<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?>
<TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hant-HK" xml:id="X60n1116">
<teiHeader>
	<fileDesc>
		<titleStmt>
			<title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 1116 毗尼日用切要香乳記</title>
			<title xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經數位版, No. 1116 毗尼日用切要香乳記</title>
			<author>淸 書玉箋記</author>
			<respStmt>
				<resp>Electronic Version by</resp>
				<name>CBETA</name>
			</respStmt>
		</titleStmt>
		<editionStmt>
			<edition>XML TEI P5</edition>
			<respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp5"><resp>corrections</resp><name>CBETA.shin</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp6"><resp>corrections</resp><name>CBETA.ting</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp7"><resp>corrections</resp><name>CBETA.liyi</name></respStmt>
		</editionStmt>
		<extent>2卷</extent>
		<publicationStmt>
			<idno type="CBETA">
				<idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">60</idno>.<idno type="no">1116</idno>
			</idno>
			<distributor>
				<name>中華電子佛典協會 (CBETA)</name>
				<address>
					<addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine>
				</address>
			</distributor>
			<availability>
				<p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p>
			</availability>
			<date>2024-06-26 23:20:09 +0800</date>
		</publicationStmt>
		<sourceDesc>
			<bibl>
				<title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title>
				<title level="s" xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經</title>
				<title level="m" xml:lang="zh-Hant">毗尼日用切要香乳記</title>
			</bibl>
		</sourceDesc>
	</fileDesc>
	<encodingDesc>
		<projectDesc>
			<p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p>
			<p xml:lang="zh-Hant" cb:type="ly">CBETA 人工輸入，CBETA 掃瞄辨識</p>
		</projectDesc>
		<editorialDecl>
			<punctuation resp="#resp1"><p>原書標點</p></punctuation>
		</editorialDecl>
		<tagsDecl>
			<namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
				<tagUsage gi="rdg">
					<listWit>
						<witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness>
						<witness xml:id="wit.orig">【卍續】</witness>
						<witness xml:id="wit1">【嘉興-CB】</witness>
					</listWit>
				</tagUsage>
			</namespace>
		</tagsDecl>
		<charDecl>
<char xml:id="CB00626">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00626</charName>
				<mapping cb:dec="983666" type="PUA">U+F0272</mapping>
			<mapping type="unicode">U+3CB2</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[疊*毛]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB00771">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00771</charName>
				<mapping cb:dec="983811" type="PUA">U+F0303</mapping>
			<mapping type="unicode">U+3615</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[口*藍]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB01140">
				<charName>CBETA CHARACTER CB01140</charName>
				<mapping cb:dec="984180" type="PUA">U+F0474</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+7986</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>裨</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[示*卑]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB01321">
				<charName>CBETA CHARACTER CB01321</charName>
				<mapping cb:dec="984361" type="PUA">U+F0529</mapping>
			<mapping type="unicode">U+478B</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>嚫</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[貝*親]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB01926">
				<charName>CBETA CHARACTER CB01926</charName>
				<mapping cb:dec="984966" type="PUA">U+F0786</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+7070</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>灰</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[厂@火]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB02494">
				<charName>CBETA CHARACTER CB02494</charName>
				<mapping cb:dec="985534" type="PUA">U+F09BE</mapping>
			<mapping type="unicode">U+47E6</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>跋</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[跳-兆+(乏-之+友)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB03431">
				<charName>CBETA CHARACTER CB03431</charName>
				<mapping cb:dec="986471" type="PUA">U+F0D67</mapping>
			<mapping type="unicode">U+2638C</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[羊*含]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB04676">
				<charName>CBETA CHARACTER CB04676</charName>
				<mapping cb:dec="987716" type="PUA">U+F1244</mapping>
			<mapping type="unicode">U+200D4</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>允</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[ㄠ-ㄙ+?]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB06873">
				<charName>CBETA CHARACTER CB06873</charName>
				<mapping cb:dec="989913" type="PUA">U+F1AD9</mapping>
			<mapping type="unicode">U+2231E</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>迴</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[廷-壬+(同-(一/口)+巳)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB08504">
				<charName>CBETA CHARACTER CB08504</charName>
				<mapping cb:dec="991544" type="PUA">U+F2138</mapping>
			<mapping type="unicode">U+269A8</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>燄</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[舀*炎]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15081">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15081</charName>
				<mapping cb:dec="998121" type="PUA">U+F3AE9</mapping>
			<mapping type="unicode">U+41FF</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>策</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[竺-二+束]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15106">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15106</charName>
				<mapping cb:dec="998146" type="PUA">U+F3B02</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+9B31</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>鬱</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[鬱-山+止]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15156">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15156</charName>
				<mapping cb:dec="998196" type="PUA">U+F3B34</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+7891</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>碑</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[石*((白-日+田)/廾)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15216">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15216</charName>
				<mapping cb:dec="998256" type="PUA">U+F3B70</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+87EE</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[(乏-之+虫)*善]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB16014">
				<charName>CBETA CHARACTER CB16014</charName>
				<mapping cb:dec="999054" type="PUA">U+F3E8E</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+979E</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>鞞</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[鞥-合+(白-日+田)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB16291">
				<charName>CBETA CHARACTER CB16291</charName>
				<mapping cb:dec="999331" type="PUA">U+F3FA3</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+25275</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[(序-予+林)/目]</value></charProp></char>
</charDecl>
	</encodingDesc>
	<profileDesc>
		<langUsage>
			<language ident="en">English</language>
			<language ident="zh-Hant">Chinese (Traditional)</language>
		</langUsage>
	</profileDesc>
	<revisionDesc>
		<change when="2013-05-20">
			<name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication
		</change>
		<change when="2005-06-28T10:04:34">
			Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT
		</change>
	</revisionDesc>
</teiHeader>
<text><body>
<milestone unit="juan" n="1"/>
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0162a" n="0162a"/>
<lb ed="X" n="0162a01"/>
<lb ed="X" n="0162a02"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 1116-A 序</cb:mulu><head>No. 1116-A
<lb ed="X" n="0162a03"/><lb ed="R106" n="0138a01"/> 序</head>
<lb ed="X" n="0162a04"/>
<lb ed="X" n="0162a05"/><lb ed="R106" n="0138a02"/><p xml:id="pX60p0162a0501">原夫。文以詮理。理以徵心。心正則事行胥匡。儀恭則
<lb ed="X" n="0162a06"/><lb ed="R106" n="0138a03"/>感物必應。此佛氏之敎。必先乎戒學也。戒學乃定慧
<lb ed="X" n="0162a07"/><lb ed="R106" n="0138a04"/>之首。果能精進於此。則定慧何由而不生耶。宇內說
<lb ed="X" n="0162a08"/><lb ed="R106" n="0138a05"/>敎說禪。亦如稻蔴竹葦。究之毗尼一宗。捷於影響。考
<lb ed="X" n="0162a09"/><lb ed="R106" n="0138a06"/>其旨趣。無非欲人明心見性。若能日用提持。使身心
<lb ed="X" n="0162a10"/><lb ed="R106" n="0138a07"/>束斂。而六度萬行。有不攝入大圓鏡智矣乎。余碌碌
<lb ed="X" n="0162a11"/><lb ed="R106" n="0138a08"/>塵坌間。甞屛息外緣。一榻靜坐。自覺無盡藏中。圓融
<lb ed="X" n="0162a12"/><lb ed="R106" n="0138a09"/>顯現。俱各了了意者。毛吞巨海。芥納須彌。其信然耶。
<lb ed="X" n="0162a13"/><lb ed="R106" n="0138a10"/>昭慶宜潔律師。以手箋香乳記一册惠余。正値桐陰
<lb ed="X" n="0162a14"/><lb ed="R106" n="0138a11"/>滴露。桂熟飄香之候。盥讀一過。知其深明梵典。卽專
<lb ed="X" n="0162a15"/><lb ed="R106" n="0138a12"/>五篇三聚。令緇素者流。領會斯文。自當持半偈。於行
<lb ed="X" n="0162a16"/><lb ed="R106" n="0138a13"/>住坐臥中。日無間斷。將見摩尼梵網光明相映。端不
<lb ed="X" n="0162a17"/><lb ed="R106" n="0138a14"/>負寶華正派也。詳註方策。嘉惠後學。簡明軌範。孰能
<lb ed="X" n="0162a18"/><lb ed="R106" n="0138a15"/>舍旃。</p>
<lb ed="X" n="0162a19"/><lb ed="R106" n="0138a16"/><p xml:id="pX60p0162a1901">康熈戊秋寅九月海寧楊雍建以哉題於弗過軒</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0162a20"/>
<lb ed="X" n="0162a21"/>
<lb ed="X" n="0162a22"/>
<lb ed="X" n="0162a23"/>
<lb ed="X" n="0162a24"/>
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0162b" n="0162b"/>
<lb ed="X" n="0162b01"/>
<lb ed="X" n="0162b02"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 1116-B 序</cb:mulu><head>No. 1116-B
<lb ed="X" n="0162b03"/><lb ed="R106" n="0138b01"/> 序</head>
<lb ed="X" n="0162b04"/>
<lb ed="X" n="0162b05"/><lb ed="R106" n="0138b02"/><p xml:id="pX60p0162b0501">沙界衆生。種類千差。諸佛出世。說法萬別。約略言之。
<lb ed="X" n="0162b06"/><lb ed="R106" n="0138b03"/>經律論而<anchor xml:id="nkr_note_add_0162b0601" n="0162b0601"/><anchor xml:id="beg0162b0601" n="0162b0601"/>已<anchor xml:id="end0162b0601"/>矣。經者詮定。律者詮戒。論者詮慧。戒定
<lb ed="X" n="0162b07"/><lb ed="R106" n="0138b04"/>慧三。爲六度之綱領。萬行之根本也。<name role="" type="person">摩竭提國</name>。談佛
<lb ed="X" n="0162b08"/><lb ed="R106" n="0138b05"/>刹海。稱之爲經。<name role="" type="person">伽耶城</name>邊。與諸菩薩。問答業報種種
<lb ed="X" n="0162b09"/><lb ed="R106" n="0138b06"/>因緣。稱之爲論。菩提樹下。初結菩薩波羅提木叉。稱
<lb ed="X" n="0162b10"/><lb ed="R106" n="0138b07"/>之爲律。此卽佛說大乘三藏也。波羅柰。爲五人說修
<lb ed="X" n="0162b11"/><lb ed="R106" n="0138b08"/>多羅。<name role="" type="person">羅閱祇</name>。爲<name role="" type="person">須提那</name>說毗尼。毗舍離<name role="" type="person">獼猴池</name>。爲<g ref="#CB02494">䟦</g>
<lb ed="X" n="0162b12"/><lb ed="R106" n="0138b09"/>耆子說阿毗曇。此卽佛說小乘三藏也。經論通五人。
<lb ed="X" n="0162b13"/><lb ed="R106" n="0138b10"/>律唯佛說。降佛<anchor xml:id="nkr_note_add_0162b1301" n="0162b1301"/><anchor xml:id="beg0162b1301" n="0162b1301"/>已<anchor xml:id="end0162b1301"/>還。雖文殊。波離。不敢增減一字。如
<lb ed="X" n="0162b14"/><lb ed="R106" n="0138b11"/>禮樂征伐。自天子出。諸候大夫。莫能專制者也。及佛
<lb ed="X" n="0162b15"/><lb ed="R106" n="0138b12"/>滅後。<name role="" type="person">摩訶迦葉</name>。將諸羅漢。在<name role="" type="person">耆闍崛山</name>中集三藏。文
<lb ed="X" n="0162b16"/><lb ed="R106" n="0138b13"/>殊。彌勒。諸大薩埵。將阿難集摩訶衍。故淸涼云。華嚴
<lb ed="X" n="0162b17"/><lb ed="R106" n="0138b14"/>般若等。爲大乘經藏。菩薩戒。善戒經爲律。瑜伽。智度
<lb ed="X" n="0162b18"/><lb ed="R106" n="0138b15"/>等爲論。小乘四阿含等爲經五部律爲戒。婆沙等爲
<lb ed="X" n="0162b19"/><lb ed="R106" n="0138b16"/>論。世間衆生。稟此三法修持。依敎觀心者。名爲增上
<lb ed="X" n="0162b20"/><lb ed="R106" n="0138b17"/>心學。遵律持身者。名爲增上戒學。憑論悅口者。名爲
<lb ed="X" n="0162b21"/><lb ed="R106" n="0138b18"/>增上慧學。三無漏學成立。大小乘果。無不得證也。是
<lb ed="X" n="0162b22"/><lb ed="R106" n="0139a01"/>以佛在世時。有持修多羅比丘。持毗尼比丘。持摩多
<lb ed="X" n="0162b23"/><lb ed="R106" n="0139a02"/>羅比丘。如來滅後。亦有禪。敎。律。三宗之區別也。迨夫
<lb ed="X" n="0162b24"/><lb ed="R106" n="0139a03"/>漢明遣求。騰蘭傳法。迄至曹魏之初。僧徒甚衆。未稟
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0162c" n="0162c"/>
<lb ed="X" n="0162c01"/><lb ed="R106" n="0139a04"/>歸戒。止以剪髮殊俗。後有曇摩迦羅。誦諸部毗尼。立
<lb ed="X" n="0162c02"/><lb ed="R106" n="0139a05"/>羯磨授具。準用十師。中夏戒律始也。姚秦羅什。譯十
<lb ed="X" n="0162c03"/><lb ed="R106" n="0139a06"/>誦律。與梵網戒本。佛陀耶舍。共<name role="" type="person">竺佛念</name>。譯四分律藏。
<lb ed="X" n="0162c04"/><lb ed="R106" n="0139a07"/>劉宋<name role="" type="person">罽賓</name>沙門佛陀什。譯五分律。梁僧祐律師。大闡
<lb ed="X" n="0162c05"/><lb ed="R106" n="0139a08"/>毗尼。唐南山宣律師。作戒疏。羯磨疏。事鈔。弘四分律。
<lb ed="X" n="0162c06"/><lb ed="R106" n="0139a09"/>由此赫奕天下。謂之行事防非止惡宗。晉魏陳隋之
<lb ed="X" n="0162c07"/><lb ed="R106" n="0139a10"/>際。斯爲盛矣。<name role="" type="person">宋仁宗</name>嘉祐間。開元<g ref="#CB04676">𠃔</g>堪律師。作會正
<lb ed="X" n="0162c08"/><lb ed="R106" n="0139a11"/>記。靈芝照律師。述資持記。元明<anchor xml:id="nkr_note_add_0162c0801" n="0162c0801"/><anchor xml:id="beg0162c0801" n="0162c0801"/>已<anchor xml:id="end0162c0801"/>來。律宗罔聞。幸今
<lb ed="X" n="0162c09"/><lb ed="R106" n="0139a12"/>華山見月老和尙。力弘戒學。出止作二持。黑白布薩。
<lb ed="X" n="0162c10"/><lb ed="R106" n="0139a13"/>傳戒正範。行羯磨。定安居。興絕擧廢。光前裕後。獨步
<lb ed="X" n="0162c11"/><lb ed="R106" n="0139a14"/>大方。莫過於師矣。昭慶宜潔大師。稟授良深。丕揚妙
<lb ed="X" n="0162c12"/><lb ed="R106" n="0139a15"/>海宗猷。箋釋毗尼切要。名曰香乳記。宗說雙通。事理
<lb ed="X" n="0162c13"/><lb ed="R106" n="0139a16"/>並暢。誠末世之光明幢。法門中之優鉢羅也。昔我康
<lb ed="X" n="0162c14"/><lb ed="R106" n="0139a17"/>藏和尙。以淨行品別行。宣城圭師。集爲苦海浮囊。今
<lb ed="X" n="0162c15"/><lb ed="R106" n="0139a18"/>述香乳記。欲挈法界衆生。共入毗盧性海。取觀音大
<lb ed="X" n="0162c16"/><lb ed="R106" n="0139b01"/>悲手乳。分芳無盡也。其善繼之功。豈曰小補哉。余詳
<lb ed="X" n="0162c17"/><lb ed="R106" n="0139b02"/>此源。以吿來學。作一<g ref="#CB15081">䇿</g>發何如。</p><p xml:id="pX60p0162c1713" cb:place="inline">旹
<lb ed="X" n="0162c18" type="honorific"/><lb ed="R106" n="0139b03"/>康熈丁丑年仲春花朝驚蟄節旦</p>
<lb ed="X" n="0162c19"/><lb ed="R106" n="0139b04"/><p xml:id="pX60p0162c1901">浙水慈雲灌頂行者續法槃譚</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0162c20"/>
<lb ed="X" n="0162c21"/>
<lb ed="X" n="0162c22"/>
<lb ed="X" n="0162c23"/>
<lb ed="X" n="0162c24"/>
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0163a" n="0163a"/>
<lb ed="X" n="0163a01"/>
<lb ed="X" n="0163a02"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 1116-C 序</cb:mulu><head>No. 1116-C
<lb ed="X" n="0163a03"/><lb ed="R106" n="0139b06"/> 序</head>
<lb ed="X" n="0163a04"/>
<lb ed="X" n="0163a05"/><lb ed="R106" n="0139b07"/><p xml:id="pX60p0163a0501">夫毗尼切要者。爲大道心人利生修證之本也。凡人
<lb ed="X" n="0163a06"/><lb ed="R106" n="0139b08"/>能讀斯文。發斯願。行斯行者。卽同圓覺。無二無別。欲
<lb ed="X" n="0163a07"/><lb ed="R106" n="0139b09"/>度衆生。欲求佛道。要須行在一心。自然功成二利。其
<lb ed="X" n="0163a08"/><lb ed="R106" n="0139b10"/>或行願未備。則證入無由矣。</p>
<lb ed="X" n="0163a09"/><lb ed="R106" n="0139b11"/><p xml:id="pX60p0163a0901">先和尙愍惜於此。故從華嚴淨行品。幷密部中。重採
<lb ed="X" n="0163a10"/><lb ed="R106" n="0139b12"/>偈呪。彚集成卷。題名毗尼日用切要。務令初發心人。
<lb ed="X" n="0163a11"/><lb ed="R106" n="0139b13"/>熟讀玩索。朝夕行用。漸成道果。不致坐消信施。虗度
<lb ed="X" n="0163a12"/><lb ed="R106" n="0139b14"/>光陰。語謂大聖度人。功惟在戒。先聖後聖。其揆一也。
<lb ed="X" n="0163a13"/><lb ed="R106" n="0139b15"/>憶昔和尙誡衆云。此日用一書。乃是一乘妙法。進道
<lb ed="X" n="0163a14"/><lb ed="R106" n="0139b16"/>鎡基。事攝身心。理歸圓頓。不得視爲泛常偈呪。是知
<lb ed="X" n="0163a15"/><lb ed="R106" n="0139b17"/>切要之功。至矣哉。當盡壽行持。毋怠忽焉<note place="inline">玉</note>。親覲也
<lb ed="X" n="0163a16"/><lb ed="R106" n="0139b18"/>晚。幸蒙鞭策。駑駕前行。不容暫憩。二十年來。乾乾<anchor xml:id="nkr_note_add_0163a1601" n="0163a1601"/><anchor xml:id="beg0163a1601" n="0163a1601"/>惕<anchor xml:id="end0163a1601"/>
<lb ed="X" n="0163a17"/><lb ed="R106" n="0140a01"/>勵。甲子春。住昭慶。應衆請演。隨文箋釋。名曰香乳記。
<lb ed="X" n="0163a18"/><lb ed="R106" n="0140a02"/>觀音大悲手。香乳濟衆生。自愧膚學。豈敢承當。聊以
<lb ed="X" n="0163a19"/><lb ed="R106" n="0140a03"/>下愚一瓣之心香。用酧
<lb ed="X" n="0163a20" type="honorific"/><lb ed="R106" n="0140a04"/>和尙法乳之深恩。慮江河之日下。取古鏡以鑑今。文
<lb ed="X" n="0163a21"/><lb ed="R106" n="0140a05"/>非華美。詞涉典章。苟能依此止行。實有<g ref="#CB01140">禆</g>於來學也。</p>
<lb ed="X" n="0163a22"/><lb ed="R106" n="0140a06"/><p xml:id="pX60p0163a2201">旹
<lb ed="X" n="0163a23" type="honorific"/><lb ed="R106" n="0140a07"/>康熙二十三年佛歡喜日律學比丘書玉述</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0163a24"/>
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0163b" n="0163b"/>
<lb ed="X" n="0163b01"/>
<lb ed="X" n="0163b02"/>
<lb ed="X" n="0163b03"/>
<lb ed="X" n="0163b04"/><lb ed="R106" n="0140a09"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">毗尼日用切要香乳記　凡例</cb:mulu><head>毗尼日用切要香乳記
<lb ed="X" n="0163b05"/><lb ed="R106" n="0140a10"/>　凡例</head>
<lb ed="X" n="0163b06"/><lb ed="R106" n="0140a11"/><list><item xml:id="itemX60p0163b0601"><anchor xml:id="nkr_note_add_0163b0601" n="0163b0601"/><anchor xml:id="beg0163b0601" n="0163b0601"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0163b0601"/>題前懸叙三義門者。和尙止持會集。尙遵賢宗
<lb ed="X" n="0163b07"/><lb ed="R106" n="0140a12"/>法式。今釋依行。豈敢違越。</item>
<lb ed="X" n="0163b08"/><lb ed="R106" n="0140a13"/><item xml:id="itemX60p0163b0801"><anchor xml:id="nkr_note_add_0163b0801" n="0163b0801"/><anchor xml:id="beg0163b0801" n="0163b0801"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0163b0801"/>題爲一書之總。故先釋。人是能彚集者。故次釋。
<lb ed="X" n="0163b09"/><lb ed="R106" n="0140a14"/>行諸久遠。恐茫昧故。偈乃所詮正文。故後釋。</item>
<lb ed="X" n="0163b10"/><lb ed="R106" n="0140a15"/><item xml:id="itemX60p0163b1001"><anchor xml:id="nkr_note_add_0163b1001" n="0163b1001"/><anchor xml:id="beg0163b1001" n="0163b1001"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0163b1001"/>集中五十四偈。三十七呪。各以事類首標。錄開
<lb ed="X" n="0163b11"/><lb ed="R106" n="0140a16"/>四十四門。今但隨文依次箋釋。更不重科。以塵
<lb ed="X" n="0163b12"/><lb ed="R106" n="0140a17"/>法眼。</item>
<lb ed="X" n="0163b13"/><lb ed="R106" n="0140a18"/><item xml:id="itemX60p0163b1301"><anchor xml:id="nkr_note_add_0163b1301" n="0163b1301"/><anchor xml:id="beg0163b1301" n="0163b1301"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0163b1301"/>偈有當願衆生。俱係華嚴淨行品文。其餘呪偈
<lb ed="X" n="0163b14"/><lb ed="R106" n="0140b01"/>並出密部。及諸經論。今皆消文。不暇詳演。一恐
<lb ed="X" n="0163b15"/><lb ed="R106" n="0140b02"/>聞者厭繁。二因疏家<anchor xml:id="nkr_note_add_0163b1501" n="0163b1501"/><anchor xml:id="beg0163b1501" n="0163b1501"/>己<anchor xml:id="end0163b1501"/>鈔。若欲廣明。當考藏敎。</item>
<lb ed="X" n="0163b16"/><lb ed="R106" n="0140b03"/><item xml:id="itemX60p0163b1601"><anchor xml:id="nkr_note_add_0163b1601" n="0163b1601"/><anchor xml:id="beg0163b1601" n="0163b1601"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0163b1601"/>偈中四句。不出二意。一約三聚。初句攝律儀戒。
<lb ed="X" n="0163b17"/><lb ed="R106" n="0140b04"/>次句攝衆生戒。三四攝善法戒。二約四弘。初句
<lb ed="X" n="0163b18"/><lb ed="R106" n="0140b05"/>學法門願。次句度衆生願。三四斷惱成佛二願。
<lb ed="X" n="0163b19"/><lb ed="R106" n="0140b06"/>隨文配之。此皆義易可思。故初偈略釋。餘皆隱
<lb ed="X" n="0163b20"/><lb ed="R106" n="0140b07"/>而不發。今先表明。覽者自悉。</item>
<lb ed="X" n="0163b21"/><lb ed="R106" n="0140b08"/><item xml:id="itemX60p0163b2101"><anchor xml:id="nkr_note_add_0163b2101" n="0163b2101"/><anchor xml:id="beg0163b2101" n="0163b2101"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0163b2101"/>箋釋本意。專爲發明當文。故不論經律諸書。凡
<lb ed="X" n="0163b22"/><lb ed="R106" n="0140b09"/>相符者。咸引證於此作一助顯。</item>
<lb ed="X" n="0163b23"/><lb ed="R106" n="0140b10"/><item xml:id="itemX60p0163b2301"><anchor xml:id="nkr_note_add_0163b2301" n="0163b2301"/><anchor xml:id="beg0163b2301" n="0163b2301"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0163b2301"/>呪出密部。自古不翻。今倣先德。不敢強釋。果能
<lb ed="X" n="0163b24"/><lb ed="R106" n="0140b11"/>依法虔誦。畢得消灾生福。</item>
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0163c" n="0163c"/>
<lb ed="X" n="0163c01"/><lb ed="R106" n="0140b12"/><item xml:id="itemX60p0163c0101"><anchor xml:id="nkr_note_add_0163c0101" n="0163c0101"/><anchor xml:id="beg0163c0101" n="0163c0101"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0163c0101"/>頂格書者。但屬佛說偈呪。低一格標集字者。係
<lb ed="X" n="0163c02"/><lb ed="R106" n="0140b13"/>和尙集文。標記字者。乃今家釋語。若不提淸。恐
<lb ed="X" n="0163c03"/><lb ed="R106" n="0140b14"/>作述成混濫也。</item>
<lb ed="X" n="0163c04"/><lb ed="R106" n="0140b15"/><item xml:id="itemX60p0163c0401"><anchor xml:id="nkr_note_add_0163c0401" n="0163c0401"/><anchor xml:id="beg0163c0401" n="0163c0401"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0163c0401"/>供養偈文。行本原無。食時念誦。烏可不解。故於
<lb ed="X" n="0163c05"/><lb ed="R106" n="0140b16"/>中附出。略爲箋釋。修持者。不致有疑難焉。</item>
<lb ed="X" n="0163c06"/><lb ed="R106" n="0140b17"/><item xml:id="itemX60p0163c0601"><anchor xml:id="nkr_note_add_0163c0601" n="0163c0601"/><anchor xml:id="beg0163c0601" n="0163c0601"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0163c0601"/>偈末戒相。諸部具明。今略釋者。以便初學觀覽。</item></list></cb:div>
<lb ed="X" n="0163c07"/>
<lb ed="X" n="0163c08"/>
<lb ed="X" n="0163c09"/>
<lb ed="X" n="0163c10"/><lb ed="R106" n="0141a01"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">箋記綱目</cb:mulu><head>箋記綱目</head>
<lb ed="X" n="0163c11"/><lb ed="R106" n="0141a02"/><p cb:type="pre" xml:id="pX60p0163c1101">　　序<note place="inline">三道</note>
<lb ed="X" n="0163c12"/><lb ed="R106" n="0141a03"/>　　凡例<note place="inline">十則</note>
<lb ed="X" n="0163c13"/><lb ed="R106" n="0141a04"/>　　綱目<note place="inline">四紙</note>
<lb ed="X" n="0163c14"/><lb ed="R106" n="0141a05"/>　　箋記<note place="inline">二卷</note>
<lb ed="X" n="0163c15"/><lb ed="R106" n="0141a06"/>　上卷
<lb ed="X" n="0163c16"/><lb ed="R106" n="0141a07"/>　　懸譚<note place="inline">五門</note>
<lb ed="X" n="0163c17"/><lb ed="R106" n="0141a08"/>　　一敎興<note place="inline">具十緣</note>
<lb ed="X" n="0163c18"/><lb ed="R106" n="0141a09"/>　　二藏攝<note place="inline">開三</note>
<lb ed="X" n="0163c19"/><lb ed="R106" n="0141a10"/>　　　一藏攝　又三<note place="inline">一三藏　二四藏　三二藏</note>
<lb ed="X" n="0163c20"/><lb ed="R106" n="0141a11"/>　　　二乘攝　又二<note place="inline">一五乘　二四乘</note>
<lb ed="X" n="0163c21"/><lb ed="R106" n="0141a12"/>　　　三敎攝　又二<note place="inline">一十二分敎　二賢首五敎</note>
<lb ed="X" n="0163c22"/><lb ed="R106" n="0141a13"/>　　三宗趣　有二<note place="inline">一總一宗趣　二別分五對</note>
<lb ed="X" n="0163c23"/><lb ed="R106" n="0141a14"/>　　四釋題　分二<note place="inline">一法題　二人題</note>
<lb ed="X" n="0163c24"/><lb ed="R106" n="0141a15"/>　　五解文　五類法相<note place="inline">一門二偈三呪四集五記</note>
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0164a" n="0164a"/>
<lb ed="X" n="0164a01"/><lb ed="R106" n="0141a16"/>　　　一早覺門<note place="inline">一偈　一集　二記</note>
<lb ed="X" n="0164a02"/><lb ed="R106" n="0141a17"/>　　　二鳴鐘門<note place="inline">一偈　一集　二記</note>
<lb ed="X" n="0164a03"/><lb ed="R106" n="0141a18"/>　　　三聞鐘門<note place="inline">一偈　一呪　二集　二記</note>
<lb ed="X" n="0164a04"/><lb ed="R106" n="0141b01"/>　　　四着衣門<note place="inline">三偈　四記</note>
<lb ed="X" n="0164a05"/><lb ed="R106" n="0141b02"/>　　　五下單門<note place="inline">一偈　一呪　一集　二記</note>
<lb ed="X" n="0164a06"/><lb ed="R106" n="0141b03"/>　　　六行步門<note place="inline">一偈　一呪　二記</note>
<lb ed="X" n="0164a07"/><lb ed="R106" n="0141b04"/>　　　七出堂門<note place="inline">一偈　二記</note>
<lb ed="X" n="0164a08"/><lb ed="R106" n="0141b05"/>　　　八登廁門<note place="inline">一偈　一呪　一集　二記</note>
<lb ed="X" n="0164a09"/><lb ed="R106" n="0141b06"/>　　　九就水門<note place="inline">一偈　一呪　一集　二記</note>
<lb ed="X" n="0164a10"/><lb ed="R106" n="0141b07"/>　　　十洗淨門<note place="inline">一偈　一呪　二記</note>
<lb ed="X" n="0164a11"/><lb ed="R106" n="0141b08"/>　　　<note place="inline">十一</note>洗手門<note place="inline">一偈　一呪　一集　二記</note>
<lb ed="X" n="0164a12"/><lb ed="R106" n="0141b09"/>　　　<note place="inline">十二</note>洗面門<note place="inline">一偈　一呪　二記</note>
<lb ed="X" n="0164a13"/><lb ed="R106" n="0141b10"/>　　　<note place="inline">十三</note>飮水門<note place="inline">一偈　一呪　二記</note>
<lb ed="X" n="0164a14"/><lb ed="R106" n="0141b11"/>　　　<note place="inline">十四</note>五衣門<note place="inline">一偈　一呪　一集　二記</note>
<lb ed="X" n="0164a15"/><lb ed="R106" n="0141b12"/>　　　<note place="inline">十五</note>七衣門<note place="inline">一偈　一呪　一集　二記</note>
<lb ed="X" n="0164a16"/><lb ed="R106" n="0141b13"/>　　　<note place="inline">十六</note>大衣門<note place="inline">一偈　一呪　二集　十四記</note>
<lb ed="X" n="0164a17"/><lb ed="R106" n="0141b14"/>　　　<note place="inline">十七</note>臥具門<note place="inline">一偈　一呪　一集　二記</note>
<lb ed="X" n="0164a18"/><lb ed="R106" n="0141b15"/>　　　<note place="inline">十八</note>道場門<note place="inline">一偈　一呪　二記</note>
<lb ed="X" n="0164a19"/><lb ed="R106" n="0141b16"/>　　　<note place="inline">十九</note>讚佛門<note place="inline">一偈　二記</note>
<lb ed="X" n="0164a20"/><lb ed="R106" n="0141b17"/>　　　<note place="inline">二十</note>禮佛門<note place="inline">一偈　一呪　一集　三記</note>
<lb ed="X" n="0164a21"/><lb ed="R106" n="0141b18"/>　　　<note place="inline">二一</note>淨甁門<note place="inline">一偈　四呪　供甁　蕩甁　灌水　甘露　五集　七記</note>
<lb ed="X" n="0164a22"/><lb ed="R106" n="0142a01"/>　　<anchor xml:id="nkr_note_orig_0164001" n="0164001"/>二卷<note place="inline">二十一門。二十三偈。一十九呪。一十九集。六十四記。幷前人法在內</note>
<lb ed="X" n="0164a23"/><lb ed="R106" n="0142a02"/>　　音釋<note place="inline">六紙</note>
<lb ed="X" n="0164a24"/><lb ed="R106" n="0142a03"/>　下卷
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0164b" n="0164b"/>
<lb ed="X" n="0164b01"/><lb ed="R106" n="0142a04"/>　　　<note place="inline">二二</note>展鉢門<note place="inline">一偈　一呪　二記</note>
<lb ed="X" n="0164b02"/><lb ed="R106" n="0142a05"/>　　　<note place="inline">二三</note>受食門<note place="inline">五偈　三集　十一記</note>
<lb ed="X" n="0164b03"/><lb ed="R106" n="0142a06"/>　　　<note place="inline">內附</note>供養門<note place="inline">供文　十三記</note>
<lb ed="X" n="0164b04"/><lb ed="R106" n="0142a07"/>　　　<note place="inline">二四</note>出生門<note place="inline">二偈　二呪　三集　三記</note>
<lb ed="X" n="0164b05"/><lb ed="R106" n="0142a08"/>　　　<note place="inline">二五</note>送食門<note place="inline">一偈　一呪　二記</note>
<lb ed="X" n="0164b06"/><lb ed="R106" n="0142a09"/>　　　<note place="inline">二六</note>僧<g ref="#CB02494">䟦</g>門<note place="inline">一跋　一集　二記</note>
<lb ed="X" n="0164b07"/><lb ed="R106" n="0142a10"/>　　　<note place="inline">二七</note>擧鉢門<note place="inline">一偈　一呪　二記</note>
<lb ed="X" n="0164b08"/><lb ed="R106" n="0142a11"/>　　　<note place="inline">內附</note>三匙門<note place="inline">三心願　一集　五記</note>
<lb ed="X" n="0164b09"/><lb ed="R106" n="0142a12"/>　　　五觀門<note place="inline">五觀文　一集　七記</note>
<lb ed="X" n="0164b10"/><lb ed="R106" n="0142a13"/>　　　<note place="inline">二八</note>洗鉢門<note place="inline">一偈　一呪　二記</note>
<lb ed="X" n="0164b11"/><lb ed="R106" n="0142a14"/>　　　<note place="inline">二九</note>結齋門<note place="inline">二偈　三記</note>
<lb ed="X" n="0164b12"/><lb ed="R106" n="0142a15"/>　　　<note place="inline">三十</note>受<g ref="#CB01321">䞋</g>門<note place="inline">一偈　二記</note>
<lb ed="X" n="0164b13"/><lb ed="R106" n="0142a16"/>　　　<note place="inline">三一</note>取枝門<note place="inline">一偈　一呪　一集　二記</note>
<lb ed="X" n="0164b14"/><lb ed="R106" n="0142a17"/>　　　<note place="inline">三二</note>嚼枝門<note place="inline">一偈　一呪　一集　二記</note>
<lb ed="X" n="0164b15"/><lb ed="R106" n="0142a18"/>　　　<note place="inline">三三</note>漱口門<note place="inline">一偈　一呪　二記</note>
<lb ed="X" n="0164b16"/><lb ed="R106" n="0142b01"/>　　　<note place="inline">三四</note>錫杖門<note place="inline">一偈　一呪　一集　二記</note>
<lb ed="X" n="0164b17"/><lb ed="R106" n="0142b02"/>　　　<note place="inline">三五</note>敷坐門<note place="inline">二偈　一呪　三記</note>
<lb ed="X" n="0164b18"/><lb ed="R106" n="0142b03"/>　　　<note place="inline">三六</note>睡眠門<note place="inline">一偈　一集　二記</note>
<lb ed="X" n="0164b19"/><lb ed="R106" n="0142b04"/>　　　<note place="inline">三七</note>取水門<note place="inline">三偈　一呪　一集　七記　佛號</note>
<lb ed="X" n="0164b20"/><lb ed="R106" n="0142b05"/>　　　<note place="inline">三八</note>浴佛門<note place="inline">一偈　二記</note>
<lb ed="X" n="0164b21"/><lb ed="R106" n="0142b06"/>　　　<note place="inline">三九</note>贊佛門<note place="inline">一偈　一呪　二記</note>
<lb ed="X" n="0164b22"/><lb ed="R106" n="0142b07"/>　　　<note place="inline">四十</note>繞塔門<note place="inline">一偈　一呪　一集　三記</note>
<lb ed="X" n="0164b23"/><lb ed="R106" n="0142b08"/>　　　<note place="inline">四一</note>看病門<note place="inline">一偈　一呪　一集　三記</note>
<lb ed="X" n="0164b24"/><lb ed="R106" n="0142b09"/>　　　<note place="inline">四二</note>剃髮門<note place="inline">一偈　一呪　一集　二記</note>
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0164c" n="0164c"/>
<lb ed="X" n="0164c01"/><lb ed="R106" n="0142b10"/>　　　<note place="inline">四三</note>沐浴門<note place="inline">一偈　一呪　二集　三記</note>
<lb ed="X" n="0164c02"/><lb ed="R106" n="0142b11"/>　　　<note place="inline">四四</note>洗足門<note place="inline">一偈　一呪　二記</note>
<lb ed="X" n="0164c03"/><lb ed="R106" n="0142b12"/>　　下卷<note place="inline">二十六門。三十一偈。一十八呪。一十九集。九十一記</note>
<lb ed="X" n="0164c04"/><lb ed="R106" n="0142b13"/>　附戒相<note place="inline">分三</note>
<lb ed="X" n="0164c05"/><lb ed="R106" n="0142b14"/>　　一沙彌及尼<note place="inline">又三</note>
<lb ed="X" n="0164c06"/><lb ed="R106" n="0142b15"/>　　　一十戒<note place="inline">一集　十二記</note>
<lb ed="X" n="0164c07"/><lb ed="R106" n="0142b16"/>　　　二五德<note place="inline">七記</note>
<lb ed="X" n="0164c08"/><lb ed="R106" n="0142b17"/>　　　三十數<note place="inline">十記</note>
<lb ed="X" n="0164c09"/><lb ed="R106" n="0142b18"/>　　二式叉摩那<note place="inline">又二</note>
<lb ed="X" n="0164c10"/><lb ed="R106" n="0143a01"/>　　　一六戒<note place="inline">一集　七記</note>
<lb ed="X" n="0164c11"/><lb ed="R106" n="0143a02"/>　　　二縵衣<note place="inline">一偈　一集　二記</note>
<lb ed="X" n="0164c12"/><lb ed="R106" n="0143a03"/>　　三優婆塞及夷<note place="inline">又二</note>
<lb ed="X" n="0164c13"/><lb ed="R106" n="0143a04"/>　　　一五戒<note place="inline">一集　七記</note>
<lb ed="X" n="0164c14"/><lb ed="R106" n="0143a05"/>　　　二八關齋戒<note place="inline">一偈　三集　六記</note>
<lb ed="X" n="0164c15"/><lb ed="R106" n="0143a06"/>　　<note place="inline">上三。七集。五十一記。加前成二十六集。一百四十六記</note>
<lb ed="X" n="0164c16"/><lb ed="R106" n="0143a07"/>　上下二卷<note place="inline">總共四十四門。五十四偈。三十七呪。四十五集。二百一十記</note>
<lb ed="X" n="0164c17"/><lb ed="R106" n="0143a08"/>　　緣起<note place="inline">二紙</note>音釋<note place="inline">六紙</note></p></cb:div>
<lb ed="X" n="0164c18"/>
<lb ed="X" n="0164c19"/>
<lb ed="X" n="0164c20"/>
<lb ed="X" n="0164c21"/>
<lb ed="X" n="0164c22"/>
<lb ed="X" n="0164c23"/>
<lb ed="X" n="0164c24"/>
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0165a" n="0165a"/>
<lb ed="X" n="0165a01"/>
<lb ed="X" n="0165a02"/><cb:docNumber>No. 1116</cb:docNumber>
<lb ed="X" n="0165a03"/><lb ed="R106" n="0143b01"/><cb:juan fun="open" n="1"><cb:mulu type="卷" n="1"/><cb:jhead>毗尼日用切要香乳記卷上</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0165a04"/>
<lb ed="X" n="0165a05"/><lb ed="R106" n="0143b02"/><byline cb:type="author">淸　古杭昭慶萬壽戒壇傳律比丘書玉箋記</byline>
<lb ed="X" n="0165a06"/><lb ed="R106" n="0143b03"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">前文</cb:mulu><p xml:id="pX60p0165a0601">將釋此典。先依賢首般若略疏。開爲五門。一敎
<lb ed="X" n="0165a07"/><lb ed="R106" n="0143b04"/>興。二藏攝。三宗趣。四釋題。五解文。今於題文之
<lb ed="X" n="0165a08"/><lb ed="R106" n="0143b05"/>前。亦懸叙三義門也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0165a09"/><lb ed="R106" n="0143b06"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">初敎興因緣</cb:mulu><head>初。敎興因緣</head><p xml:id="pX60p0165a0906" cb:place="inline">依大智度論云。如<name role="" type="person">須彌山</name>王。非無因
<lb ed="X" n="0165a10"/><lb ed="R106" n="0143b07"/>緣。非少因緣。令得振動。毗尼敎興。亦復如是。具多
<lb ed="X" n="0165a11"/><lb ed="R106" n="0143b08"/>因緣。一。爲師資模範故。二。爲行止根本故。三。爲滅
<lb ed="X" n="0165a12"/><lb ed="R106" n="0143b09"/>衆惑業故。四。爲生諸福慧故。五。爲成三聚戒故。六。
<lb ed="X" n="0165a13"/><lb ed="R106" n="0143b10"/>爲弘四誓願故。七。爲攝持身心故。八。爲利益自他
<lb ed="X" n="0165a14"/><lb ed="R106" n="0143b11"/>故。九。爲發覺初因故。十。爲圓滿佛果故。具斯十緣。
<lb ed="X" n="0165a15"/><lb ed="R106" n="0143b12"/>令此敎興。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0165a16"/><lb ed="R106" n="0143b13"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">二藏乘敎攝</cb:mulu><head>二。藏乘敎攝</head><p xml:id="pX60p0165a1606" cb:place="inline">於中開三。</p><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">先藏攝者</cb:mulu><head>先。藏攝者</head><p xml:id="pX60p0165a1614" cb:place="inline">藏有三。</p><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="3">一三藏</cb:mulu><head>一。三藏</head>
<lb ed="X" n="0165a17"/><lb ed="R106" n="0143b14"/><p xml:id="pX60p0165a1701">經律論也。經是化敎。開誘化導也。律是制敎。制約
<lb ed="X" n="0165a18"/><lb ed="R106" n="0143b15"/>行業也。論則推徵解釋經律之意也。偈出華嚴淨
<lb ed="X" n="0165a19"/><lb ed="R106" n="0143b16"/>行品。屬於化敎。經藏攝也。據問答義意。及立名題。
<lb ed="X" n="0165a20"/><lb ed="R106" n="0143b17"/>偈後戒相。屬於制敎。律藏攝也。而無問答註解。故
<lb ed="X" n="0165a21"/><lb ed="R106" n="0143b18"/>非論攝。</p></cb:div><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="3">二四藏</cb:mulu><head>二。四藏</head><p xml:id="pX60p0165a2107" cb:place="inline">前三藏外。加一陀羅尼藏。偈下
<lb ed="X" n="0165a22"/><lb ed="R106" n="0144a01"/>諸呪。陀羅尼也。經律。顯敎攝。呪。則密敎攝也。</p></cb:div><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="3">三二藏</cb:mulu><head>三。
<lb ed="X" n="0165a23"/><lb ed="R106" n="0144a02"/>二藏</head><p xml:id="pX60p0165a2303" cb:place="inline">聲聞。菩薩也。並願利他。不專<anchor xml:id="nkr_note_add_0165a2301" n="0165a2301"/><anchor xml:id="beg0165a2301" n="0165a2301"/>己<anchor xml:id="end0165a2301"/>故。菩薩藏攝。
<lb ed="X" n="0165a24"/><lb ed="R106" n="0144a03"/>非聲聞也。</p></cb:div></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0165b" n="0165b"/>
<lb ed="X" n="0165b01"/><lb ed="R106" n="0144a04"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">次乘攝者</cb:mulu><head>次乘攝者</head><p xml:id="pX60p0165b0105" cb:place="inline">乘有二。</p><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="3">一顯敎</cb:mulu><head>一。顯敎</head><p xml:id="pX60p0165b0111" cb:place="inline">明五乘。謂人。天。聲聞。緣
<lb ed="X" n="0165b02"/><lb ed="R106" n="0144a05"/>覺。菩薩也。偈是文殊以答智首。屬菩薩大乘攝。揀
<lb ed="X" n="0165b03"/><lb ed="R106" n="0144a06"/>非前四乘也。</p></cb:div><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="3">二密敎</cb:mulu><head>二。密敎</head><p xml:id="pX60p0165b0309" cb:place="inline">明四乘。謂聲聞。緣覺。方廣。金
<lb ed="X" n="0165b04"/><lb ed="R106" n="0144a07"/>剛也。寶王經說。一切陀羅尼。皆從方廣大乘最勝
<lb ed="X" n="0165b05"/><lb ed="R106" n="0144a08"/>金剛乘中流出。此之三十七呪。並屬後二乘攝。非
<lb ed="X" n="0165b06"/><lb ed="R106" n="0144a09"/>前二種乘也。</p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0165b07"/><lb ed="R106" n="0144a10"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">後敎攝者</cb:mulu><head>後。敎攝者</head><p xml:id="pX60p0165b0705" cb:place="inline">敎有二。</p><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="3">一十二分敎</cb:mulu><head>一。十二分敎</head><p xml:id="pX60p0165b0713" cb:place="inline">一。修多羅。此云契
<lb ed="X" n="0165b08"/><lb ed="R106" n="0144a11"/>經。長行文相也。二。祇夜。此云重頌。重說偈頌也。三。
<lb ed="X" n="0165b09"/><lb ed="R106" n="0144a12"/>和伽那。此云授記。說與果證也。四。伽陀。此云孤起。
<lb ed="X" n="0165b10"/><lb ed="R106" n="0144a13"/>孤諷起頌也。五。優陀那。此云無問自說。不請自陳
<lb ed="X" n="0165b11"/><lb ed="R106" n="0144a14"/>也。六。尼陀那。此云因緣。有故而說也。七。阿波陀那。
<lb ed="X" n="0165b12"/><lb ed="R106" n="0144a15"/>此云譬喩。取喩得解也。八。伊帝目多伽。此云本事。
<lb ed="X" n="0165b13"/><lb ed="R106" n="0144a16"/>本昔事業也。九。闍陀伽。此云本生。本昔受生也。十。
<lb ed="X" n="0165b14"/><lb ed="R106" n="0144a17"/>毗佛略。此云方廣。稱理廣談也。十一。阿浮達磨。此
<lb ed="X" n="0165b15"/><lb ed="R106" n="0144a18"/>云未曾有法。希有神力也。十二。優婆提舍。此云論
<lb ed="X" n="0165b16"/><lb ed="R106" n="0144b01"/>義。逐爲問答也。今是孤起。因緣。方廣。三分敎攝。非
<lb ed="X" n="0165b17"/><lb ed="R106" n="0144b02"/>餘九部也。</p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0165b18"/><lb ed="R106" n="0144b03"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">二賢首五敎</cb:mulu><head>二。賢首五敎</head><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="3">一小乘敎</cb:mulu><head>一。小乘敎</head><p xml:id="pX60p0165b1810" cb:place="inline">但說我空。縱少說法空。亦
<lb ed="X" n="0165b19"/><lb ed="R106" n="0144b04"/>不明顯。但依六識。三毒。建立染淨根本。未盡法源。
<lb ed="X" n="0165b20"/><lb ed="R106" n="0144b05"/>故多諍論。</p></cb:div><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="3">二大乘始敎</cb:mulu><head>二。大乘始敎</head><p xml:id="pX60p0165b2010" cb:place="inline">亦名分敎。於中但說諸法
<lb ed="X" n="0165b21"/><lb ed="R106" n="0144b06"/>皆空。未盡大乘法理。故名爲始。但說一切法相。有
<lb ed="X" n="0165b22"/><lb ed="R106" n="0144b07"/>不成佛。故名爲分。</p></cb:div><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="3">三終敎</cb:mulu><head>三。終敎</head><p xml:id="pX60p0165b2211" cb:place="inline">亦名實敎。說如來藏。隨
<lb ed="X" n="0165b23"/><lb ed="R106" n="0144b08"/>緣成阿賴耶識。緣起無生。一切皆如。定性二乘。無
<lb ed="X" n="0165b24"/><lb ed="R106" n="0144b09"/>性闡提。悉當成佛。方盡大乘至極之說。故名爲終。
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0165c" n="0165c"/>
<lb ed="X" n="0165c01"/><lb ed="R106" n="0144b10"/>以稱實理。故名爲實。</p></cb:div><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="3">四頓敎</cb:mulu><head>四。頓敎</head><p xml:id="pX60p0165c0112" cb:place="inline">總不說法相。惟辯眞
<lb ed="X" n="0165c02"/><lb ed="R106" n="0144b11"/>性。亦無八識差別之相。訶敎勸離。毀相泯心。但一
<lb ed="X" n="0165c03"/><lb ed="R106" n="0144b12"/>念不生。卽名爲佛。不依地位漸次。故說爲頓。</p></cb:div><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="3">五圓敎</cb:mulu><head>五。圓
<lb ed="X" n="0165c04"/><lb ed="R106" n="0144b13"/>敎</head><p xml:id="pX60p0165c0402" cb:place="inline">所說唯是法界。性海圓融。緣起無礙。相卽相入。
<lb ed="X" n="0165c05"/><lb ed="R106" n="0144b14"/>帝網重重。主伴無盡。故名爲圓。今多華嚴偈文。正
<lb ed="X" n="0165c06"/><lb ed="R106" n="0144b15"/>屬圓敎。偈云。入深法界。心無障礙。又云。得無礙眼。
<lb ed="X" n="0165c07"/><lb ed="R106" n="0144b16"/>見一切佛。皆圓義也。約所詮法。亦通前三。偈云。勤
<lb ed="X" n="0165c08"/><lb ed="R106" n="0144b17"/>求佛道。心無懈歇。又云。具足盛滿。一切善法。分敎
<lb ed="X" n="0165c09"/><lb ed="R106" n="0144b18"/>也。偈云。得淨法門。永無垢染。又云。成就佛身。證無
<lb ed="X" n="0165c10"/><lb ed="R106" n="0145a01"/>相法。始敎也。偈云。設大施會。示如實理。又云。皆得
<lb ed="X" n="0165c11"/><lb ed="R106" n="0145a02"/>妙法。究竟淸淨。終敎也。偈云。心得解脫。安住不動。
<lb ed="X" n="0165c12"/><lb ed="R106" n="0145a03"/>又云。入第一位。得不動法。頓敎也。斯則有其所通。
<lb ed="X" n="0165c13"/><lb ed="R106" n="0145a04"/>無其所局。故此圓敎。語廣。該攝無量敎乘。語深。唯
<lb ed="X" n="0165c14"/><lb ed="R106" n="0145a05"/>顯一佛乘也。準知此部。圓頓攝矣。</p></cb:div></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0165c15"/><lb ed="R106" n="0145a06"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">三所詮宗趣</cb:mulu><head>三。所詮宗趣</head><p xml:id="pX60p0165c1506" cb:place="inline">當部所宗曰宗。宗之所歸曰趣。然先
<lb ed="X" n="0165c16"/><lb ed="R106" n="0145a07"/>總。後別。總以自行佛戒。止惡作善。淸涼心地爲宗。
<lb ed="X" n="0165c17"/><lb ed="R106" n="0145a08"/>化他佛道。同一圓覺。一如無二爲趣。別開五對。一
<lb ed="X" n="0165c18"/><lb ed="R106" n="0145a09"/>者。敎義對。毗尼敎相爲宗。令悟偈呪妙義爲趣。二
<lb ed="X" n="0165c19"/><lb ed="R106" n="0145a10"/>者。行願對。隨事起行爲宗。善巧發願爲趣。三者。身
<lb ed="X" n="0165c20"/><lb ed="R106" n="0145a11"/>心對。身修行願爲宗。防心不散爲趣。四者智悲對。
<lb ed="X" n="0165c21"/><lb ed="R106" n="0145a12"/>大智運心爲宗。大悲利物爲趣。五者。因果對。悲智
<lb ed="X" n="0165c22"/><lb ed="R106" n="0145a13"/>圓因爲宗。成證果德爲趣。此五是從前起後。漸漸
<lb ed="X" n="0165c23"/><lb ed="R106" n="0145a14"/>相由矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0165c24"/><lb ed="R106" n="0145a15"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">四總釋名題</cb:mulu><head>四總釋名題</head><p xml:id="pX60p0165c2406" cb:place="inline">於中分二</p>
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0166a" n="0166a"/>
<lb ed="X" n="0166a01"/><lb ed="R106" n="0145a16"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">初釋法題</cb:mulu><head>初釋法題</head>
<lb ed="X" n="0166a02"/><lb ed="R106" n="0145a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0166a0201">毗尼日用切要</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0166a03"/><lb ed="R106" n="0145a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0166a0301">【記】毗尼日用切要者。乃此集之總題也。對偈呪。有
<lb ed="X" n="0166a04"/><lb ed="R106" n="0145b01"/>能所制化之別。題爲能詮。依制敎得名。屬律藏也。
<lb ed="X" n="0166a05"/><lb ed="R106" n="0145b02"/>偈呪爲所詮。依化敎成文。屬經藏也。然經家七種
<lb ed="X" n="0166a06"/><lb ed="R106" n="0145b03"/>立題。此但約法爲目。如人六根。以目爲首。展其目。
<lb ed="X" n="0166a07"/><lb ed="R106" n="0145b04"/>而諸根俱現。見此題。則知有如是偈呪也。又毗尼。
<lb ed="X" n="0166a08"/><lb ed="R106" n="0145b05"/>是通名。日用切要。是別名。取止惡作善爲宗。敎化
<lb ed="X" n="0166a09"/><lb ed="R106" n="0145b06"/>衆生同入佛道爲趣。防護諸惡。故名爲止。<g ref="#CB15081">䇿</g>修衆
<lb ed="X" n="0166a10"/><lb ed="R106" n="0145b07"/>善。故名爲作。毗尼。止義。是惡應止也。日用切要。作
<lb ed="X" n="0166a11"/><lb ed="R106" n="0145b08"/>義。是善應行也<note place="inline">上略釋。下廣箋</note>。梵語毗尼。華言善治。謂能
<lb ed="X" n="0166a12"/><lb ed="R106" n="0145b09"/>自治一切惡。亦能治衆生一切惡也。此從功能得
<lb ed="X" n="0166a13"/><lb ed="R106" n="0145b10"/>名。又翻爲調伏。謂調練三業。制伏過非。調練。通乎
<lb ed="X" n="0166a14"/><lb ed="R106" n="0145b11"/>二持。制伏。惟明止惡。此從功用得名。正翻爲律。律
<lb ed="X" n="0166a15"/><lb ed="R106" n="0145b12"/>者。法令也。從法得名。謂斷割輕重。開遮持犯。非法
<lb ed="X" n="0166a16"/><lb ed="R106" n="0145b13"/>不能定故。譬如國家。賞罰號令。必從王出。諸侯<anchor xml:id="nkr_note_add_0166a1601" n="0166a1601"/><anchor xml:id="beg0166a1601" n="0166a1601"/>僭<anchor xml:id="end0166a1601"/>
<lb ed="X" n="0166a17"/><lb ed="R106" n="0145b14"/>越。士庶失信。則敗亡無日矣。佛法亦爾。大千世界。
<lb ed="X" n="0166a18"/><lb ed="R106" n="0145b15"/>佛爲法王。律是佛勅。菩薩二乘。不敢增減一字。若
<lb ed="X" n="0166a19"/><lb ed="R106" n="0145b16"/>容他說。則羣生不奉。法不久住矣。此二字顯敎也。
<lb ed="X" n="0166a20"/><lb ed="R106" n="0145b17"/>日用者。卽從旦至暮。從暮至曉。二六時中。用此偈
<lb ed="X" n="0166a21"/><lb ed="R106" n="0145b18"/>呪。束縛身心。令初學受戒人。於五塵境上。四威儀
<lb ed="X" n="0166a22"/><lb ed="R106" n="0146a01"/>間。或早覺。或洗足。涉歷事緣。皆卽發弘誓願。離諸
<lb ed="X" n="0166a23"/><lb ed="R106" n="0146a02"/>過惡。持秘密呪。調伏三業。普令一切衆生。均霑法
<lb ed="X" n="0166a24"/><lb ed="R106" n="0146a03"/>利。同成覺道。良以入道初門。發心爲首。欲登戒品。
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0166b" n="0166b"/>
<lb ed="X" n="0166b01"/><lb ed="R106" n="0146a04"/>立願爲先。心發。則衆生可度。願立。則佛道可成。是
<lb ed="X" n="0166b02"/><lb ed="R106" n="0146a05"/>故初學戒時。須當讀此偈呪。日用行持。證入有日
<lb ed="X" n="0166b03"/><lb ed="R106" n="0146a06"/>矣。譬如國王。與怨敵共戰。必得猛將。統衆向前。始
<lb ed="X" n="0166b04"/><lb ed="R106" n="0146a07"/>能取勝。初發心人。亦復如是。欲與生死怨賊共戰。
<lb ed="X" n="0166b05"/><lb ed="R106" n="0146a08"/>先須用此偈呪。勇往直前。統攝身心。精修善法。方
<lb ed="X" n="0166b06"/><lb ed="R106" n="0146a09"/>能降伏煩惱魔軍也。故遠公曰。心爲一身之主。萬
<lb ed="X" n="0166b07"/><lb ed="R106" n="0146a10"/>法之本。心王若正。則六賊不侵。正念現前。易得入
<lb ed="X" n="0166b08"/><lb ed="R106" n="0146a11"/>道。今日用偈呪。正其身心。所謂生處轉熟。熟處轉
<lb ed="X" n="0166b09"/><lb ed="R106" n="0146a12"/>生。如是用心。日新其道。故名日用。此二字彰行也。</p>
<lb ed="X" n="0166b10"/><lb ed="R106" n="0146a13"/><p xml:id="pX60p0166b1001">合上釋之。毗尼。是約敎。日用。是約行。敎非行而敎
<lb ed="X" n="0166b11"/><lb ed="R106" n="0146a14"/>爲虗設。行非敎而行爲邪謬。敎行相兼。始成勝用。
<lb ed="X" n="0166b12"/><lb ed="R106" n="0146a15"/>五祖演禪師云。衲子守心城。奉戒律。日夜思之。朝
<lb ed="X" n="0166b13"/><lb ed="R106" n="0146a16"/>夕行之。此之謂也。</p><p xml:id="pX60p0166b1308" cb:place="inline">切要者。謂親切簡要。揀非疎漫
<lb ed="X" n="0166b14"/><lb ed="R106" n="0146a17"/>冗雜也。謂此偈呪。是切近身心。如切物器具。乃道
<lb ed="X" n="0166b15"/><lb ed="R106" n="0146a18"/>德要務。如要行徑路。俾學戒者。於穿衣喫飯。禮佛
<lb ed="X" n="0166b16"/><lb ed="R106" n="0146b01"/>坐禪。乃至出入行來。大小便利等。時時刻刻。撿束
<lb ed="X" n="0166b17"/><lb ed="R106" n="0146b02"/>根識。不使一毫放逸。喩如調象施鈎。御猴用鎖。今
<lb ed="X" n="0166b18"/><lb ed="R106" n="0146b03"/>以偈呪。制心一處。晝夜無間。則無事不辨也。但不
<lb ed="X" n="0166b19"/><lb ed="R106" n="0146b04"/>得輕此偈呪。惟是持誦邊事。當知皆是大乘菩薩
<lb ed="X" n="0166b20"/><lb ed="R106" n="0146b05"/>所發上求下化之弘願。及諸佛心印秘密之妙法。
<lb ed="X" n="0166b21"/><lb ed="R106" n="0146b06"/>受戒之人。果能如是起慈悲心。具眞實念。依事顯
<lb ed="X" n="0166b22"/><lb ed="R106" n="0146b07"/>理。發願行持者。卽同究竟覺。無二無別也。此二字。
<lb ed="X" n="0166b23"/><lb ed="R106" n="0146b08"/>切。約理。與身心最親切故。要。約果。是道德之緊要
<lb ed="X" n="0166b24"/><lb ed="R106" n="0146b09"/>故。合此四門。總名爲毗尼日用切要也。淨行品。智
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0166c" n="0166c"/>
<lb ed="X" n="0166c01"/><lb ed="R106" n="0146b10"/>首問云。菩薩云何得無過失身語意業。云何得圓
<lb ed="X" n="0166c02"/><lb ed="R106" n="0146b11"/>滿檀波羅蜜。尸波羅蜜。豈非此中毗尼義耶。文殊
<lb ed="X" n="0166c03"/><lb ed="R106" n="0146b12"/>答云。若諸菩薩。善用其心。則獲一切勝妙功德。豈
<lb ed="X" n="0166c04"/><lb ed="R106" n="0146b13"/>非此中日用義耶。又智首問云。云何得與一切衆
<lb ed="X" n="0166c05"/><lb ed="R106" n="0146b14"/>生。爲依爲救爲炬爲導。豈非此中切要義耶。準此
<lb ed="X" n="0166c06"/><lb ed="R106" n="0146b15"/>文義。敎屬圓頓。時涉華嚴。後之學者。不可忽也。箋
<lb ed="X" n="0166c07"/><lb ed="R106" n="0146b16"/>釋法題<anchor xml:id="nkr_note_add_0166c0701" n="0166c0701"/><anchor xml:id="beg0166c0701" n="0166c0701"/>已<anchor xml:id="end0166c0701"/>竟。</p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0166c08"/><lb ed="R106" n="0146b17"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">次釋人題</cb:mulu><head>次釋人題</head>
<lb ed="X" n="0166c09"/><lb ed="R106" n="0146b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0166c0901"><name role="" type="person">寶華山</name>弘戒比丘讀體重集</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0166c10"/><lb ed="R106" n="0147a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0166c1001">【記】人中三意。先。住處。寶華。山名。此山是寶誌公開
<lb ed="X" n="0166c11"/><lb ed="R106" n="0147a02"/>闢。以人彰名。故云寶也。華者。山似蓮華形也。誌日
<lb ed="X" n="0166c12"/><lb ed="R106" n="0147a03"/>去金陵七十里。遠句容五十里。羣峯環繞。勢若垂
<lb ed="X" n="0166c13"/><lb ed="R106" n="0147a04"/>蓮。般若經云。南海北有<name role="" type="person">寶華山</name>。古佛所居。賢劫千
<lb ed="X" n="0166c14"/><lb ed="R106" n="0147a05"/>佛名中。有華山佛。明李太后。忽夢一山皆蓮。因下
<lb ed="X" n="0166c15"/><lb ed="R106" n="0147a06"/>部遍搜名山。有蓮華其名者。部以此山應。勅建銅
<lb ed="X" n="0166c16"/><lb ed="R106" n="0147a07"/>殿。幷賜寺額聖化隆昌。師住此山。弘揚法化。故先
<lb ed="X" n="0166c17"/><lb ed="R106" n="0147a08"/>擧也。</p><p xml:id="pX60p0166c1703" cb:place="inline">次。人名。弘戒者。人之法行也。廣布戒法曰弘。
<lb ed="X" n="0166c18"/><lb ed="R106" n="0147a09"/>淸淨身心曰戒。比丘前立此二字者。人能弘道故。
<lb ed="X" n="0166c19"/><lb ed="R106" n="0147a10"/>不云經論而云戒者。三無漏學。固無不博。弘傳利
<lb ed="X" n="0166c20"/><lb ed="R106" n="0147a11"/>濟專尙律宗。故云弘戒也。比丘者。僧之通稱也。翻
<lb ed="X" n="0166c21"/><lb ed="R106" n="0147a12"/>爲破惡。修正助道。破見思惡故。</p><p xml:id="pX60p0166c2113" cb:place="inline">讀體者。師之別名
<lb ed="X" n="0166c22"/><lb ed="R106" n="0147a13"/>也。亮如法師云。自性理體。讀敎方成。因是取之。今
<lb ed="X" n="0166c23"/><lb ed="R106" n="0147a14"/>在華山。大闡律法。敎化衆生。頓徹本源心地也。按
<lb ed="X" n="0166c24"/><lb ed="R106" n="0147a15"/>傳。師字見月。滇南白鹿郡許氏子。祖籍江南句容。
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0167a" n="0167a"/>
<lb ed="X" n="0167a01"/><lb ed="R106" n="0147a16"/>洪武初開滇黔。以軍功封昭武將軍。世襲指揮使。
<lb ed="X" n="0167a02"/><lb ed="R106" n="0147a17"/>遂世居白鹿焉。父胤昌。母吳氏。感異而生師。師生
<lb ed="X" n="0167a03"/><lb ed="R106" n="0147a18"/>而神敏。稍長。輒有曠致逸情。善繪事。尤工大士像。
<lb ed="X" n="0167a04"/><lb ed="R106" n="0147b01"/>人爭寶之<note place="inline">一時稱爲小<name role="" type="person">吳道子</name></note>。年十四。父母繼卒。伯無子。育
<lb ed="X" n="0167a05"/><lb ed="R106" n="0147b02"/>師爲嗣。至二十七。忽念世相無常。棄襲爵而去。於
<lb ed="X" n="0167a06"/><lb ed="R106" n="0147b03"/>劍川州赤宕嵓。遇一蘭若老僧。與語甚契。授華嚴。
<lb ed="X" n="0167a07"/><lb ed="R106" n="0147b04"/>閱世主妙嚴品有省。遂詣寶洪山亮如法師乞度。
<lb ed="X" n="0167a08"/><lb ed="R106" n="0147b05"/>先一夕。法師夢一人。身披袈裟。衆僧擁跽而求剃
<lb ed="X" n="0167a09"/><lb ed="R106" n="0147b06"/>染。及旦見師。喜爲再來人也。遂與禁戒。聞江南三
<lb ed="X" n="0167a10"/><lb ed="R106" n="0147b07"/>昧律祖慕之。偕友成拙。携瓢笠東行。艱苦備甞。先
<lb ed="X" n="0167a11"/><lb ed="R106" n="0147b08"/>入南岳。參傘居道人顓大師。代演楞嚴四依解。繼
<lb ed="X" n="0167a12"/><lb ed="R106" n="0147b09"/>登破額山。馮茂山。禮諸祖道場。進九華。朝五臺。再
<lb ed="X" n="0167a13"/><lb ed="R106" n="0147b10"/>渡大江。始遇昧祖于海潮菴。圓具戒。充上座。代講
<lb ed="X" n="0167a14"/><lb ed="R106" n="0147b11"/>梵網。四衆莫不稱善。師猶欿然不自足。乃于藏中。
<lb ed="X" n="0167a15"/><lb ed="R106" n="0147b12"/>檢四分廣律。及餘部律文覈之。遇壅滯。禱佛求解。
<lb ed="X" n="0167a16"/><lb ed="R106" n="0147b13"/>默坐移時。渙然氷釋。次從昧祖。傳戒金陵<name role="" type="person">報恩寺</name>。
<lb ed="X" n="0167a17"/><lb ed="R106" n="0147b14"/>座下千人。師臨壇敎授。忽憶昔時。夢至一大寺。金
<lb ed="X" n="0167a18"/><lb ed="R106" n="0147b15"/>碧交輝。苾蒭雲集。自顧<anchor xml:id="nkr_note_add_0167a1801" n="0167a1801"/><anchor xml:id="beg0167a1801" n="0167a1801"/>已<anchor xml:id="end0167a1801"/>成僧相。一瞿曇丹衣高
<lb ed="X" n="0167a19"/><lb ed="R106" n="0147b16"/>座。招上授經命講。衆皆跪聽。汗流而覺。及是所見。
<lb ed="X" n="0167a20"/><lb ed="R106" n="0147b17"/>恍符前夢焉。後隨昧祖主華山。以敎授兼掌院務。
<lb ed="X" n="0167a21"/><lb ed="R106" n="0147b18"/>廢寢忘飡。始終不怠。昧祖甞語衆曰。老人三十年
<lb ed="X" n="0167a22"/><lb ed="R106" n="0148a01"/>戒幢。若非見月。幾被摧折。示寂日。取榮昌公主紫
<lb ed="X" n="0167a23"/><lb ed="R106" n="0148a02"/>衣。幷諸部戒本付之。師嗣席。卽以十誦勵衆。一不
<lb ed="X" n="0167a24"/><lb ed="R106" n="0148a03"/>與剃度爲徒。二不受納資養老。三不攢單給疏。四
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0167b" n="0167b"/>
<lb ed="X" n="0167b01"/><lb ed="R106" n="0148a04"/>不積蓄香儀。五不私備菓食。六不私設厨庫。七不
<lb ed="X" n="0167b02"/><lb ed="R106" n="0148a05"/>避作務。八不行弔賀。九不立化主募緣。十不許絲
<lb ed="X" n="0167b03"/><lb ed="R106" n="0148a06"/>衣晚食。有違約者。決不留住。自後依律受具。結界
<lb ed="X" n="0167b04"/><lb ed="R106" n="0148a07"/>安居。人見聞者。咸謂南山再世也　國初山寇入
<lb ed="X" n="0167b05"/><lb ed="R106" n="0148a08"/>寺蹂躪。師齋畢。以利害曉之。衆皆俯首卽刻遁去。
<lb ed="X" n="0167b06"/><lb ed="R106" n="0148a09"/>巴廒二將軍。與陳中丞異之。給帖讚護。於是躬修
<lb ed="X" n="0167b07"/><lb ed="R106" n="0148a10"/>般舟三昧。爲衆楷模。九十晝夜。不坐不臥。如此者
<lb ed="X" n="0167b08"/><lb ed="R106" n="0148a11"/>二次。復遵祇園遺制。建石戒壇于銅殿之右。斸基
<lb ed="X" n="0167b09"/><lb ed="R106" n="0148a12"/>之夜。感大士現瑞炳然。壇殿交光。直冲霄漢。師開
<lb ed="X" n="0167b10"/><lb ed="R106" n="0148a13"/>壇說戒。少則五千指。多至萬四千指。受別請。如常
<lb ed="X" n="0167b11"/><lb ed="R106" n="0148a14"/>州之天寧。眞州之五臺。金陵之碧峯。及<name role="" type="person">紫竹林</name>。宿
<lb ed="X" n="0167b12"/><lb ed="R106" n="0148a15"/>遷之極樂。幷本山。慈應。天隆。所至道俗老幼。闐咽
<lb ed="X" n="0167b13"/><lb ed="R106" n="0148a16"/>街衢。將謝世。示微疾。囑諸門人曰。勿進湯藥。更七
<lb ed="X" n="0167b14"/><lb ed="R106" n="0148a17"/>日行矣。至期端坐而逝。當生于萬曆辛丑年三月
<lb ed="X" n="0167b15"/><lb ed="R106" n="0148a18"/>三日。示寂于康熙己未年正月二十二日也。世壽
<lb ed="X" n="0167b16"/><lb ed="R106" n="0148b01"/>七十九。僧臘四十四。坐夏三十三。經七日。茶毗時。
<lb ed="X" n="0167b17"/><lb ed="R106" n="0148b02"/>四衆弟子。遐邈皆集。悲鳴徧埜。佛聲震天。<g ref="#CB08504">𦦨</g>光中
<lb ed="X" n="0167b18"/><lb ed="R106" n="0148b03"/>或見佛相。紫烟內或現蓮華。火滅後。收取靈骨。獲
<lb ed="X" n="0167b19"/><lb ed="R106" n="0148b04"/>舍利五色者。不可勝數。師一生來。八坐道場。開戒
<lb ed="X" n="0167b20"/><lb ed="R106" n="0148b05"/>七十餘期。法嗣六十餘人。門弟子以數萬計。所著
<lb ed="X" n="0167b21"/><lb ed="R106" n="0148b06"/>止持會集<note place="inline">十六卷</note>作持續釋<note place="inline">十五卷</note>傳戒正範<note place="inline">四卷</note>大乘
<lb ed="X" n="0167b22"/><lb ed="R106" n="0148b07"/>玄義<note place="inline">一卷</note>藥師懺法<note place="inline">一卷</note>剃度正範<note place="inline">一卷</note>僧行軌則<note place="inline">一卷</note>三
<lb ed="X" n="0167b23"/><lb ed="R106" n="0148b08"/>歸五八戒正範<note place="inline">一卷</note>敎誡尼正範<note place="inline">一卷</note>黑白布薩<note place="inline">一卷</note>幽
<lb ed="X" n="0167b24"/><lb ed="R106" n="0148b09"/>冥戒正範<note place="inline">一卷</note>等諸書。並行於世。身長大。頂肉髻。聲
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0167c" n="0167c"/>
<lb ed="X" n="0167c01"/><lb ed="R106" n="0148b10"/>若鉅鐘。貌類古佛。有自誦南<name role="" type="person">雞足山</name>來者云。師是
<lb ed="X" n="0167c02"/><lb ed="R106" n="0148b11"/>迦葉尊者化身。至於馬陵之枯泉自溢。龍眠之三
<lb ed="X" n="0167c03"/><lb ed="R106" n="0148b12"/>世冤消。冥戒歸依。神龍護法。種種靈奇。難可具錄。
<lb ed="X" n="0167c04"/><lb ed="R106" n="0148b13"/>餘詳御史李模。督河孫在豐。二塔銘。太史尤侗。侍
<lb ed="X" n="0167c05"/><lb ed="R106" n="0148b14"/>御方亨咸二傳。及方伯丁思孔道行<g ref="#CB15156">碑</g>中。須者檢
<lb ed="X" n="0167c06"/><lb ed="R106" n="0148b15"/>之。</p><p xml:id="pX60p0167c0602" cb:place="inline">後。纘述。重集。重聚也。結法之詞。葢初心人。難以
<lb ed="X" n="0167c07"/><lb ed="R106" n="0148b16"/>入道。故重採經論偈呪。類聚成章。令其日用。警<g ref="#CB15081">䇿</g>
<lb ed="X" n="0167c08"/><lb ed="R106" n="0148b17"/>身心。戒乘均急。自他共利。何因不圓。何果不證也。
<lb ed="X" n="0167c09"/><lb ed="R106" n="0148b18"/>箋釋人題<anchor xml:id="nkr_note_add_0167c0901" n="0167c0901"/><anchor xml:id="beg0167c0901" n="0167c0901"/>已<anchor xml:id="end0167c0901"/>竟。</p></cb:div></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0167c10"/><lb ed="R106" n="0149a01"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">五別解偈文</cb:mulu><head>五。別解偈文</head>
<lb ed="X" n="0167c11"/><lb ed="R106" n="0149a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0167c1101">早覺</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0167c12"/><lb ed="R106" n="0149a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0167c1201">【記】早者。淸晨也。人從寐醒曰覺。後夜初覺曰早。若
<lb ed="X" n="0167c13"/><lb ed="R106" n="0149a04"/>人熟睡之時。煩惱覆葢。六識歸種。不起分別。就電
<lb ed="X" n="0167c14"/><lb ed="R106" n="0149a05"/>閃雷轟。風吹石擊。亦莫能醒。名曰不覺。誠所謂暫
<lb ed="X" n="0167c15"/><lb ed="R106" n="0149a06"/>時不在。如同死人。毗尼母經云。時諸比丘。貪著睡
<lb ed="X" n="0167c16"/><lb ed="R106" n="0149a07"/>眠樂故。廢捨正業。金剛力士。作是念言。如來三大
<lb ed="X" n="0167c17"/><lb ed="R106" n="0149a08"/>阿僧祇劫。種種苦行。乃得成佛。今諸比丘。貪著睡
<lb ed="X" n="0167c18"/><lb ed="R106" n="0149a09"/>眠樂故。不復行道。云何得爾。諸比丘聞<anchor xml:id="nkr_note_add_0167c1801" n="0167c1801"/><anchor xml:id="beg0167c1801" n="0167c1801"/>已<anchor xml:id="end0167c1801"/>白佛。佛
<lb ed="X" n="0167c19"/><lb ed="R106" n="0149a10"/>吿諸比丘。食人信施。不應懈怠。夜三時中。應二時
<lb ed="X" n="0167c20"/><lb ed="R106" n="0149a11"/>禪誦經行。加工進道。以補晝之不足。中夜神疲聽
<lb ed="X" n="0167c21"/><lb ed="R106" n="0149a12"/>其歇息。今從睡眠中醒。故曰早覺也。</p>
<lb ed="X" n="0167c22"/><lb ed="R106" n="0149a13"/><p xml:id="pX60p0167c2201">集。經律通制。出家弟子。初夜。後夜。精勤佛道。勿貪
<lb ed="X" n="0167c23"/><lb ed="R106" n="0149a14"/>睡眠。懶惰放逸。故醒覺時。當誦此偈。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0167c24"/><lb ed="R106" n="0149a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0167c2401">睡眠始寤。當願衆生。一切智覺。周顧十方。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0168a" n="0168a"/>
<lb ed="X" n="0168a01"/><lb ed="R106" n="0149a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0168a0101">【記】睡眠者。五葢煩惱中一葢也。謂意識惛熟曰睡。
<lb ed="X" n="0168a02"/><lb ed="R106" n="0149a17"/>五情闇冥曰眠。卽目閉神藏寢臥時也。寐覺曰寤。
<lb ed="X" n="0168a03"/><lb ed="R106" n="0149a18"/>古云。其寐也魂交。其寤也形開。今言始寤者。方其
<lb ed="X" n="0168a04"/><lb ed="R106" n="0149b01"/>將醒未醒。未受色惑以前。不落意識分別。正眼曆
<lb ed="X" n="0168a05"/><lb ed="R106" n="0149b02"/>瞇之時。謂之始寤。卽初醒也。又寤者。如日之初昇。
<lb ed="X" n="0168a06"/><lb ed="R106" n="0149b03"/>睡者。如日之沉墜。人之靈根。生於天地之間。稟於
<lb ed="X" n="0168a07"/><lb ed="R106" n="0149b04"/>天道。故天日墜。而人眼亦睡。天日昇。而人眼亦開
<lb ed="X" n="0168a08"/><lb ed="R106" n="0149b05"/>一晝。一夜。一動。一靜。隨天道運行。若背逆天道。雖
<lb ed="X" n="0168a09"/><lb ed="R106" n="0149b06"/>靑天白日。黑於長夜。則不成睡寤矣。惟有大覺世
<lb ed="X" n="0168a10"/><lb ed="R106" n="0149b07"/>尊。或睡。或寤。而作佛事。故吾人始寤之時。當作是
<lb ed="X" n="0168a11"/><lb ed="R106" n="0149b08"/>觀。當發是願也。然一切衆生。無明障蔽。慧照不現。
<lb ed="X" n="0168a12"/><lb ed="R106" n="0149b09"/>如處長夜。我今覺照。令諸衆生。斷惡修善。故云當
<lb ed="X" n="0168a13"/><lb ed="R106" n="0149b10"/>願衆生也。一切智覺者。謂十方洞照曰智。三世齋
<lb ed="X" n="0168a14"/><lb ed="R106" n="0149b11"/>明曰覺。又云。心有所知曰智。發明大事曰覺。卽如
<lb ed="X" n="0168a15"/><lb ed="R106" n="0149b12"/>來所證一切種智。亦名佛智。謂能以此智。知一切
<lb ed="X" n="0168a16"/><lb ed="R106" n="0149b13"/>衆生之道法。能以此覺。覺一切衆生之因種。此皆
<lb ed="X" n="0168a17"/><lb ed="R106" n="0149b14"/>如來愍衆生住於無明之地。而爲黑暗之所覆蔽。
<lb ed="X" n="0168a18"/><lb ed="R106" n="0149b15"/>以大智慧日而覺照之。故云一切智覺也。周顧十
<lb ed="X" n="0168a19"/><lb ed="R106" n="0149b16"/>方者。周顧。卽徧觀也。斯具二義。一。則異於凡流。二
<lb ed="X" n="0168a20"/><lb ed="R106" n="0149b17"/>則發明大事因緣。源從指天指地處來。謂二乘人。
<lb ed="X" n="0168a21"/><lb ed="R106" n="0149b18"/>祇見一隅。未見全像。惟如來淸淨智覺。於日月不
<lb ed="X" n="0168a22"/><lb ed="R106" n="0150a01"/>到處。而光明普照。於夢想不到處。而寤寐一如。故
<lb ed="X" n="0168a23"/><lb ed="R106" n="0150a02"/>菩薩開智覺正眼。而能周顧。非獨覺照自<anchor xml:id="nkr_note_add_0168a2301" n="0168a2301"/><anchor xml:id="beg0168a2301" n="0168a2301"/>己<anchor xml:id="end0168a2301"/>一隅。
<lb ed="X" n="0168a24"/><lb ed="R106" n="0150a03"/>而能覺照不可說衆生。不可說世界。豁然雲開日
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0168b" n="0168b"/>
<lb ed="X" n="0168b01"/><lb ed="R106" n="0150a04"/>現。故云周顧十方也。佛本行經云。東方表涅槃最
<lb ed="X" n="0168b02"/><lb ed="R106" n="0150a05"/>上。南方表利益衆生最上。西方表解脫最上。北方
<lb ed="X" n="0168b03"/><lb ed="R106" n="0150a06"/>表永斷輪<g ref="#CB06873">𢌞</g>最上。然此一偈之中。三聚淨戒俱攝。
<lb ed="X" n="0168b04"/><lb ed="R106" n="0150a07"/>初句律儀。二句衆生。三四善法。如初醒不容雜念。
<lb ed="X" n="0168b05"/><lb ed="R106" n="0150a08"/>攝律儀戒。卽令持此偈文。攝善法戒。後三句。卽饒
<lb ed="X" n="0168b06"/><lb ed="R106" n="0150a09"/>益有情戒。又約四弘誓願。初句。學法門。次句。度衆
<lb ed="X" n="0168b07"/><lb ed="R106" n="0150a10"/>生。三句。成佛道。四句。斷煩惱。菩薩發心。不離四願。
<lb ed="X" n="0168b08"/><lb ed="R106" n="0150a11"/>餘偈皆同。不繁重例。若論持此偈呪。以凡夫口。卽
<lb ed="X" n="0168b09"/><lb ed="R106" n="0150a12"/>成佛口。攝之於頓。當願衆生。皆成佛道。復歸於圓。
<lb ed="X" n="0168b10"/><lb ed="R106" n="0150a13"/>故此偈呪。是一乘圓頓法門。菩薩境界。非二乘狹
<lb ed="X" n="0168b11"/><lb ed="R106" n="0150a14"/>劣身心。所能及也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0168b12"/><lb ed="R106" n="0150a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0168b1201">鳴鐘</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0168b13"/><lb ed="R106" n="0150a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0168b1301">【記】聲出曰鳴。乃人所扣也。鐘者。空也。空內受氣多。
<lb ed="X" n="0168b14"/><lb ed="R106" n="0150a17"/>故聲大。此是法器。周禮考記云。鳧氏爲鐘。五經通
<lb ed="X" n="0168b15"/><lb ed="R106" n="0150a18"/>義云。鐘者。秋分之音。萬物至秋而成。至冬而藏。故
<lb ed="X" n="0168b16"/><lb ed="R106" n="0150b01"/>金爲鐘。相繼不絕也。西京記云。發鯨魚。鏗華鐘。薛
<lb ed="X" n="0168b17"/><lb ed="R106" n="0150b02"/>宗註云。海中大魚名鯨。海島有獸名蒲牢。畏鯨擊。
<lb ed="X" n="0168b18"/><lb ed="R106" n="0150b03"/>鯨一擊。蒲牢輒大吼。凡鐘欲令聲洪。故作蒲牢於
<lb ed="X" n="0168b19"/><lb ed="R106" n="0150b04"/>上。擊鐘之木。爲鯨魚形也。通載傳云。<name role="" type="person">拘留孫佛</name>。於
<lb ed="X" n="0168b20"/><lb ed="R106" n="0150b05"/>乾竺修多羅院。造靑石鐘。於晨擊時。有諸化佛。與
<lb ed="X" n="0168b21"/><lb ed="R106" n="0150b06"/>日俱出。密說顯演十二部經。聞法證聖。不可勝數。
<lb ed="X" n="0168b22"/><lb ed="R106" n="0150b07"/>故晨昏鳴之。有警<g ref="#CB15081">䇿</g>之功。凡鳴鐘者。應先持此偈。
<lb ed="X" n="0168b23"/><lb ed="R106" n="0150b08"/>然後執椎。念華嚴經題。幷若人欲了知等偈。及唵
<lb ed="X" n="0168b24"/><lb ed="R106" n="0150b09"/>伽囉帝耶娑婆訶。共三十五字。一緊。一緩。爲一通。
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0168c" n="0168c"/>
<lb ed="X" n="0168c01"/><lb ed="R106" n="0150b10"/>三通共一百零五。末擊三下。總成百八。所以然者。
<lb ed="X" n="0168c02"/><lb ed="R106" n="0150b11"/>事依理起。故事能顯理也。由是百八愚痴。聲聲喚
<lb ed="X" n="0168c03"/><lb ed="R106" n="0150b12"/>醒。百八三昧。椎椎打就。偈曰。起七舒徐落八勤。中
<lb ed="X" n="0168c04"/><lb ed="R106" n="0150b13"/>間二十要分明。三通纔罷饒三下。諸佛龍天側耳
<lb ed="X" n="0168c05"/><lb ed="R106" n="0150b14"/>聽。增一阿含經云。若打時。願一切惡道諸苦。並皆
<lb ed="X" n="0168c06"/><lb ed="R106" n="0150b15"/>停止。若聞鐘聲。兼說偈贊。得除五百億劫生死重
<lb ed="X" n="0168c07"/><lb ed="R106" n="0150b16"/>罪。百丈云。叢林擊鐘。早擊。破長夜之昏沉。暮擊。拔
<lb ed="X" n="0168c08"/><lb ed="R106" n="0150b17"/>幽冥之苦暗。引杵宜緩。揚聲令長。如昔日誌公。借
<lb ed="X" n="0168c09"/><lb ed="R106" n="0150b18"/>武帝道眼。見地獄苦相。問曰。何以止之。誌曰。惟聞
<lb ed="X" n="0168c10"/><lb ed="R106" n="0151a01"/>鐘聲。其苦暫息。遂詔天下寺院。凡擊鐘令舒徐其
<lb ed="X" n="0168c11"/><lb ed="R106" n="0151a02"/>聲焉。</p>
<lb ed="X" n="0168c12"/><lb ed="R106" n="0151a03"/><p xml:id="pX60p0168c1201">集。凡晨昏鳴鐘時。詣鐘前。至誠合掌。誦此偈<anchor xml:id="nkr_note_add_0168c1201" n="0168c1201"/><anchor xml:id="beg0168c1201" n="0168c1201"/>已<anchor xml:id="end0168c1201"/>。手
<lb ed="X" n="0168c13"/><lb ed="R106" n="0151a04"/>方鳴鐘。口或誦諸佛名號。或誦大乘經名。或誦秘
<lb ed="X" n="0168c14"/><lb ed="R106" n="0151a05"/>呪。令一切有情。聞聲離苦。咸得解脫。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0168c15"/><lb ed="R106" n="0151a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0168c1501">願此鐘聲超法界。鐵圍幽闇悉皆聞。聞塵淸淨證圓
<lb ed="X" n="0168c16"/><lb ed="R106" n="0151a07"/>通。一切衆生成正覺。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0168c17"/><lb ed="R106" n="0151a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0168c1701">【記】志求滿足曰願。氣傳於外曰聲。謂纔打鐘時。卽
<lb ed="X" n="0168c18"/><lb ed="R106" n="0151a09"/>發弘誓。願諸衆生。聞聲成佛也。第一句。因擊鐘發
<lb ed="X" n="0168c19"/><lb ed="R106" n="0151a10"/>願。二三兩句。願苦惱衆生。離苦得樂。第四句。普爲
<lb ed="X" n="0168c20"/><lb ed="R106" n="0151a11"/>一切。然聲有三種差別。一。執受大種聲。謂一切有
<lb ed="X" n="0168c21"/><lb ed="R106" n="0151a12"/>情所具之聲也。二。非執受大種聲。謂風性無情。所
<lb ed="X" n="0168c22"/><lb ed="R106" n="0151a13"/>受之聲也。三。俱執受大種聲。謂鐘鼓之聲。必待楗
<lb ed="X" n="0168c23"/><lb ed="R106" n="0151a14"/>椎而令聲顯發於外。卽此鐘聲是也。透越一切曰
<lb ed="X" n="0168c24"/><lb ed="R106" n="0151a15"/>超。界者。限也。萬法之所出生。萬法之所歸趣。故曰
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0169a" n="0169a"/>
<lb ed="X" n="0169a01"/><lb ed="R106" n="0151a16"/>法界。然有性分二義。隨事分別。故名爲分。法性不
<lb ed="X" n="0169a02"/><lb ed="R106" n="0151a17"/>能變易。故名爲性。謂衆生心色等法。各有差別限
<lb ed="X" n="0169a03"/><lb ed="R106" n="0151a18"/>量故。又超者。脫也。不爲物障故。凡聽不出聲。見不
<lb ed="X" n="0169a04"/><lb ed="R106" n="0151b01"/>超色者。是爲聲色所縛。今聲無聲相。不爲障得之
<lb ed="X" n="0169a05"/><lb ed="R106" n="0151b02"/>所障礙。故得鐵圍悉聞。而聞塵淸淨。所以超也。法
<lb ed="X" n="0169a06"/><lb ed="R106" n="0151b03"/>者。統言有四。謂理。與事。理事無礙。事事無礙也。然
<lb ed="X" n="0169a07"/><lb ed="R106" n="0151b04"/>理法言界者。性義。事法言界者。分義。理事無礙。事
<lb ed="X" n="0169a08"/><lb ed="R106" n="0151b05"/>事無礙者。雙具二義。又有能所之別。謂法。是能具
<lb ed="X" n="0169a09"/><lb ed="R106" n="0151b06"/>之體。界。卽所具之量。其理事不同。謂性靜明體曰
<lb ed="X" n="0169a10"/><lb ed="R106" n="0151b07"/>理。形相分別曰事。廣大之理。咸歸一塵。一塵之色
<lb ed="X" n="0169a11"/><lb ed="R106" n="0151b08"/>周徧法界。先。由事顯理。後。得理忘言。理事交徹。圓
<lb ed="X" n="0169a12"/><lb ed="R106" n="0151b09"/>融無礙。故名法界。卽諸佛衆生之本體也。四聖。六
<lb ed="X" n="0169a13"/><lb ed="R106" n="0151b10"/>凡。隨因感果。界分各各不同。所謂九地不知十地
<lb ed="X" n="0169a14"/><lb ed="R106" n="0151b11"/>事。總而言之。不出一心。一心不生。萬法俱息。經云。
<lb ed="X" n="0169a15"/><lb ed="R106" n="0151b12"/>心生。則種種法生。法生。則有種種界限。故有三乘
<lb ed="X" n="0169a16"/><lb ed="R106" n="0151b13"/>六趣。今承此願。及法力之功。總能超越也。梵語斫
<lb ed="X" n="0169a17"/><lb ed="R106" n="0151b14"/>迦羅。應法師云。輪山。舊云鐵圍。圍卽輪義。幽暗者。
<lb ed="X" n="0169a18"/><lb ed="R106" n="0151b15"/>日月不能照處。皆由衆生業力所成。煩惱障蔽。正
<lb ed="X" n="0169a19"/><lb ed="R106" n="0151b16"/>報相纏。依報於此。不能超脫。故楞嚴經云。由此無
<lb ed="X" n="0169a20"/><lb ed="R106" n="0151b17"/>始衆生世界。生纏縛故。於器世界。不能超越。今鳴
<lb ed="X" n="0169a21"/><lb ed="R106" n="0151b18"/>鐘時。仗三寶威力。而令此聲。上徹天堂。下通地府。
<lb ed="X" n="0169a22"/><lb ed="R106" n="0152a01"/>皆得聞也。鐵圍等句。且約三惡道論。以聞聲脫苦
<lb ed="X" n="0169a23"/><lb ed="R106" n="0152a02"/>故。幽闇二字。該具餓鬼。畜生。故不別言也。衆生者。
<lb ed="X" n="0169a24"/><lb ed="R106" n="0152a03"/>假五陰之實法。成衆生之假名。聞塵淸淨證圓通
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0169b" n="0169b"/>
<lb ed="X" n="0169b01"/><lb ed="R106" n="0152a04"/>者。謂能轉聞塵。而成聞慧也。染汙情識曰塵。卽耳
<lb ed="X" n="0169b02"/><lb ed="R106" n="0152a05"/>根所緣之聲塵。聲塵淸淨。成佛可期。如觀音修證。
<lb ed="X" n="0169b03"/><lb ed="R106" n="0152a06"/>初於聞中。入流亡所。動靜二相。了然不生。乃至忽
<lb ed="X" n="0169b04"/><lb ed="R106" n="0152a07"/>然超越。世出世間。證入圓通。而成正覺。故願一切
<lb ed="X" n="0169b05"/><lb ed="R106" n="0152a08"/>衆生。亦從聞中成正覺也。此是自<anchor xml:id="nkr_note_add_0169b0501" n="0169b0501"/><anchor xml:id="beg0169b0501" n="0169b0501"/>己<anchor xml:id="end0169b0501"/>鳴鐘未扣之
<lb ed="X" n="0169b06"/><lb ed="R106" n="0152a09"/>時。所發願力。雖非佛制。有益當行。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0169b07"/><lb ed="R106" n="0152a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0169b0701">聞鐘</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0169b08"/><lb ed="R106" n="0152a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0169b0801">【記】耳根發識爲聞。凡聞鐘聲。默念此偈。默念者。心
<lb ed="X" n="0169b09"/><lb ed="R106" n="0152a12"/>聲也。心有聲耶。心無聲耶。無聲之聲。秪可自聞。不
<lb ed="X" n="0169b10"/><lb ed="R106" n="0152a13"/>堪人聽。故楞嚴經云。反聞聞自性。何不自聞聞。其
<lb ed="X" n="0169b11"/><lb ed="R106" n="0152a14"/>心聲之謂也。</p>
<lb ed="X" n="0169b12"/><lb ed="R106" n="0152a15"/><p xml:id="pX60p0169b1201">集。晨昏於行住坐臥間。一聞鐘聲時。卽誦此偈呪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0169b13"/><lb ed="R106" n="0152a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0169b1301">聞鐘聲。煩惱輕。智慧長。菩提生。離地獄。出火坑。願成
<lb ed="X" n="0169b14"/><lb ed="R106" n="0152a17"/>佛。度衆生。</p><p cb:type="dharani" xml:id="pX60p0169b1405" cb:place="inline">唵。伽囉帝耶莎訶<note place="inline">三遍</note></p></cb:div>
<lb ed="X" n="0169b15"/><lb ed="R106" n="0152a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0169b1501">【記】煩惱者。卽根隨二種也。與心作煩。令心作惱。故
<lb ed="X" n="0169b16"/><lb ed="R106" n="0152b01"/>止觀云。昏煩之法。惱亂心神是也。若聞鐘聲。持此
<lb ed="X" n="0169b17"/><lb ed="R106" n="0152b02"/>偈呪。縱有極重煩惱。化爲輕淸矣。審理曰智。分別
<lb ed="X" n="0169b18"/><lb ed="R106" n="0152b03"/>曰慧。卽根後二智也。如觀世音。從聞思修。入三摩
<lb ed="X" n="0169b19"/><lb ed="R106" n="0152b04"/>地。自然煩輕。慧長。菩提者。智果也。一聞鐘聲。智慧
<lb ed="X" n="0169b20"/><lb ed="R106" n="0152b05"/>之心花頓發。菩提之道果速成。此謂寂滅現前。菩
<lb ed="X" n="0169b21"/><lb ed="R106" n="0152b06"/>提自生也。言地獄者。謂在地之下也。梵語泥犁。此
<lb ed="X" n="0169b22"/><lb ed="R106" n="0152b07"/>翻苦具。又云苦器。亦名不可愛樂。謂晝夜煎逼罪
<lb ed="X" n="0169b23"/><lb ed="R106" n="0152b08"/>人故。又地者。底也。萬物之中。地最在下。故名爲底。
<lb ed="X" n="0169b24"/><lb ed="R106" n="0152b09"/>獄者。局也。謂拘局罪人。不得安樂。故云局也。又名
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0169c" n="0169c"/>
<lb ed="X" n="0169c01"/><lb ed="R106" n="0152b10"/>無有。謂彼獄中。無有義利故。正云捺落迦。如婆沙
<lb ed="X" n="0169c02"/><lb ed="R106" n="0152b11"/>論中。名不自在處。謂彼罪人。爲獄卒阿旁之所拘
<lb ed="X" n="0169c03"/><lb ed="R106" n="0152b12"/>制。不得自在故。贍部洲下。過五百踰繕那。乃有其
<lb ed="X" n="0169c04"/><lb ed="R106" n="0152b13"/>獄。然此獄有大。有小。大者。八處。謂八寒。八熱等。各
<lb ed="X" n="0169c05"/><lb ed="R106" n="0152b14"/>有眷屬。其類無數。此中受苦者。隨其作業。各有輕
<lb ed="X" n="0169c06"/><lb ed="R106" n="0152b15"/>重。經劫數等。其最重處。一日之中。八萬四千生死。
<lb ed="X" n="0169c07"/><lb ed="R106" n="0152b16"/>經劫無量。作上品五逆。十惡者。感此道生。小者。十
<lb ed="X" n="0169c08"/><lb ed="R106" n="0152b17"/>六。謂煻煨鋒刃等。地獄是總名。火坑乃別指。是十
<lb ed="X" n="0169c09"/><lb ed="R106" n="0152b18"/>六中之一名也。今聞鐘聲。卽能超越世出世間。自
<lb ed="X" n="0169c10"/><lb ed="R106" n="0153a01"/>令離地獄。出火坑也。十方圓明。是曰成佛。獲二殊
<lb ed="X" n="0169c11"/><lb ed="R106" n="0153a02"/>勝。故曰度生。若論一聞鐘聲。而卽生正念。是以煩
<lb ed="X" n="0169c12"/><lb ed="R106" n="0153a03"/>惱輕微。智慧增長。卽轉惑障而成智德。故云菩提
<lb ed="X" n="0169c13"/><lb ed="R106" n="0153a04"/>生也。然智慧。且約因論。菩提。正指果德。離者。解也。
<lb ed="X" n="0169c14"/><lb ed="R106" n="0153a05"/>出者。脫也。卽轉地獄火坑苦障。而成解脫德。故云
<lb ed="X" n="0169c15"/><lb ed="R106" n="0153a06"/>離出也。發願成佛。卽轉業障而成法身德。是爲三
<lb ed="X" n="0169c16"/><lb ed="R106" n="0153a07"/>障消。而三德圓。故能盡未來際度生也。然未有不
<lb ed="X" n="0169c17"/><lb ed="R106" n="0153a08"/>發願而度生者。從來亦未有不度生之佛。若衆生
<lb ed="X" n="0169c18"/><lb ed="R106" n="0153a09"/>不自度。而先願度生者。此心卽是佛心。當知此心
<lb ed="X" n="0169c19"/><lb ed="R106" n="0153a10"/>此願。皆從聞鐘聲處發起。一時無邊煩惱。從此截
<lb ed="X" n="0169c20"/><lb ed="R106" n="0153a11"/>斷。<name role="" type="person">無間地獄</name>。從此而破。無盡法門。從此證入。無上
<lb ed="X" n="0169c21"/><lb ed="R106" n="0153a12"/>佛道。從此而成。可見聞鐘利益。不可思議也。此偈
<lb ed="X" n="0169c22"/><lb ed="R106" n="0153a13"/>呪顯密互用。理事雙彰。呪卽破地獄眞言。秘密故
<lb ed="X" n="0169c23"/><lb ed="R106" n="0153a14"/>不翻。志心誦持。自然感應。</p>
<lb ed="X" n="0169c24"/><lb ed="R106" n="0153a15"/><p xml:id="pX60p0169c2401">引證。如付法藏傳中云。有罽膩吒王。以大殺害故。
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0170a" n="0170a"/>
<lb ed="X" n="0170a01"/><lb ed="R106" n="0153a16"/>死入千頭魚中。劍輪繞身而轉。隨斫隨生。刹那之
<lb ed="X" n="0170a02"/><lb ed="R106" n="0153a17"/>間。滿于大海。羅漢爲僧維那。依時打鐘。若聞鐘聲。
<lb ed="X" n="0170a03"/><lb ed="R106" n="0153a18"/>劍輪在空。以是因緣。遣信白令長打。使我息苦。過
<lb ed="X" n="0170a04"/><lb ed="R106" n="0153b01"/>七日<anchor xml:id="nkr_note_add_0170a0401" n="0170a0401"/><anchor xml:id="beg0170a0401" n="0170a0401"/>已<anchor xml:id="end0170a0401"/>。受苦俱息。又佛祖通載云。上元縣有民暴
<lb ed="X" n="0170a05"/><lb ed="R106" n="0153b02"/>死。見五木縲械者。吿曰。吾南唐先主也。爲宋齊丘
<lb ed="X" n="0170a06"/><lb ed="R106" n="0153b03"/>所悞。殺降卒千餘人。冤訴囚此。仗汝歸語嗣君。凡
<lb ed="X" n="0170a07"/><lb ed="R106" n="0153b04"/>寺觀鳴鐘。可延其聲。吾受苦惟聞鐘聲則暫休。或
<lb ed="X" n="0170a08"/><lb ed="R106" n="0153b05"/>能爲造一鐘尤善。復曰。吾在位日。于闐國遺我玉
<lb ed="X" n="0170a09"/><lb ed="R106" n="0153b06"/>天王像。藏於瓦棺寺佛左膝。人無知者。汝以此爲
<lb ed="X" n="0170a10"/><lb ed="R106" n="0153b07"/>騐。乃甦。隨奏唐主。果如其言。主感泣。造一鐘于淸
<lb ed="X" n="0170a11"/><lb ed="R106" n="0153b08"/>涼寺。鐫其上曰。薦烈考高祖皇帝。脫幽出厄。以玉
<lb ed="X" n="0170a12"/><lb ed="R106" n="0153b09"/>像建墖葬蔣山。雜譬喩經云。所在聞鐘聲。臥者必
<lb ed="X" n="0170a13"/><lb ed="R106" n="0153b10"/>須起。合掌發善心。賢聖皆歡喜。又唐京師大莊嚴
<lb ed="X" n="0170a14"/><lb ed="R106" n="0153b11"/>寺僧。名三果。有兄從煬帝南行中亡。不持齋戒。墮
<lb ed="X" n="0170a15"/><lb ed="R106" n="0153b12"/>火坑地獄。蒙<name role="" type="person">禪定寺</name>打鐘。聲振地獄。同受苦者。皆
<lb ed="X" n="0170a16"/><lb ed="R106" n="0153b13"/>生樂處。</p>
<lb ed="X" n="0170a17"/><lb ed="R106" n="0153b14"/><p xml:id="pX60p0170a1701">集。古德云。聞鐘臥不起。護法善神嗔。現前減福慧。
<lb ed="X" n="0170a18"/><lb ed="R106" n="0153b15"/>後世墮蛇身。其懶修禪誦者。報感廣在經律中。茲
<lb ed="X" n="0170a19"/><lb ed="R106" n="0153b16"/>不繁引。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0170a20"/><lb ed="R106" n="0153b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0170a2001">著衣</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0170a21"/><lb ed="R106" n="0153b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0170a2101">【記】梵語震越。此翻衣服。太古衣皮。黃帝始製衣服。
<lb ed="X" n="0170a22"/><lb ed="R106" n="0154a01"/>上曰衣。下曰裳。白虎通曰。衣者。隱也。裳者。障也。故
<lb ed="X" n="0170a23"/><lb ed="R106" n="0154a02"/>涅槃經云。如世衣裳。障覆形體。遮形覆隱。故名衣
<lb ed="X" n="0170a24"/><lb ed="R106" n="0154a03"/>裳。又衣者。依也。萬善功德。皆依淨戒而爲根本。故
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0170b" n="0170b"/>
<lb ed="X" n="0170b01"/><lb ed="R106" n="0154a04"/>薩婆多論云。一切佛弟子。皆依戒住。萬善由之生
<lb ed="X" n="0170b02"/><lb ed="R106" n="0154a05"/>長。若能依戒修行。卽獲諸勝善根。則苦海可越。彼
<lb ed="X" n="0170b03"/><lb ed="R106" n="0154a06"/>岸可登。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0170b04"/><lb ed="R106" n="0154a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0170b0401">若著上衣。當願衆生。獲勝善根。至法彼岸。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0170b05"/><lb ed="R106" n="0154a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0170b0501">【記】若者。楷定之辭。謂楷定披著此衣之時也。上衣
<lb ed="X" n="0170b06"/><lb ed="R106" n="0154a09"/>者。俗說長衣。曰直裰。曰褊衫。曰海靑。太白詩云。翩
<lb ed="X" n="0170b07"/><lb ed="R106" n="0154a10"/>翩舞廣袖。似鳥海東來。一名道袍。亦曰恭敬衣。又
<lb ed="X" n="0170b08"/><lb ed="R106" n="0154a11"/>名向上衣。乃表一身最勝之衣也。言著最勝之衣。
<lb ed="X" n="0170b09"/><lb ed="R106" n="0154a12"/>當發最勝之心。及發最勝之願。當知此心此願。卽
<lb ed="X" n="0170b10"/><lb ed="R106" n="0154a13"/>勝善根也。葢一切衆生。失此善根。沉溺生死。故當
<lb ed="X" n="0170b11"/><lb ed="R106" n="0154a14"/>發是願。令其善根。不使沉溺。而令至法彼岸。究竟
<lb ed="X" n="0170b12"/><lb ed="R106" n="0154a15"/>之地。如二乘三乘。皆不名究竟。唯佛一乘。乃名究
<lb ed="X" n="0170b13"/><lb ed="R106" n="0154a16"/>竟彼岸也。又此岸。乃衆生作業受苦生死輪迴之
<lb ed="X" n="0170b14"/><lb ed="R106" n="0154a17"/>地。彼岸。是諸佛究竟超脫淸淨安樂之地也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0170b15"/><lb ed="R106" n="0154a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0170b1501">著下裙時。當願衆生。服諸善根。具足慙愧。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0170b16"/><lb ed="R106" n="0154b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0170b1601">【記】梵語泥縛些那。唐言裙。根本律云。泥婆珊。又云
<lb ed="X" n="0170b17"/><lb ed="R106" n="0154b02"/>厥蘇洛迦。竪一肘。橫五肘。卽下裙也。亦云泥洹僧。
<lb ed="X" n="0170b18"/><lb ed="R106" n="0154b03"/>或名舍勒。譯爲內衣。又云短裙。卽是下裳。裙者。羣
<lb ed="X" n="0170b19"/><lb ed="R106" n="0154b04"/>也。謂連接裙幅也。舊曰涅槃僧。訛也。旣無帶襻。其
<lb ed="X" n="0170b20"/><lb ed="R106" n="0154b05"/>將服也。集衣爲襵。束帶以<anchor xml:id="nkr_note_add_0170b2001" n="0170b2001"/><anchor xml:id="beg0170b2001" n="0170b2001"/>絛<anchor xml:id="end0170b2001"/>襵。律攝云。謂從裙邊
<lb ed="X" n="0170b21"/><lb ed="R106" n="0154b06"/>細疊成襵。腰間總擪。形似多羅葉。上聚下散者是
<lb ed="X" n="0170b22"/><lb ed="R106" n="0154b07"/>也。服。猶佩也。諸善根者。一切戒善之根本也。律中
<lb ed="X" n="0170b23"/><lb ed="R106" n="0154b08"/>明七支戒善。謂身三。口四。戒善也。又涅槃經明七
<lb ed="X" n="0170b24"/><lb ed="R106" n="0154b09"/>善法。一。知法善。十二部經也。二。知義善。文字語言
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0170c" n="0170c"/>
<lb ed="X" n="0170c01"/><lb ed="R106" n="0154b10"/>也。三。知時善。以時修六度行。四。知足善。飮食衣藥。
<lb ed="X" n="0170c02"/><lb ed="R106" n="0154b11"/>五。知自善。知自本具信戒善根。六。知衆善。行來坐
<lb ed="X" n="0170c03"/><lb ed="R106" n="0154b12"/>起。說法問答。七。知尊卑善。信者善。不信者。不善等。
<lb ed="X" n="0170c04"/><lb ed="R106" n="0154b13"/>慚愧。七法財中二法也。謂信。戒。聞。捨。慧。慙。愧。七財
<lb ed="X" n="0170c05"/><lb ed="R106" n="0154b14"/>之中。慚愧爲守財人。內生羞恥爲慚。外生羞恥爲
<lb ed="X" n="0170c06"/><lb ed="R106" n="0154b15"/>愧。又云不自失節爲慚。心無非用爲愧。若不著下
<lb ed="X" n="0170c07"/><lb ed="R106" n="0154b16"/>裙。則身形彰露。無有慚愧。旣無守護之人。功德法
<lb ed="X" n="0170c08"/><lb ed="R106" n="0154b17"/>財。便不具足。今著裙時。善法現前。所思無邪。卽慚
<lb ed="X" n="0170c09"/><lb ed="R106" n="0154b18"/>愧具足處。慚愧具足處。卽淸淨本源處。人之所以
<lb ed="X" n="0170c10"/><lb ed="R106" n="0155a01"/>迷於五欲。不能淸淨者。秪因不知慚愧。若慚愧具足
<lb ed="X" n="0170c11"/><lb ed="R106" n="0155a02"/>則淸淨善法。何曾欠少。故云。服諸善根。具足慚愧也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0170c12"/><lb ed="R106" n="0155a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0170c1201">整衣束帶。當願衆生。檢束善根。不令散失。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0170c13"/><lb ed="R106" n="0155a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0170c1301">【記】束帶以<anchor xml:id="nkr_note_add_0170c1301" n="0170c1301"/><anchor xml:id="beg0170c1301" n="0170c1301"/>絛<anchor xml:id="end0170c1301"/>襵。則諸部各異。色乃黃赤不同。裙無
<lb ed="X" n="0170c14"/><lb ed="R106" n="0155a05"/>帶。則不能收攝其身。人無戒。則不能降伏其心。整。
<lb ed="X" n="0170c15"/><lb ed="R106" n="0155a06"/>嚴肅也。束。收攝也。謂當檢束諸根。則外儀嚴肅其
<lb ed="X" n="0170c16"/><lb ed="R106" n="0155a07"/>身。而內法收攝其心。身心嚴攝。則諸善道法。自當
<lb ed="X" n="0170c17"/><lb ed="R106" n="0155a08"/>漸次增進。乃成見道用也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0170c18"/><lb ed="R106" n="0155a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0170c1801">下單</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0170c19"/><lb ed="R106" n="0155a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0170c1901">【記】下者。從覺始下也。孤獨曰單。今以床榻而爲單
<lb ed="X" n="0170c20"/><lb ed="R106" n="0155a11"/>者。謂受戒之人。當獨處一榻。多坐少臥故也。若在
<lb ed="X" n="0170c21"/><lb ed="R106" n="0155a12"/>禪堂。事事隨衆。</p>
<lb ed="X" n="0170c22"/><lb ed="R106" n="0155a13"/><p xml:id="pX60p0170c2201">集。鳴指三下。默念此偈呪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0170c23"/><lb ed="R106" n="0155a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0170c2301">從朝寅旦直至暮。一切衆生自迴護。若於足下喪其
<lb ed="X" n="0170c24"/><lb ed="R106" n="0155a15"/>形。願汝卽時生淨土　唵。逸帝律尼莎訶<note place="inline">三遍。此是生天女呪</note>。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0171a" n="0171a"/>
<lb ed="X" n="0171a01"/><lb ed="R106" n="0155a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0171a0101">【記】寅者。未明。旦者。<anchor xml:id="nkr_note_add_0171a0101" n="0171a0101"/><anchor xml:id="beg0171a0101" n="0171a0101"/>已<anchor xml:id="end0171a0101"/>明。卽淸晨明相初出時也。梵
<lb ed="X" n="0171a02"/><lb ed="R106" n="0155a17"/>語阿留那。或云樓那。或云薩埵。漢言明相。有種種
<lb ed="X" n="0171a03"/><lb ed="R106" n="0155a18"/>異名。明了論云。東方<anchor xml:id="nkr_note_add_0171a0301" n="0171a0301"/><anchor xml:id="beg0171a0301" n="0171a0301"/>已<anchor xml:id="end0171a0301"/>赤故。通慧指歸云。此方約
<lb ed="X" n="0171a04"/><lb ed="R106" n="0155b01"/>日未出前二刻爲曉。此爲明相。以見掌紋爲限。就
<lb ed="X" n="0171a05"/><lb ed="R106" n="0155b02"/>中有三種色。若日照<name role="" type="person">閻浮提</name>樹。則有黑色。若照樹
<lb ed="X" n="0171a06"/><lb ed="R106" n="0155b03"/>葉。則有靑色。若過樹照<name role="" type="person">閻浮提</name>界。則有白色。是中
<lb ed="X" n="0171a07"/><lb ed="R106" n="0155b04"/>白色爲正。卽是寅旦之時也。又別部明地了時。謂
<lb ed="X" n="0171a08"/><lb ed="R106" n="0155b05"/>見地色明了故。暮者。金烏西墜日沒時也。薩婆多
<lb ed="X" n="0171a09"/><lb ed="R106" n="0155b06"/>論云。以五陰爲晝夜。若日到<name role="" type="person">閻浮提</name>界。名日沒。卽
<lb ed="X" n="0171a10"/><lb ed="R106" n="0155b07"/>暮也。一切者。槩指之辭。衆法相生曰衆生。以能所
<lb ed="X" n="0171a11"/><lb ed="R106" n="0155b08"/>八法。謂地。水。火。風。色。香。味。觸。而稟其質也。普曜經
<lb ed="X" n="0171a12"/><lb ed="R106" n="0155b09"/>云。如來過去心淨離著。不惱衆生。所行之處。脚輪
<lb ed="X" n="0171a13"/><lb ed="R106" n="0155b10"/>不汙。蟲蟻不損。自迴護者。謂蜎飛蝡動。微細昆蟲。
<lb ed="X" n="0171a14"/><lb ed="R106" n="0155b11"/>皆具靈覺之性。故圓覺經序云。夫血氣之屬。必有
<lb ed="X" n="0171a15"/><lb ed="R106" n="0155b12"/>知。凡有知者。必同體。以我等凡夫形質。心未離著。
<lb ed="X" n="0171a16"/><lb ed="R106" n="0155b13"/>行未齊聖。將行動之時。而願彼等自護其生命也。
<lb ed="X" n="0171a17"/><lb ed="R106" n="0155b14"/>設若悞傷其形。卽仗偈呪法力之功。卽時往生淨
<lb ed="X" n="0171a18"/><lb ed="R106" n="0155b15"/>土。而脫其輪迴也。淨土者。世界皎潔。目之爲淨。是
<lb ed="X" n="0171a19"/><lb ed="R106" n="0155b16"/>淨所居。名之爲土。乃純善所成。無四惡趣。法華論
<lb ed="X" n="0171a20"/><lb ed="R106" n="0155b17"/>云。無煩惱衆生住處。名爲淨土。良由衆生行有美
<lb ed="X" n="0171a21"/><lb ed="R106" n="0155b18"/>惡。土成穢妙。娑婆五濁。由積惡而丘坑。安養七珍。
<lb ed="X" n="0171a22"/><lb ed="R106" n="0156a01"/>因習善而華勝。三昧經云。凡人求道安禪。先當斷
<lb ed="X" n="0171a23"/><lb ed="R106" n="0156a02"/>念。人生所以不得道者。但坐思想穢念多故。五濁
<lb ed="X" n="0171a24"/><lb ed="R106" n="0156a03"/>穢汙。不名淨土。佛制悞傷者。以其無心。故不治罪。
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0171b" n="0171b"/>
<lb ed="X" n="0171b01"/><lb ed="R106" n="0156a04"/>與世律同。然亦有悞傷而還悞傷之報者。如朝埜
<lb ed="X" n="0171b02"/><lb ed="R106" n="0156a05"/>僉載。梁武帝素敬信榼頭師。時遣使召來。帝方與
<lb ed="X" n="0171b03"/><lb ed="R106" n="0156a06"/>人下碁。欲殺一段。聲曰殺却。使遂斬師。帝碁罷喚
<lb ed="X" n="0171b04"/><lb ed="R106" n="0156a07"/>師。使言。向者陛下令臣殺却也。帝問。師臨死有何
<lb ed="X" n="0171b05"/><lb ed="R106" n="0156a08"/>言句。使曰。師云。貧道前劫爲沙彌時。以鍬剗地。悞
<lb ed="X" n="0171b06"/><lb ed="R106" n="0156a09"/>斷一曲<g ref="#CB15216">蟮</g>。今帝是也。此報固宜。由是觀之。悞殺仍
<lb ed="X" n="0171b07"/><lb ed="R106" n="0156a10"/>以悞償。可不愼歟。</p>
<lb ed="X" n="0171b08"/><lb ed="R106" n="0156a11"/><p xml:id="pX60p0171b0801">引證。分別功德經云。第一念佛何事。佛身金剛。無
<lb ed="X" n="0171b09"/><lb ed="R106" n="0156a12"/>有注漏。若行時。足離地四寸。千輻相紋。跡現於地。
<lb ed="X" n="0171b10"/><lb ed="R106" n="0156a13"/>足下諸蟲。七日安隱。若其命終。皆得生天。昔有一
<lb ed="X" n="0171b11"/><lb ed="R106" n="0156a14"/>惡比丘。本是外道。假服誹謗。逐如來行。自殺飛蟲。
<lb ed="X" n="0171b12"/><lb ed="R106" n="0156a15"/>著佛跡處。言佛踏殺。然蟲雖死。遇佛跡處。尋還得
<lb ed="X" n="0171b13"/><lb ed="R106" n="0156a16"/>活。所謂念佛。其義如此。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0171b14"/><lb ed="R106" n="0156a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0171b1401">行步不傷蟲</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0171b15"/><lb ed="R106" n="0156a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0171b1501">【記】行步者。乃四儀中之一法也。不傷蟲者。謂具仁
<lb ed="X" n="0171b16"/><lb ed="R106" n="0156b01"/>慈之心而發護生之念也。有足曰蟲。無足曰豸。此
<lb ed="X" n="0171b17"/><lb ed="R106" n="0156b02"/>躡上偈而來。謂下單鳴指<anchor xml:id="nkr_note_add_0171b1701" n="0171b1701"/><anchor xml:id="beg0171b1701" n="0171b1701"/>已<anchor xml:id="end0171b1701"/>。臨擧步時。心中作觀。
<lb ed="X" n="0171b18"/><lb ed="R106" n="0156b03"/>卽誦此偈。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0171b19"/><lb ed="R106" n="0156b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0171b1901">若擧於足。當願衆生。出生死海。具衆善法。</p>
<lb ed="X" n="0171b20"/><lb ed="R106" n="0156b05"/><p cb:type="dharani" xml:id="pX60p0171b2001">唵。地利日利莎訶<note place="inline">三遍</note></p></cb:div>
<lb ed="X" n="0171b21"/><lb ed="R106" n="0156b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0171b2101">【記】擧足者。行儀也。謂修道之人。行住坐臥。常當調
<lb ed="X" n="0171b22"/><lb ed="R106" n="0156b07"/>攝其心。不使一毫走漏。是故凡欲擧足。必先擧心
<lb ed="X" n="0171b23"/><lb ed="R106" n="0156b08"/>持此偈呪。則心不外馳。念不虗動。善法自具。道業
<lb ed="X" n="0171b24"/><lb ed="R106" n="0156b09"/>自成。所謂經行及坐臥。常在於其中。卽是體會中
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0171c" n="0171c"/>
<lb ed="X" n="0171c01"/><lb ed="R106" n="0156b10"/>道之理。則生死大海可越。<name role="" type="person">涅槃山</name>頂可登。生死海
<lb ed="X" n="0171c02"/><lb ed="R106" n="0156b11"/>者。言廣大也。古云。生不知來處。謂之生大。死不知
<lb ed="X" n="0171c03"/><lb ed="R106" n="0156b12"/>去處。謂之死大。故云如海之廣大也。如是廣大。欲
<lb ed="X" n="0171c04"/><lb ed="R106" n="0156b13"/>出不難。只要具衆善法也。善法者。卽菩薩行願。謂
<lb ed="X" n="0171c05"/><lb ed="R106" n="0156b14"/>先以行滿所願故。於是菩薩。凡擧足時。卽願一切
<lb ed="X" n="0171c06"/><lb ed="R106" n="0156b15"/>衆生。出生死海也。若衆生同于菩薩行願。何處見
<lb ed="X" n="0171c07"/><lb ed="R106" n="0156b16"/>有生死。秪爲行願不同。妄執塵勞。造諸不善。所以
<lb ed="X" n="0171c08"/><lb ed="R106" n="0156b17"/>飄蕩苦海。若能一念回頭。具衆善法。則彼岸在卽。
<lb ed="X" n="0171c09"/><lb ed="R106" n="0156b18"/>苦海斷流。衆生名盡。佛亦不爲。是名至善。何愁善
<lb ed="X" n="0171c10"/><lb ed="R106" n="0157a01"/>法之不具耶。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0171c11"/><lb ed="R106" n="0157a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0171c1101">出堂</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0171c12"/><lb ed="R106" n="0157a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0171c1201">【記】出者。對入而言。謂擧足向外行也。堂者。殿也。亦
<lb ed="X" n="0171c13"/><lb ed="R106" n="0157a04"/>卽禪堂。乃十方衲子栖心修道之處。龐居士云。十
<lb ed="X" n="0171c14"/><lb ed="R106" n="0157a05"/>方同聚會。箇箇學無爲。此是選佛<anchor xml:id="nkr_note_add_0171c1401" n="0171c1401"/><anchor xml:id="beg0171c1401" n="0171c1401"/>場<anchor xml:id="end0171c1401"/>。心空及第歸。
<lb ed="X" n="0171c15"/><lb ed="R106" n="0157a06"/>此之謂也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0171c16"/><lb ed="R106" n="0157a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0171c1601">從舍出時。當願衆生。深入佛智。永出三界。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0171c17"/><lb ed="R106" n="0157a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0171c1701">【記】舍者。屋也。止息爲屋。又置也。能置身安宿之處。
<lb ed="X" n="0171c18"/><lb ed="R106" n="0157a09"/>亦云堂舍。又小屋爲舍。言深入佛智。永出三界者。
<lb ed="X" n="0171c19"/><lb ed="R106" n="0157a10"/>乃託事以明理。謂出有爲之舍。而入無爲之智也。
<lb ed="X" n="0171c20"/><lb ed="R106" n="0157a11"/>佛智者。世出世間。無有與等。以知覺之性。窮盡衆
<lb ed="X" n="0171c21"/><lb ed="R106" n="0157a12"/>生。因果業性。若好。若惡。一一本末。咸悉知之。大經
<lb ed="X" n="0171c22"/><lb ed="R106" n="0157a13"/>云。如來智慧。無處不至。故云佛智。亦名自然智。無
<lb ed="X" n="0171c23"/><lb ed="R106" n="0157a14"/>師智也。又此佛智。人人本具。只因情塵覆蔽。乃有
<lb ed="X" n="0171c24"/><lb ed="R106" n="0157a15"/>聖凡。故須深入也。三界者。華嚴孔目云。一欲界。欲
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0172a" n="0172a"/>
<lb ed="X" n="0172a01"/><lb ed="R106" n="0157a16"/>有四種。謂情欲。色欲。貪欲。婬欲也。下至<name role="" type="person">阿鼻地獄</name>。
<lb ed="X" n="0172a02"/><lb ed="R106" n="0157a17"/>上至第六<name role="" type="person">他化自在天</name>。男女相參。多諸染欲。欲名
<lb ed="X" n="0172a03"/><lb ed="R106" n="0157a18"/>欲界。二色界。色卽色質。<anchor xml:id="nkr_note_add_0172a0301" n="0172a0301"/><anchor xml:id="beg0172a0301" n="0172a0301"/>已<anchor xml:id="end0172a0301"/>離欲界穢惡之色。猶有
<lb ed="X" n="0172a04"/><lb ed="R106" n="0157b01"/>淸淨色在。始從初禪梵天。終至阿迦膩吒天。凡有
<lb ed="X" n="0172a05"/><lb ed="R106" n="0157b02"/>十八天。並無女形。亦無欲染。皆是化生。尙有色質。
<lb ed="X" n="0172a06"/><lb ed="R106" n="0157b03"/>故名色界。三無色界。謂但有心識。而無色質。始從
<lb ed="X" n="0172a07"/><lb ed="R106" n="0157b04"/>空處。終至非非想處。凡有四天。但有受想行識四
<lb ed="X" n="0172a08"/><lb ed="R106" n="0157b05"/>心。而無形質。故名無色界。若出三界。得證有餘涅
<lb ed="X" n="0172a09"/><lb ed="R106" n="0157b06"/>槃。則絕分段生死。若永出三界。得證無餘涅槃。則
<lb ed="X" n="0172a10"/><lb ed="R106" n="0157b07"/>無變易生死。而五住盡。煩惱忘。深入佛智矣。合參
<lb ed="X" n="0172a11"/><lb ed="R106" n="0157b08"/>云。此偈如華嚴玄奧之大幅。兼貫法華譬喩之全
<lb ed="X" n="0172a12"/><lb ed="R106" n="0157b09"/>章。然毗盧圓鏡。豈有去來。火宅窄門。能無出入。故
<lb ed="X" n="0172a13"/><lb ed="R106" n="0157b10"/>知無火而火。歘然三界者。大火宅也。其有小智聲
<lb ed="X" n="0172a14"/><lb ed="R106" n="0157b11"/>聞。<anchor xml:id="nkr_note_add_0172a1401" n="0172a1401"/><anchor xml:id="beg0172a1401" n="0172a1401"/>已<anchor xml:id="end0172a1401"/>出此舍。暫得遊戲者。小火宅也。不知舍外之
<lb ed="X" n="0172a15"/><lb ed="R106" n="0157b12"/>火。殆有甚焉。若非深入佛智。曷能速離火宅。頓入
<lb ed="X" n="0172a16"/><lb ed="R106" n="0157b13"/>淸凉哉。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0172a17"/><lb ed="R106" n="0157b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0172a1701">登廁</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0172a18"/><lb ed="R106" n="0157b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0172a1801">【記】從下而上曰登。居高臨垂曰廁。廁。圊也。說文。淸
<lb ed="X" n="0172a19"/><lb ed="R106" n="0157b16"/>也。古謂之淸者。以其至穢之處。宜常修治。使淸潔
<lb ed="X" n="0172a20"/><lb ed="R106" n="0157b17"/>也。又廁者。雜也。言一切人雜廁其上故。律攝云。應
<lb ed="X" n="0172a21"/><lb ed="R106" n="0157b18"/>於寺之東北角。安置圊廁。四邊應裁荆棘。大小行
<lb ed="X" n="0172a22"/><lb ed="R106" n="0158a01"/>廁。並須別作。各安門扇。皆著傍扂。其便利處。宜在
<lb ed="X" n="0172a23"/><lb ed="R106" n="0158a02"/>屛處。凡欲入廁。應脫上衣。在於上風。淨處安置。</p>
<lb ed="X" n="0172a24"/><lb ed="R106" n="0158a03"/><p xml:id="pX60p0172a2401">集。欲大小便卽當行。莫待內逼倉卒。須脫換鞋脚。
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0172b" n="0172b"/>
<lb ed="X" n="0172b01"/><lb ed="R106" n="0158a04"/>不可淨鞋入廁。至。當三彈指。有二義。一。使內人知。
<lb ed="X" n="0172b02"/><lb ed="R106" n="0158a05"/>不得迫促內人使出。二。恐噉穢之鬼。令他避之。上
<lb ed="X" n="0172b03"/><lb ed="R106" n="0158a06"/>槽。復當三彈指。默念此偈呪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0172b04"/><lb ed="R106" n="0158a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0172b0401">大小便時。當願衆生。棄貪嗔痴。蠲除罪法。</p>
<lb ed="X" n="0172b05"/><lb ed="R106" n="0158a08"/><p cb:type="dharani" xml:id="pX60p0172b0501">唵。狠魯陀耶莎訶<note place="inline">三遍</note></p></cb:div>
<lb ed="X" n="0172b06"/><lb ed="R106" n="0158a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0172b0601">【記】大小便者。謂順利不淨。令身輕安也。經云。一切
<lb ed="X" n="0172b07"/><lb ed="R106" n="0158a10"/>衆生。皆依食住。謂資益諸根。長養四大故。旣有飮
<lb ed="X" n="0172b08"/><lb ed="R106" n="0158a11"/>食滋味入於腸胃。則輕淸上升。重濁下墜。故有便
<lb ed="X" n="0172b09"/><lb ed="R106" n="0158a12"/>利。可見人之一身。兼淨穢世界也。淨世界。卽戒定
<lb ed="X" n="0172b10"/><lb ed="R106" n="0158a13"/>慧之福業。穢世界。卽貪嗔癡之罪法也。貪嗔癡者。
<lb ed="X" n="0172b11"/><lb ed="R106" n="0158a14"/>名三毒煩惱。今以棄除不淨穢濁。而對治三毒。令
<lb ed="X" n="0172b12"/><lb ed="R106" n="0158a15"/>淨盡故。此三毒乃是起業造罪之因。今故以戒防
<lb ed="X" n="0172b13"/><lb ed="R106" n="0158a16"/>之。三毒之因旣空。則當來業果何存。故古德云。向
<lb ed="X" n="0172b14"/><lb ed="R106" n="0158a17"/>穿衣喫飯時。屙屎撒尿處。不雜用心。便是好工夫。
<lb ed="X" n="0172b15"/><lb ed="R106" n="0158a18"/>何愁不透脫也。若能悟此淨穢本源。則可以悟大
<lb ed="X" n="0172b16"/><lb ed="R106" n="0158b01"/>千世界不在心外。從此垢盡心淨。不知吾身之爲
<lb ed="X" n="0172b17"/><lb ed="R106" n="0158b02"/>法界。法界之爲吾身。我身法界。非一非二。則三毒
<lb ed="X" n="0172b18"/><lb ed="R106" n="0158b03"/>自去。罪法自除也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0172b19"/><lb ed="R106" n="0158b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0172b1901">就水</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0172b20"/><lb ed="R106" n="0158b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0172b2001">【記】就者。近也。水者。潔身之謂也。根本百一羯磨云。
<lb ed="X" n="0172b21"/><lb ed="R106" n="0158b06"/>世尊說不淨染汙敎者。欲除去臭氣。令安樂住故。
<lb ed="X" n="0172b22"/><lb ed="R106" n="0158b07"/>佛言。勝義洗淨有三種。一洗身。二洗語。三洗心。毗
<lb ed="X" n="0172b23"/><lb ed="R106" n="0158b08"/>奈耶云。佛吿苾蒭。汝等當知。此是當行法。當須存
<lb ed="X" n="0172b24"/><lb ed="R106" n="0158b09"/>意。如是洗淨。有大利益。令身潔淨。諸天敬奉。是故
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0172c" n="0172c"/>
<lb ed="X" n="0172c01"/><lb ed="R106" n="0158b10"/>汝等。若依我爲師者。咸應洗淨。若不洗者。不應遶
<lb ed="X" n="0172c02"/><lb ed="R106" n="0158b11"/>墖。禮佛。誦經。不禮他人。不受他禮。不應噉食。坐僧
<lb ed="X" n="0172c03"/><lb ed="R106" n="0158b12"/>床榻。不得入衆。由身不淨故。能令諸天。見不生喜。
<lb ed="X" n="0172c04"/><lb ed="R106" n="0158b13"/>所持呪法。皆無靈驗。若違得惡作罪。</p>
<lb ed="X" n="0172c05"/><lb ed="R106" n="0158b14"/><p xml:id="pX60p0172c0501">集。大便畢。臨水卽念此偈呪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0172c06"/><lb ed="R106" n="0158b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0172c0601">事訖就水。當願衆生。出世法中。速疾而往。</p>
<lb ed="X" n="0172c07"/><lb ed="R106" n="0158b16"/><p cb:type="dharani" xml:id="pX60p0172c0701">唵。室利婆醯莎訶<note place="inline">三遍</note></p></cb:div>
<lb ed="X" n="0172c08"/><lb ed="R106" n="0158b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0172c0801">【記】事訖者。謂大小行事<anchor xml:id="nkr_note_add_0172c0801" n="0172c0801"/><anchor xml:id="beg0172c0801" n="0172c0801"/>已<anchor xml:id="end0172c0801"/>畢。就水洗僻處時也。此
<lb ed="X" n="0172c09"/><lb ed="R106" n="0158b18"/>當願者。非同世間之願。及世間之法。當爲衆生。發
<lb ed="X" n="0172c10"/><lb ed="R106" n="0159a01"/>出世之願。說出世之法。具有優劣於此。何也。於世
<lb ed="X" n="0172c11"/><lb ed="R106" n="0159a02"/>間法。秪名事相而<anchor xml:id="nkr_note_add_0172c1101" n="0172c1101"/><anchor xml:id="beg0172c1101" n="0172c1101"/>已<anchor xml:id="end0172c1101"/>。在出世法。中卽事顯理。深達
<lb ed="X" n="0172c12"/><lb ed="R106" n="0159a03"/>中道之義。速疾往者。言五濁惡世。所見所聞。無非
<lb ed="X" n="0172c13"/><lb ed="R106" n="0159a04"/>煩惱惡業。纏縛身心。沉淪生死。流轉三界。如處牢
<lb ed="X" n="0172c14"/><lb ed="R106" n="0159a05"/>獄。受罪之法。牢獄尙有盡期。煩惱實無邊際也。三
<lb ed="X" n="0172c15"/><lb ed="R106" n="0159a06"/>毒如此利害。是故喩如穢廁。不可久停。故當速離
<lb ed="X" n="0172c16"/><lb ed="R106" n="0159a07"/>世間穢濁之行。而行出世淸淨之法也。如經律所
<lb ed="X" n="0172c17"/><lb ed="R106" n="0159a08"/>明。入廁洗淨。若不默持諸呪。縱用七恒河水洗之。
<lb ed="X" n="0172c18"/><lb ed="R106" n="0159a09"/>不得淸淨。何以故。種子不淨故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0172c19"/><lb ed="R106" n="0159a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0172c1901">洗淨</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0172c20"/><lb ed="R106" n="0159a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0172c2001">【記】洗者。除也。謂除去不淨。而成潔淨。故曰洗淨。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0172c21"/><lb ed="R106" n="0159a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0172c2101">洗滌形穢。當願衆生。淸淨調柔。畢竟無垢。</p>
<lb ed="X" n="0172c22"/><lb ed="R106" n="0159a13"/><p cb:type="dharani" xml:id="pX60p0172c2201">唵。賀曩密栗帝莎訶<note place="inline">三遍。用左手後二指洗之</note></p></cb:div>
<lb ed="X" n="0172c23"/><lb ed="R106" n="0159a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0172c2301">【記】洗滌者。淸淨義。卽蠲棄也。謂此幻形之有穢濁。
<lb ed="X" n="0172c24"/><lb ed="R106" n="0159a15"/>必假淨水方得蠲棄也。若不滌除惡觸。不合受用
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0173a" n="0173a"/>
<lb ed="X" n="0173a01"/><lb ed="R106" n="0159a16"/>僧伽敷具床榻。律攝云。若苾蒭受食。未漱口以來。
<lb ed="X" n="0173a02"/><lb ed="R106" n="0159a17"/>乃至大小行訖。未將淨水去穢。受禮。禮他。授法。聽
<lb ed="X" n="0173a03"/><lb ed="R106" n="0159a18"/>法。皆不聽許。不坐床座。及噉飮食。違者得罪。然雖
<lb ed="X" n="0173a04"/><lb ed="R106" n="0159b01"/>洗滌。必仗偈呪法力之功。方可身心淸淨。乃得調
<lb ed="X" n="0173a05"/><lb ed="R106" n="0159b02"/>柔也。而云畢竟無垢者。卽事以明理。謂此身心。皆
<lb ed="X" n="0173a06"/><lb ed="R106" n="0159b03"/>因煩惱。所知。二障所纏。而我法二執未空。自從無
<lb ed="X" n="0173a07"/><lb ed="R106" n="0159b04"/>始以來。無明障蔽。眞理何能得顯。今之所以畢竟
<lb ed="X" n="0173a08"/><lb ed="R106" n="0159b05"/>無垢者。以持戒之功勳。以定慧之力用。畢竟淸淨。
<lb ed="X" n="0173a09"/><lb ed="R106" n="0159b06"/>畢竟無染。則知寂淨光生。煩惱永喪矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0173a10"/><lb ed="R106" n="0159b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0173a1001">洗手</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0173a11"/><lb ed="R106" n="0159b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0173a1101">【記】手是總名。乃吾人身形所具。能司執持之支分。
<lb ed="X" n="0173a12"/><lb ed="R106" n="0159b09"/>若無掌。不可名手。無指。亦不可名手。有掌有指。方
<lb ed="X" n="0173a13"/><lb ed="R106" n="0159b10"/>名曰手。兩手。太陽之精也。字魂陰掌圖法天。指法
<lb ed="X" n="0173a14"/><lb ed="R106" n="0159b11"/>五行。大曰拇指。第二曰食指。中曰將指。第四曰無
<lb ed="X" n="0173a15"/><lb ed="R106" n="0159b12"/>名指。第五曰小指。第六曰枝指。謂旣專執持。則穢
<lb ed="X" n="0173a16"/><lb ed="R106" n="0159b13"/>觸難免。故當洗焉。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0173a17"/><lb ed="R106" n="0159b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0173a1701">以水盥掌。當願衆生。得淸淨手。受持佛法。</p>
<lb ed="X" n="0173a18"/><lb ed="R106" n="0159b15"/><p cb:type="dharani" xml:id="pX60p0173a1801">唵。主迦囉耶莎訶<note place="inline">三遍</note></p></cb:div>
<lb ed="X" n="0173a19"/><lb ed="R106" n="0159b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0173a1901">【記】水。柔爲性。離垢去染爲用。盥者澡也。以掌掬水
<lb ed="X" n="0173a20"/><lb ed="R106" n="0159b17"/>澡淨曰盥掌。夫手沾塵垢。今淨水去其掌垢。表法
<lb ed="X" n="0173a21"/><lb ed="R106" n="0159b18"/>水除其心垢。所謂日新。又新。純其德也。當願衆生
<lb ed="X" n="0173a22"/><lb ed="R106" n="0160a01"/>者。謂持戒之人。所修梵行願生身心淸淨。受持如
<lb ed="X" n="0173a23"/><lb ed="R106" n="0160a02"/>來淸淨法味。續佛慧命。化化不絕也。言佛法者。廣
<lb ed="X" n="0173a24"/><lb ed="R106" n="0160a03"/>則百千三昧。無量法門。乃至三藏十二部。異則一
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0173b" n="0173b"/>
<lb ed="X" n="0173b01"/><lb ed="R106" n="0160a04"/>四句偈。皆名佛法也。唵下誦呪之時。一浣而再浣。
<lb ed="X" n="0173b02"/><lb ed="R106" n="0160a05"/>再浣至七浣。自然佛法現前。究竟我手。佛手。衆生
<lb ed="X" n="0173b03"/><lb ed="R106" n="0160a06"/>之手。同於淸淨。同於受持。是眞淸淨佛法之手。受
<lb ed="X" n="0173b04"/><lb ed="R106" n="0160a07"/>持佛法也。</p>
<lb ed="X" n="0173b05"/><lb ed="R106" n="0160a08"/><p xml:id="pX60p0173b0501">引證。<name role="" type="person">師子國</name>。釋迦彌多羅。三果人也。麟德初。來京。
<lb ed="X" n="0173b06"/><lb ed="R106" n="0160a09"/>高宗尊處禁中。總章初。康藏猶爲居士。請受菩薩
<lb ed="X" n="0173b07"/><lb ed="R106" n="0160a10"/>戒。衆謂梵僧曰。是行者誦華嚴。兼善講梵網。梵僧
<lb ed="X" n="0173b08"/><lb ed="R106" n="0160a11"/>驚歎曰。但持華嚴。功用難測。況解義耶。若人誦淨
<lb ed="X" n="0173b09"/><lb ed="R106" n="0160a12"/>行品。百四十願。<anchor xml:id="nkr_note_add_0173b0901" n="0173b0901"/><anchor xml:id="beg0173b0901" n="0173b0901"/>已<anchor xml:id="end0173b0901"/>爲得菩薩具足戒者。何煩別授。
<lb ed="X" n="0173b10"/><lb ed="R106" n="0160a13"/>西國相傳。有人讀此經。以水盥掌。水沾蟲蟻。其捨
<lb ed="X" n="0173b11"/><lb ed="R106" n="0160a14"/>命者。皆得生天。何況持說此經。敎化衆生者乎。此
<lb ed="X" n="0173b12"/><lb ed="R106" n="0160a15"/>賢者後來。必廣大饒益一切也。</p>
<lb ed="X" n="0173b13"/><lb ed="R106" n="0160a16"/><p xml:id="pX60p0173b1301">集。若但小便時。唯用水洗手一次卽淨。若是大便。
<lb ed="X" n="0173b14"/><lb ed="R106" n="0160a17"/>去穢後洗手。或用<g ref="#CB01926">灰</g>泥皂角。如法洗之　溪堂雜
<lb ed="X" n="0173b15"/><lb ed="R106" n="0160a18"/>錄云。元祐中有蜀僧智超法師。甞誦華嚴經。<anchor xml:id="nkr_note_add_0173b1501" n="0173b1501"/><anchor xml:id="beg0173b1501" n="0173b1501"/>已<anchor xml:id="end0173b1501"/>三
<lb ed="X" n="0173b16"/><lb ed="R106" n="0160b01"/>十年。偶見一童子。風貌淸爽。擧手高揖。超曰。何來。
<lb ed="X" n="0173b17"/><lb ed="R106" n="0160b02"/>曰。五臺來。超曰。何遠至此。曰。有少事欲相導故。超
<lb ed="X" n="0173b18"/><lb ed="R106" n="0160b03"/>曰願聞。曰。吾師誦經。固可嘉矣。但失在登廁洗淨
<lb ed="X" n="0173b19"/><lb ed="R106" n="0160b04"/>時。觸水淋其手背。而未常用<g ref="#CB01926">灰</g>泥洗之。所用<g ref="#CB01926">灰</g>泥。
<lb ed="X" n="0173b20"/><lb ed="R106" n="0160b05"/>律制七度。今但二三。緣此觸尙存。禮佛誦經。悉皆
<lb ed="X" n="0173b21"/><lb ed="R106" n="0160b06"/>得罪。言訖。不見。超慚而改過。識者或曰。此必文殊
<lb ed="X" n="0173b22"/><lb ed="R106" n="0160b07"/>化現。有警於超也。故知洗手。必須依法。因果經云。
<lb ed="X" n="0173b23"/><lb ed="R106" n="0160b08"/>觸手請經。當獲廁中蟲報。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0173b24"/><lb ed="R106" n="0160b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0173b2401">洗面</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0173c" n="0173c"/>
<lb ed="X" n="0173c01"/><lb ed="R106" n="0160b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0173c0101">【記】額前曰面。又頭面也。凡物皆有背。有面。又相向
<lb ed="X" n="0173c02"/><lb ed="R106" n="0160b11"/>爲當面。乃一身之首。起則先見於人。旣先見人。必
<lb ed="X" n="0173c03"/><lb ed="R106" n="0160b12"/>先見佛。故須日日早淨。以便行禮持誦也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0173c04"/><lb ed="R106" n="0160b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0173c0401">以水洗面。當願衆生。得淨法門。永無垢染。</p>
<lb ed="X" n="0173c05"/><lb ed="R106" n="0160b14"/><p cb:type="dharani" xml:id="pX60p0173c0501">唵。<g ref="#CB00771">㘕</g>。莎訶<note place="inline">默持二十一遍</note></p></cb:div>
<lb ed="X" n="0173c06"/><lb ed="R106" n="0160b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0173c0601">【記】以水洗面者。謂此幻質。乃不淨之體。九孔常流
<lb ed="X" n="0173c07"/><lb ed="R106" n="0160b16"/>于外。面向竅次所在。常溢洟唾不淨之物。故須水
<lb ed="X" n="0173c08"/><lb ed="R106" n="0160b17"/>以滌除之。是故每於晨朝沐其面也。楞嚴經云。自
<lb ed="X" n="0173c09"/><lb ed="R106" n="0160b18"/>未得度。先度他人。菩薩發心。故行者洗面。卽先發
<lb ed="X" n="0173c10"/><lb ed="R106" n="0161a01"/>是願也。淨法門者。卽事顯理。以八萬四千塵勞之
<lb ed="X" n="0173c11"/><lb ed="R106" n="0161a02"/>門。轉爲八萬四千淸淨法門。亦卽是陀羅尼門。此
<lb ed="X" n="0173c12"/><lb ed="R106" n="0161a03"/>門總一切法。持無量義。乃至三賢十聖。遊履之門。
<lb ed="X" n="0173c13"/><lb ed="R106" n="0161a04"/>一切行人解脫之門。若能眞窮惑盡。本來面目。不
<lb ed="X" n="0173c14"/><lb ed="R106" n="0161a05"/>假拭而明矣。如上之門面。自得之後。直至成佛。畢
<lb ed="X" n="0173c15"/><lb ed="R106" n="0161a06"/>竟淸淨。故曰永無垢染也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0173c16"/><lb ed="R106" n="0161a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0173c1601">飮水</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0173c17"/><lb ed="R106" n="0161a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0173c1701">【記】飮者。咽也。梵語阿伽。此云水。水者。準也。準平物
<lb ed="X" n="0173c18"/><lb ed="R106" n="0161a09"/>也。名義云。潤萬物者。莫過於水。形爲四大。氣冠五
<lb ed="X" n="0173c19"/><lb ed="R106" n="0161a10"/>行。五分律云。有內用。有外用。內用者。飮食之屬。外
<lb ed="X" n="0173c20"/><lb ed="R106" n="0161a11"/>用者。澆灌浣濯洗和之屬。上偈洗面灌沐等。是外
<lb ed="X" n="0173c21"/><lb ed="R106" n="0161a12"/>用。而此偈吞咽等事。謂內用也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0173c22"/><lb ed="R106" n="0161a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0173c2201">佛觀一鉢水。八萬四千蟲。若不持此呪。如食衆生肉。</p>
<lb ed="X" n="0173c23"/><lb ed="R106" n="0161a14"/><p cb:type="dharani" xml:id="pX60p0173c2301">唵。嚩悉波囉摩尼莎訶<note place="inline">三遍</note></p></cb:div>
<lb ed="X" n="0173c24"/><lb ed="R106" n="0161a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0173c2401">【記】水中生靈甚微。人之眼根麁障不能觀察。惟佛
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0174a" n="0174a"/>
<lb ed="X" n="0174a01"/><lb ed="R106" n="0161a16"/>五眼明淨。徹見微細昆蟲。非凡小肉眼能視。旣見
<lb ed="X" n="0174a02"/><lb ed="R106" n="0161a17"/>斯類。以慈悲故。說此偈呪。薩婆多論云。舍利弗以
<lb ed="X" n="0174a03"/><lb ed="R106" n="0161a18"/>淨天眼。見空中蟲。如水邊沙。如器中粟。無量無邊
<lb ed="X" n="0174a04"/><lb ed="R106" n="0161b01"/>見<anchor xml:id="nkr_note_add_0174a0401" n="0174a0401"/><anchor xml:id="beg0174a0401" n="0174a0401"/>已<anchor xml:id="end0174a0401"/>。斷食。經二三日。佛勅令食凡制有蟲水齊肉
<lb ed="X" n="0174a05"/><lb ed="R106" n="0161b02"/>眼所見。漉囊所得。不制天眼見也。鉢者。受食之器。
<lb ed="X" n="0174a06"/><lb ed="R106" n="0161b03"/>今顯一鉢水。具有八萬四千蟲者。謂人身具有八
<lb ed="X" n="0174a07"/><lb ed="R106" n="0161b04"/>萬四千戶蟲。今以鉢水曉之。若持此呪。卽成法水。
<lb ed="X" n="0174a08"/><lb ed="R106" n="0161b05"/>生自遠離。如初果耕地。蟲離四寸耳。若不持者。食
<lb ed="X" n="0174a09"/><lb ed="R106" n="0161b06"/>之盡爲血肉矣。故持戒比丘。每於飮用時。雖有漉
<lb ed="X" n="0174a10"/><lb ed="R106" n="0161b07"/>囊濾過。而疑惑木除。必須仗此偈呪法力之功。默
<lb ed="X" n="0174a11"/><lb ed="R106" n="0161b08"/>念三遍。則飮用者可無愆尤矣。故云。若不持此呪。
<lb ed="X" n="0174a12"/><lb ed="R106" n="0161b09"/>如食衆生肉也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0174a13"/><lb ed="R106" n="0161b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0174a1301">五衣</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0174a14"/><lb ed="R106" n="0161b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0174a1401">【記】五者。五條。衣者。依也。謂依此以庇寒暑也。斯乃
<lb ed="X" n="0174a15"/><lb ed="R106" n="0161b12"/>出世法服。非同世俗可比。當護之如皮。敬之如墖。
<lb ed="X" n="0174a16"/><lb ed="R106" n="0161b13"/>薩婆多論云。此衣九十五種外道所無。惟佛法中
<lb ed="X" n="0174a17"/><lb ed="R106" n="0161b14"/>有也。</p>
<lb ed="X" n="0174a18"/><lb ed="R106" n="0161b15"/><p xml:id="pX60p0174a1801">集。梵語安陀會。此云作務衣。五條。一長一短。凡寺
<lb ed="X" n="0174a19"/><lb ed="R106" n="0161b16"/>中執勞服役。路途出入往還。當著此衣。誦此偈呪。
<lb ed="X" n="0174a20"/><lb ed="R106" n="0161b17"/>戒壇經云。五條表斷貪。淨身業也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0174a21"/><lb ed="R106" n="0161b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0174a2101">善哉解脫服。無上福田衣。我今頂戴受。世世不捨離。</p>
<lb ed="X" n="0174a22"/><lb ed="R106" n="0162a01"/><p cb:type="dharani" xml:id="pX60p0174a2201">唵。悉陀耶莎訶<note place="inline">三遍</note></p></cb:div>
<lb ed="X" n="0174a23"/><lb ed="R106" n="0162a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0174a2301">【記】此偈以因招果。顯密互用。二利均霑故。上二句
<lb ed="X" n="0174a24"/><lb ed="R106" n="0162a03"/>出名義。下二句乃發願。唵字下是密語。非名言可
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0174b" n="0174b"/>
<lb ed="X" n="0174b01"/><lb ed="R106" n="0162a04"/>能解釋也。善哉者。贊美之辭。贊其衣之功德殊勝。
<lb ed="X" n="0174b02"/><lb ed="R106" n="0162a05"/>不可思議。有大利益故。去粘曰解。去縛曰脫。言此
<lb ed="X" n="0174b03"/><lb ed="R106" n="0162a06"/>衣爲解粘去縛。無垢之服也。如世間美服。多屬蠶
<lb ed="X" n="0174b04"/><lb ed="R106" n="0162a07"/>口。故塵世衆生。觸愛細滑。爲惡所染。不善解脫。出
<lb ed="X" n="0174b05"/><lb ed="R106" n="0162a08"/>家受具。由習戒故。定便久住。由習定故。淨慧自生。
<lb ed="X" n="0174b06"/><lb ed="R106" n="0162a09"/>由此三學精明。故於三毒邊。一一解脫。可見此衣。
<lb ed="X" n="0174b07"/><lb ed="R106" n="0162a10"/>能生善。法能伏煩惱。故曰解脫服也。無上者。謂此
<lb ed="X" n="0174b08"/><lb ed="R106" n="0162a11"/>衣有出世功能。超過世間。一切斑彩錦文。王臣之
<lb ed="X" n="0174b09"/><lb ed="R106" n="0162a12"/>服。天上天下。乃至九十五種外道。無有勝於此衣。
<lb ed="X" n="0174b10"/><lb ed="R106" n="0162a13"/>故名無上也。福田者。法。喩。雙擧也。大意借田說法
<lb ed="X" n="0174b11"/><lb ed="R106" n="0162a14"/>謂戒乃人世福田。檀越種福。僧著袈裟。現田紋相。
<lb ed="X" n="0174b12"/><lb ed="R106" n="0162a15"/>名曰福田。如世間之田。生長苗稼。以養形命。而此
<lb ed="X" n="0174b13"/><lb ed="R106" n="0162a16"/>福田之衣。能與沙門生長智慧。滋培五分法身也。
<lb ed="X" n="0174b14"/><lb ed="R106" n="0162a17"/>我今頂戴受者。指披著之人。頂之于首。戴之于身。
<lb ed="X" n="0174b15"/><lb ed="R106" n="0162a18"/>如是受持。尊重之至也。世世不捨離者。謂此法服。
<lb ed="X" n="0174b16"/><lb ed="R106" n="0162b01"/>非但今生盡形受持。乃至盡未來際。不願捨離也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0174b17"/><lb ed="R106" n="0162b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0174b1701">七衣</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0174b18"/><lb ed="R106" n="0162b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0174b1801">【記】七衣者。七條之衣也。然此三衣。名義衆多。謂能
<lb ed="X" n="0174b19"/><lb ed="R106" n="0162b04"/>降伏衆魔。故曰忍辱鎧。不爲欲泥汙染。故名蓮花
<lb ed="X" n="0174b20"/><lb ed="R106" n="0162b05"/>服。龍得一縷。不爲金翅鳥所食。故名救龍衣。生死
<lb ed="X" n="0174b21"/><lb ed="R106" n="0162b06"/>煩惱。由斯解脫。故名解脫服。經律通名袈裟。此云
<lb ed="X" n="0174b22"/><lb ed="R106" n="0162b07"/>壞色。如世間紅黃紫綠白色。人人所愛。愛卽是貪
<lb ed="X" n="0174b23"/><lb ed="R106" n="0162b08"/>也。施來我出家人得之。如法染成靑。黑。木蘭。三種
<lb ed="X" n="0174b24"/><lb ed="R106" n="0162b09"/>色。除自<anchor xml:id="nkr_note_add_0174b2401" n="0174b2401"/><anchor xml:id="beg0174b2401" n="0174b2401"/>己<anchor xml:id="end0174b2401"/>貪著之心。壞彼好色。故云壞色。亦名不
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0174c" n="0174c"/>
<lb ed="X" n="0174c01"/><lb ed="R106" n="0162b10"/>正色。謂不住於色。住色卽非正色。亦云染色。表心
<lb ed="X" n="0174c02"/><lb ed="R106" n="0162b11"/>染於法。要染無所染。方名曰染。然二乘之染。非眞
<lb ed="X" n="0174c03"/><lb ed="R106" n="0162b12"/>染。必要心染大乘。方名眞染。眞染卽大仙道也。能
<lb ed="X" n="0174c04"/><lb ed="R106" n="0162b13"/>於正法除其結使。名爲究竟寂滅之衣。</p>
<lb ed="X" n="0174c05"/><lb ed="R106" n="0162b14"/><p xml:id="pX60p0174c0501">集。梵語<g ref="#CB15106">鬱</g>多羅僧。比云入衆衣。七條。二長一短。凡
<lb ed="X" n="0174c06"/><lb ed="R106" n="0162b15"/>赴齋。聽講。持誦。坐禪。禮佛。禮墖。禮和尙。上座。僧和
<lb ed="X" n="0174c07"/><lb ed="R106" n="0162b16"/>集時。當著此衣。誦此偈呪。七衣表斷嗔。淨口業也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0174c08"/><lb ed="R106" n="0162b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0174c0801">善哉解脫服。無上福田衣。我今頂戴受。世世常得披。</p>
<lb ed="X" n="0174c09"/><lb ed="R106" n="0162b18"/><p cb:type="dharani" xml:id="pX60p0174c0901">唵。度波度波莎訶<note place="inline">三遍</note></p></cb:div>
<lb ed="X" n="0174c10"/><lb ed="R106" n="0163a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0174c1001">【記】佛制三衣。著用有時。旣披著有時。當恒近左右。
<lb ed="X" n="0174c11"/><lb ed="R106" n="0163a02"/>不使遠離。今易常得二字者。正明披著有時。不相
<lb ed="X" n="0174c12"/><lb ed="R106" n="0163a03"/>混雜也。披此衣者。卽解脫之服故。願世世生生常
<lb ed="X" n="0174c13"/><lb ed="R106" n="0163a04"/>得披着。而解脫煩惱也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0174c14"/><lb ed="R106" n="0163a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0174c1401">大衣</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0174c15"/><lb ed="R106" n="0163a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0174c1501">【記】大者。衣中之主也。在五七二衣之上。故稱云大。
<lb ed="X" n="0174c16"/><lb ed="R106" n="0163a07"/>又名祖衣。謂此衣雖是麁疎蔴布。乃佛佛授手。祖
<lb ed="X" n="0174c17"/><lb ed="R106" n="0163a08"/>祖相傳。出世證道之衣。三世如來。皆著此衣。而成
<lb ed="X" n="0174c18"/><lb ed="R106" n="0163a09"/>道果。故衣名法。衣昔日世尊以實相無相之宗。傳
<lb ed="X" n="0174c19"/><lb ed="R106" n="0163a10"/>於迦葉爲西域初祖。卽是此衣作證。承此衣以傳
<lb ed="X" n="0174c20"/><lb ed="R106" n="0163a11"/>燈。而法脉條貫。傳於今日。未常溷亂。所以名之。故
<lb ed="X" n="0174c21"/><lb ed="R106" n="0163a12"/>此衣表傳法之信也。妄與不得。妄受不得。會佛法
<lb ed="X" n="0174c22"/><lb ed="R106" n="0163a13"/>者則得。不會佛法者不得。故五祖付能大師曰。昔
<lb ed="X" n="0174c23"/><lb ed="R106" n="0163a14"/>日達磨初來東土。人未至信。故傳衣以明得法也。
<lb ed="X" n="0174c24"/><lb ed="R106" n="0163a15"/>有是義故。名爲法衣。</p>
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0175a" n="0175a"/>
<lb ed="X" n="0175a01"/><lb ed="R106" n="0163a16"/><p xml:id="pX60p0175a0101">引證。南山感通傳中。天人黃瓊語宣祖曰。如來臨
<lb ed="X" n="0175a02"/><lb ed="R106" n="0163a17"/>涅槃時。吿<name role="" type="person">文殊師利</name>。汝以神力。往祗洹中堂西寶
<lb ed="X" n="0175a03"/><lb ed="R106" n="0163a18"/>樓上。取我珠函。將示大衆。我初踰城。離父王宮。到
<lb ed="X" n="0175a04"/><lb ed="R106" n="0163b01"/>彼叢林。身小疲怠。權時止息。時彼樹神。現身吿我
<lb ed="X" n="0175a05"/><lb ed="R106" n="0163b02"/>言。汝今修道。定得金色之身。爲三界大師。迦葉佛
<lb ed="X" n="0175a06"/><lb ed="R106" n="0163b03"/>涅槃時。付囑我珠函。幷絹僧伽梨。令我轉付囑汝
<lb ed="X" n="0175a07"/><lb ed="R106" n="0163b04"/>我語神言汝絹僧伽梨。非我所用。我聞先言。諸佛
<lb ed="X" n="0175a08"/><lb ed="R106" n="0163b05"/>出世。不著蠶絲。我今修道。如何害生。汝今是魔。故
<lb ed="X" n="0175a09"/><lb ed="R106" n="0163b06"/>來相惱。樹神吿言。汝大智人。何輒麤言。諸佛慈悲。
<lb ed="X" n="0175a10"/><lb ed="R106" n="0163b07"/>不著蠶衣。此絲化出。非是害生。汝今受此。我卽開
<lb ed="X" n="0175a11"/><lb ed="R106" n="0163b08"/>圅。見迦葉書云。我初成道時。大梵天王施經。堅牢
<lb ed="X" n="0175a12"/><lb ed="R106" n="0163b09"/>地神施緯。共成一法衣。絲是化出。非是繰蠒。由是
<lb ed="X" n="0175a13"/><lb ed="R106" n="0163b10"/>義故。我自成道以來。常披此衣。未曾損失。今付悉
<lb ed="X" n="0175a14"/><lb ed="R106" n="0163b11"/>達。若得成佛。轉毗尼時。當爲我著。願汝受持。勿令
<lb ed="X" n="0175a15"/><lb ed="R106" n="0163b12"/>損失　又我初成道時。乃至涅槃。唯服麤布僧伽
<lb ed="X" n="0175a16"/><lb ed="R106" n="0163b13"/>梨。及白<g ref="#CB00626">㲲</g>三衣。未曾著蠶衣繒帛。何爲惡比丘等。
<lb ed="X" n="0175a17"/><lb ed="R106" n="0163b14"/>謗黷我云。毗尼開許著之。我初成道。<name role="" type="person">大愛道</name>比丘
<lb ed="X" n="0175a18"/><lb ed="R106" n="0163b15"/>尼。手執金縷袈裟。持施與我。我不敢受。令持施僧。
<lb ed="X" n="0175a19"/><lb ed="R106" n="0163b16"/>我於三藏敎中。雖聽用繒綵供養佛法僧然本非
<lb ed="X" n="0175a20"/><lb ed="R106" n="0163b17"/>蠶口所出絲綿。我此閻浮洲內。及以大洲之外。有
<lb ed="X" n="0175a21"/><lb ed="R106" n="0163b18"/>千八百大國。並有繒帛絲綿。皆從女口出之。由不
<lb ed="X" n="0175a22"/><lb ed="R106" n="0164a01"/>殺害衆生命故。福業所感。故從女口中出。問。何以
<lb ed="X" n="0175a23"/><lb ed="R106" n="0164a02"/>得知。答。若欲須絲作衣時。至桑樹下。便有二化女
<lb ed="X" n="0175a24"/><lb ed="R106" n="0164a03"/>子。從彼樹下出。形如八歲女。從口吐絲。彼國人等。
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0175b" n="0175b"/>
<lb ed="X" n="0175b01"/><lb ed="R106" n="0164a04"/>但設繀車。從女口中取絲。轉至繀車上。取足便止。
<lb ed="X" n="0175b02"/><lb ed="R106" n="0164a05"/>化女卽滅。我聽著繒綵者。是此女絲。及天繒綵。本
<lb ed="X" n="0175b03"/><lb ed="R106" n="0164a06"/>非害生取絲綿故。故此僧伽梨。當用布褐作。令末
<lb ed="X" n="0175b04"/><lb ed="R106" n="0164a07"/>世比丘。不得樂好衣服也。</p>
<lb ed="X" n="0175b05"/><lb ed="R106" n="0164a08"/><p xml:id="pX60p0175b0501">集。梵語僧伽黎。此云雜碎衣。有上中下九品衣。下
<lb ed="X" n="0175b06"/><lb ed="R106" n="0164a09"/>下品九條。下中品十一條。下上品十三條。皆二長
<lb ed="X" n="0175b07"/><lb ed="R106" n="0164a10"/>一短。中下品十五條。中中品十七條。中上品十九
<lb ed="X" n="0175b08"/><lb ed="R106" n="0164a11"/>條。皆三長一短。上下品二十一條。上中品二十三
<lb ed="X" n="0175b09"/><lb ed="R106" n="0164a12"/>條。上上品二十五條。皆四長一短。長多短少。表聖
<lb ed="X" n="0175b10"/><lb ed="R106" n="0164a13"/>增凡減故。凡入王宮。陞座說法。入里乞食。降伏外
<lb ed="X" n="0175b11"/><lb ed="R106" n="0164a14"/>道。當著此衣。誦此偈呪。表斷癡。淨意業也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0175b12"/><lb ed="R106" n="0164a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0175b1201">善哉解脫服。無上福田衣。奉持如來命。廣度諸衆生。</p>
<lb ed="X" n="0175b13"/><lb ed="R106" n="0164a16"/><p cb:type="dharani" xml:id="pX60p0175b1301">唵。摩訶迦婆波吒悉帝莎訶<note place="inline">三遍</note></p></cb:div>
<lb ed="X" n="0175b14"/><lb ed="R106" n="0164a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0175b1401">【記】奉持如來命者。謂如來本願。廣度一切衆生。今
<lb ed="X" n="0175b15"/><lb ed="R106" n="0164a18"/>受如來淸淨戒法。正當恭敬奉持如來慈命修行。
<lb ed="X" n="0175b16"/><lb ed="R106" n="0164b01"/>紹隆佛種。以此善法。攝化衆生。前二偈秪爲自利。
<lb ed="X" n="0175b17"/><lb ed="R106" n="0164b02"/>而此偈。專爲利他。故曰廣度諸衆生。直下擔荷佛
<lb ed="X" n="0175b18"/><lb ed="R106" n="0164b03"/>祖之慧命也。增輝記問。何不增四。減二。惟三者何。
<lb ed="X" n="0175b19"/><lb ed="R106" n="0164b04"/>答。三奇數屬陽。陽能生萬物。今制三衣。表生萬善。
<lb ed="X" n="0175b20"/><lb ed="R106" n="0164b05"/>取益物之義也。如上三衣。原是比丘法服。沙彌尙
<lb ed="X" n="0175b21"/><lb ed="R106" n="0164b06"/>不許著。何況初發心人。今欲令其預知者。讀此偈
<lb ed="X" n="0175b22"/><lb ed="R106" n="0164b07"/>呪。先知菩薩行願殊勝故。然今佛法秋晚。道器難
<lb ed="X" n="0175b23"/><lb ed="R106" n="0164b08"/>全。一有發心。三壇頓受。故戒期中。沙彌少有兩月
<lb ed="X" n="0175b24"/><lb ed="R106" n="0164b09"/>行持者。三衣尙難置足。何況再縵耶。故令先讀偈
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0175c" n="0175c"/>
<lb ed="X" n="0175c01"/><lb ed="R106" n="0164b10"/>呪。俟披著時。以便憶持。如年不滿。仍須縵服。僧祇
<lb ed="X" n="0175c02"/><lb ed="R106" n="0164b11"/>律云。三衣者。聖賢沙門標幟。非俗人所爲。慈雲懺
<lb ed="X" n="0175c03"/><lb ed="R106" n="0164b12"/>主辨惑篇云。此三衣。定是出家之服。非在家所披。
<lb ed="X" n="0175c04"/><lb ed="R106" n="0164b13"/>舍利弗問經云。云何於訓戒中。令諸弟子偏袒右
<lb ed="X" n="0175c05"/><lb ed="R106" n="0164b14"/>肩。又爲迦葉村人。說城喩經云。我諸弟子。當正披
<lb ed="X" n="0175c06"/><lb ed="R106" n="0164b15"/>袈裟。俱覆兩肩。勿露肌肉。使上下齊平。現福田相。
<lb ed="X" n="0175c07"/><lb ed="R106" n="0164b16"/>行步庠序。又言。勿露胸臆。於此二言。云何奉持。佛
<lb ed="X" n="0175c08"/><lb ed="R106" n="0164b17"/>言。修供養時。應須偏袒。以便作事。作福田時。應覆
<lb ed="X" n="0175c09"/><lb ed="R106" n="0164b18"/>兩肩。現田文相。云何修供養。如見佛時。問訊師僧
<lb ed="X" n="0175c10"/><lb ed="R106" n="0165a01"/>時。應隨事相。若拂床。若掃地。若捲衣裳。若周正薦
<lb ed="X" n="0175c11"/><lb ed="R106" n="0165a02"/>蓆。若泥地。作華。若撻高足下。若灑。若移。種種供養
<lb ed="X" n="0175c12"/><lb ed="R106" n="0165a03"/>之時。云何作福田時。國王請食。入里乞食。坐禪。誦
<lb ed="X" n="0175c13"/><lb ed="R106" n="0165a04"/>經。巡行樹下。人見端嚴。有可觀也　律制三衣。有
<lb ed="X" n="0175c14"/><lb ed="R106" n="0165a05"/>名。有體。有色。有量。乃至造法等。事極微細。惟願擔
<lb ed="X" n="0175c15"/><lb ed="R106" n="0165a06"/>荷法門者。詳閱開導後學。不至斯法斷滅也。名義
<lb ed="X" n="0175c16"/><lb ed="R106" n="0165a07"/>如上。體謂十種衣財。異于艸木皮髮。毛綺錦綉等。
<lb ed="X" n="0175c17"/><lb ed="R106" n="0165a08"/>邪命希求。皆不成衣故。色。謂靑。黑。木蘭。三種。非五
<lb ed="X" n="0175c18"/><lb ed="R106" n="0165a09"/>大上色故。聽以刀截。成沙門衣。如馬齒。鳥足縫之。
<lb ed="X" n="0175c19"/><lb ed="R106" n="0165a10"/>須順左右條開。不作。卽同縵服。非俗五彩。斑文。羅
<lb ed="X" n="0175c20"/><lb ed="R106" n="0165a11"/>糓等。量。謂肘長短。度身而衣也。作。謂條齒縫刺如
<lb ed="X" n="0175c21"/><lb ed="R106" n="0165a12"/>式也。若互增互減。受用有愆。不依律法。著用犯罪。
<lb ed="X" n="0175c22"/><lb ed="R106" n="0165a13"/>惡心毀壞得罪如律。行則隨行。住則隨住。敎甚繁
<lb ed="X" n="0175c23"/><lb ed="R106" n="0165a14"/>廣。行之在人。信則成佛可期。違則三途難免。</p>
<lb ed="X" n="0175c24"/><lb ed="R106" n="0165a15"/><p xml:id="pX60p0175c2401">集。蓋此三衣。而稱福田者。增輝記云。田畦貯水。生
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0176a" n="0176a"/>
<lb ed="X" n="0176a01"/><lb ed="R106" n="0165a16"/>長嘉苗。以養形命。法衣之田。潤以四利之水。增其
<lb ed="X" n="0176a02"/><lb ed="R106" n="0165a17"/>三善之苗。以養法身慧命。藏義經云。袈裟有十種
<lb ed="X" n="0176a03"/><lb ed="R106" n="0165a18"/>利益。一者菩提上首。</p>
<lb ed="X" n="0176a04"/><lb ed="R106" n="0165b01"/><p xml:id="pX60p0176a0401">【記】菩提。大論釋名佛道。上首者。第一也。欲求佛道。
<lb ed="X" n="0176a05"/><lb ed="R106" n="0165b02"/>先別形儀。外著袈裟。內心自攝。身心旣攝。得入道
<lb ed="X" n="0176a06"/><lb ed="R106" n="0165b03"/>門。是知袈裟。爲入佛道之第一也。</p>
<lb ed="X" n="0176a07"/><lb ed="R106" n="0165b04"/><p xml:id="pX60p0176a0701">二者衆處人天。</p>
<lb ed="X" n="0176a08"/><lb ed="R106" n="0165b05"/><p xml:id="pX60p0176a0801">【記】衆。卽僧衆。處者。居也。諸天著樂。六道升沉。不能
<lb ed="X" n="0176a09"/><lb ed="R106" n="0165b06"/>修行。無上菩提。故律云。受具足戒<anchor xml:id="nkr_note_add_0176a0901" n="0176a0901"/><anchor xml:id="beg0176a0901" n="0176a0901"/>已<anchor xml:id="end0176a0901"/>。於天人魔梵。
<lb ed="X" n="0176a10"/><lb ed="R106" n="0165b07"/>外道婆羅門衆中。比丘比丘尼僧。最爲第一。是知
<lb ed="X" n="0176a11"/><lb ed="R106" n="0165b08"/>著袈裟者。衆處人天之上也。</p>
<lb ed="X" n="0176a12"/><lb ed="R106" n="0165b09"/><p xml:id="pX60p0176a1201">三者父母反拜。</p>
<lb ed="X" n="0176a13"/><lb ed="R106" n="0165b10"/><p xml:id="pX60p0176a1301">【記】父母者。生身之本。辭別出家。應無子分。反者。答
<lb ed="X" n="0176a14"/><lb ed="R106" n="0165b11"/>也。謂答其拜也。律中見父母。秪宜問訊。適或念劬
<lb ed="X" n="0176a15"/><lb ed="R106" n="0165b12"/>勞恩重而拜者。父母必云。身著袈裟是佛弟子。而
<lb ed="X" n="0176a16"/><lb ed="R106" n="0165b13"/>答拜之。此是袈裟之利益也。身無法服。未必如斯。
<lb ed="X" n="0176a17"/><lb ed="R106" n="0165b14"/>普曜經云。<name role="" type="person">淨飯王</name>吿<name role="" type="person">優陀耶</name>。汝往佛所。稱我志意。
<lb ed="X" n="0176a18"/><lb ed="R106" n="0165b15"/>佛本有要。得道當還。須依往言。時來相見。<name role="" type="person">優陀耶</name>
<lb ed="X" n="0176a19"/><lb ed="R106" n="0165b16"/>到。具宣王意。佛卽許可。七日當往。時<name role="" type="person">優陀耶</name>。白王
<lb ed="X" n="0176a20"/><lb ed="R106" n="0165b17"/>消息。王聞歡喜。與諸羣臣。四十里外。奉迎世尊。佛
<lb ed="X" n="0176a21"/><lb ed="R106" n="0165b18"/>與金剛力士。梵釋四王。諸比丘衆。放大光明。乘空
<lb ed="X" n="0176a22"/><lb ed="R106" n="0166a01"/>而來。漸欲近王。王與臣民。夫人<anchor xml:id="nkr_note_add_0176a2201" n="0176a2201"/><anchor xml:id="beg0176a2201" n="0176a2201"/>采<anchor xml:id="end0176a2201"/>女。見<anchor xml:id="nkr_note_add_0176a2202" n="0176a2202"/><anchor xml:id="beg0176a2202" n="0176a2202"/>已<anchor xml:id="end0176a2202"/>禮拜。佛
<lb ed="X" n="0176a23"/><lb ed="R106" n="0166a02"/>現種種神變。諸方出沒。意遮衆生。誹謗事故。王禮
<lb ed="X" n="0176a24"/><lb ed="R106" n="0166a03"/>拜<anchor xml:id="nkr_note_add_0176a2401" n="0176a2401"/><anchor xml:id="beg0176a2401" n="0176a2401"/>已<anchor xml:id="end0176a2401"/>。佛乃下地。問訊父王。少病少惱。起居輕利。禮
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0176b" n="0176b"/>
<lb ed="X" n="0176b01"/><lb ed="R106" n="0166a04"/>問<anchor xml:id="nkr_note_add_0176b0101" n="0176b0101"/><anchor xml:id="beg0176b0101" n="0176b0101"/>已<anchor xml:id="end0176b0101"/>畢。王等與佛。一切大衆。還於國中。說法化利。
<lb ed="X" n="0176b02"/><lb ed="R106" n="0166a05"/>得道者衆。此卽父母反拜。佛示不受。佛還問訊。說
<lb ed="X" n="0176b03"/><lb ed="R106" n="0166a06"/>法化利。後世僧衆准此思之。</p>
<lb ed="X" n="0176b04"/><lb ed="R106" n="0166a07"/><p xml:id="pX60p0176b0401">四者師子捨身。</p>
<lb ed="X" n="0176b05"/><lb ed="R106" n="0166a08"/><p xml:id="pX60p0176b0501">【記】梵語僧伽彼。此云師子。賢愚經云。昔有辟支佛。
<lb ed="X" n="0176b06"/><lb ed="R106" n="0166a09"/>在山林中。福度衆生。禽獸亦附。時有師子。名曰堅
<lb ed="X" n="0176b07"/><lb ed="R106" n="0166a10"/>誓。身毛金色。食菓啗草。不害羣生。有一獵師。剃除
<lb ed="X" n="0176b08"/><lb ed="R106" n="0166a11"/>鬚髮。身著袈裟。內佩弓箭。見師子來。而心念言。可
<lb ed="X" n="0176b09"/><lb ed="R106" n="0166a12"/>殺取皮。以用上王。足得脫貧。便以毒箭射傷。師子
<lb ed="X" n="0176b10"/><lb ed="R106" n="0166a13"/>欲害。見著袈裟。便自念言。著袈裟人。必得解脫。此
<lb ed="X" n="0176b11"/><lb ed="R106" n="0166a14"/>袈裟乃是三世聖人標相。我若害之。則起惡心。向
<lb ed="X" n="0176b12"/><lb ed="R106" n="0166a15"/>三世賢聖也。念<anchor xml:id="nkr_note_add_0176b1201" n="0176b1201"/><anchor xml:id="beg0176b1201" n="0176b1201"/>已<anchor xml:id="end0176b1201"/>。息害而死。由敬袈裟故而捨身
<lb ed="X" n="0176b13"/><lb ed="R106" n="0166a16"/>也。</p>
<lb ed="X" n="0176b14"/><lb ed="R106" n="0166a17"/><p xml:id="pX60p0176b1401">五者龍披免難。</p>
<lb ed="X" n="0176b15"/><lb ed="R106" n="0166a18"/><p xml:id="pX60p0176b1501">【記】梵語那伽。此云龍。乃鱗蟲之長。能大。能小。能長。
<lb ed="X" n="0176b16"/><lb ed="R106" n="0166b01"/>能短。春分而登天。秋分而入地順也。龍王經云。龍
<lb ed="X" n="0176b17"/><lb ed="R106" n="0166b02"/>王白佛言。如此海中。無數種龍。金翅鳥王。常來食
<lb ed="X" n="0176b18"/><lb ed="R106" n="0166b03"/>之。我等日夜恐怖。求佛救護。令得安隱。於時世尊
<lb ed="X" n="0176b19"/><lb ed="R106" n="0166b04"/>卽脫身上所著皂色衣。與龍王曰。汝取是衣。分與
<lb ed="X" n="0176b20"/><lb ed="R106" n="0166b05"/>諸龍。皆令周遍。於中乃至値一縷者。金翅鳥王。不
<lb ed="X" n="0176b21"/><lb ed="R106" n="0166b06"/>能觸犯。</p>
<lb ed="X" n="0176b22"/><lb ed="R106" n="0166b07"/><p xml:id="pX60p0176b2201">六者國王敬信。</p>
<lb ed="X" n="0176b23"/><lb ed="R106" n="0166b08"/><p xml:id="pX60p0176b2301">【記】僧祗律云。尊者達尼迦。闇取官材罪在不捨。甁
<lb ed="X" n="0176b24"/><lb ed="R106" n="0166b09"/>沙王信敬三寶。見達尼迦身著袈裟。雖取官材。釋
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0176c" n="0176c"/>
<lb ed="X" n="0176c01"/><lb ed="R106" n="0166b10"/>然不問。</p>
<lb ed="X" n="0176c02"/><lb ed="R106" n="0166b11"/><p xml:id="pX60p0176c0201">七者衆生禮拜。</p>
<lb ed="X" n="0176c03"/><lb ed="R106" n="0166b12"/><p xml:id="pX60p0176c0301">【記】經云。六道四生。見著袈裟者。莫不恭敬禮拜。奉
<lb ed="X" n="0176c04"/><lb ed="R106" n="0166b13"/>爲最上福田。故律云。比丘浣故袈裟。湖神取汁。而
<lb ed="X" n="0176c05"/><lb ed="R106" n="0166b14"/>灌身。外道持新氎來洗。湖神却言。莫汚我水。可見
<lb ed="X" n="0176c06"/><lb ed="R106" n="0166b15"/>袈裟。遵重如是。</p>
<lb ed="X" n="0176c07"/><lb ed="R106" n="0166b16"/><p xml:id="pX60p0176c0701">八者羅刹恭敬。</p>
<lb ed="X" n="0176c08"/><lb ed="R106" n="0166b17"/><p xml:id="pX60p0176c0801">【記】昔有一山居僧。在深嵓宿。以衣障前。有異人來。
<lb ed="X" n="0176c09"/><lb ed="R106" n="0166b18"/>形極可畏。伸臂內探。畏觸袈裟。礙不得入。遂免得
<lb ed="X" n="0176c10"/><lb ed="R106" n="0167a01"/>脫。如是衆相。難可具述。</p>
<lb ed="X" n="0176c11"/><lb ed="R106" n="0167a02"/><p xml:id="pX60p0176c1101">九者天龍護祐。</p>
<lb ed="X" n="0176c12"/><lb ed="R106" n="0167a03"/><p xml:id="pX60p0176c1201">【記】律云。凡有袈裟之處。一切天龍善神。咸皆守護
<lb ed="X" n="0176c13"/><lb ed="R106" n="0167a04"/>故。</p>
<lb ed="X" n="0176c14"/><lb ed="R106" n="0167a05"/><p xml:id="pX60p0176c1401">十者得成佛道。</p>
<lb ed="X" n="0176c15"/><lb ed="R106" n="0167a06"/><p xml:id="pX60p0176c1501">【記】僧祗律云。佛吿阿難。過去諸佛著如是衣。得成
<lb ed="X" n="0176c16"/><lb ed="R106" n="0167a07"/>佛道。未來諸佛。亦當著如是衣。得成佛道。如我今
<lb ed="X" n="0176c17"/><lb ed="R106" n="0167a08"/>日。以刀割截。成沙門衣。不爲怨賊所劫。此是解脫
<lb ed="X" n="0176c18"/><lb ed="R106" n="0167a09"/>服。福田之衣。若有衆生。起一惡心。向三世諸佛。辟
<lb ed="X" n="0176c19"/><lb ed="R106" n="0167a10"/>支羅漢。及著染衣人。獲罪無量。所以者何。壞色之
<lb ed="X" n="0176c20"/><lb ed="R106" n="0167a11"/>衣。是賢聖標式。若能發心。敬染衣人。獲福無量。我
<lb ed="X" n="0176c21"/><lb ed="R106" n="0167a12"/>由信心敬戴之至。得成佛道也。</p>
<lb ed="X" n="0176c22"/><lb ed="R106" n="0167a13"/><p xml:id="pX60p0176c2201">引證。宣律師感應因緣云。時四天王臣子。白宣律
<lb ed="X" n="0176c23"/><lb ed="R106" n="0167a14"/>師曰。如來臨涅槃時。吿<name role="" type="person">文殊師利</name>及大衆言。我初
<lb ed="X" n="0176c24"/><lb ed="R106" n="0167a15"/>入山學道。以無價寶衣。貿得鹿裘著。有樹神現身。
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0177a" n="0177a"/>
<lb ed="X" n="0177a01"/><lb ed="R106" n="0167a16"/>手執僧伽黎。吿我言。汝今修道。定得正覺。過去迦
<lb ed="X" n="0177a02"/><lb ed="R106" n="0167a17"/>葉佛涅槃時。將此布僧伽黎。付囑於我。令善守持。
<lb ed="X" n="0177a03"/><lb ed="R106" n="0167a18"/>以待仁者出世。令我付與。我欲受時。地便大動。樹
<lb ed="X" n="0177a04"/><lb ed="R106" n="0167b01"/>神吿言。今爲汝開衣。示福田相我見相<anchor xml:id="nkr_note_add_0177a0401" n="0177a0401"/><anchor xml:id="beg0177a0401" n="0177a0401"/>已<anchor xml:id="end0177a0401"/>。卽入金
<lb ed="X" n="0177a05"/><lb ed="R106" n="0167b02"/>剛三昧定。地又大動。樹神又言。汝今猶是俗人。未
<lb ed="X" n="0177a06"/><lb ed="R106" n="0167b03"/>合被此法衣。當置頂上。恭敬供養。汝求佛道。不爲
<lb ed="X" n="0177a07"/><lb ed="R106" n="0167b04"/>魔撓。我依樹神。頭頂戴之。大地震動我六年苦行。
<lb ed="X" n="0177a08"/><lb ed="R106" n="0167b05"/>身體旣羸。衣猶頂上。不敢辭疲梵王見之。起大悲
<lb ed="X" n="0177a09"/><lb ed="R106" n="0167b06"/>愍。將我伽黎。上至梵天。地又大動。日月無光。堅牢
<lb ed="X" n="0177a10"/><lb ed="R106" n="0167b07"/>地神。吿梵王言。汝可持衣。還安頂上。梵王依敎。大
<lb ed="X" n="0177a11"/><lb ed="R106" n="0167b08"/>地乃安。日月還明。太子問梵王言。汝知僧伽黎在
<lb ed="X" n="0177a12"/><lb ed="R106" n="0167b09"/>我頂上意否。答言不知。此爲未來諸惡比丘。比丘
<lb ed="X" n="0177a13"/><lb ed="R106" n="0167b10"/>尼等。不敬我解脫法服。不受持三衣。亦不持戒。令
<lb ed="X" n="0177a14"/><lb ed="R106" n="0167b11"/>法速滅。故以衣在頂上住也。</p>
<lb ed="X" n="0177a15"/><lb ed="R106" n="0167b12"/><p xml:id="pX60p0177a1501">又悲華經云。佛於寶藏佛前發願願我成佛時。袈
<lb ed="X" n="0177a16"/><lb ed="R106" n="0167b13"/>裟有五種功德。一。入我法中犯重邪見等。於其念
<lb ed="X" n="0177a17"/><lb ed="R106" n="0167b14"/>中。敬心尊重。必於三乘授記。二。天龍鬼等。能敬此
<lb ed="X" n="0177a18"/><lb ed="R106" n="0167b15"/>袈裟少分。卽得三乘不退。三。若有鬼神諸人。得袈
<lb ed="X" n="0177a19"/><lb ed="R106" n="0167b16"/>裟乃至四寸。飮食充足。四。衆生共相違背。念袈裟
<lb ed="X" n="0177a20"/><lb ed="R106" n="0167b17"/>尋生慈心。五若持此少分。恭敬尊重。常得勝他。</p>
<lb ed="X" n="0177a21"/><lb ed="R106" n="0167b18"/><p xml:id="pX60p0177a2101">【記】此五種功德。卽前十種利益。及出生第二偈義
<lb ed="X" n="0177a22"/><lb ed="R106" n="0168a01"/>也。一。卽前菩提上首義。二。卽父母反拜。衆生禮拜。
<lb ed="X" n="0177a23"/><lb ed="R106" n="0168a02"/>天龍護祐。得成佛道義。三卽後出生第二偈義。四。
<lb ed="X" n="0177a24"/><lb ed="R106" n="0168a03"/>卽師子捨身。國王敬信義。故瓔珞經云。若天龍八
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0177b" n="0177b"/>
<lb ed="X" n="0177b01"/><lb ed="R106" n="0168a04"/>部鬪諍。念此袈裟生慈悲心。五。卽衆處人天。龍披
<lb ed="X" n="0177b02"/><lb ed="R106" n="0168a05"/>免難。羅刹恭敬義也。如次思之。自然可曉。</p>
<lb ed="X" n="0177b03"/><lb ed="R106" n="0168a06"/><p xml:id="pX60p0177b0301">大論云。釋子受持禁戒是其性。剃髮染衣是其相。
<lb ed="X" n="0177b04"/><lb ed="R106" n="0168a07"/>四分律藏中。佛吿諸比丘。隨所住處。常與三衣俱。
<lb ed="X" n="0177b05"/><lb ed="R106" n="0168a08"/>譬如鳥之兩翼。恒與身俱。汝等捨本族姓。以信出
<lb ed="X" n="0177b06"/><lb ed="R106" n="0168a09"/>家。應當如是。所到之處。法衣隨身。不應離宿。僧祗
<lb ed="X" n="0177b07"/><lb ed="R106" n="0168a10"/>律中。佛言。比丘三衣。一鉢。須常隨身。違者出界結
<lb ed="X" n="0177b08"/><lb ed="R106" n="0168a11"/>罪。當敬三衣如塔想。十誦律中。佛言。護三衣如自
<lb ed="X" n="0177b09"/><lb ed="R106" n="0168a12"/>皮。護鉢如眼目。所行之處。與衣鉢俱。無所顧戀。猶
<lb ed="X" n="0177b10"/><lb ed="R106" n="0168a13"/>如飛鳥。若不持此三衣入聚落俗人處犯罪。五分
<lb ed="X" n="0177b11"/><lb ed="R106" n="0168a14"/>律。三衣謹護。如身薄皮。常須隨身。如鳥之羽飛走
<lb ed="X" n="0177b12"/><lb ed="R106" n="0168a15"/>相隨。大乘梵網菩薩戒中。佛言。若佛子。常應二時
<lb ed="X" n="0177b13"/><lb ed="R106" n="0168a16"/>頭陀冬。夏。坐禪。結夏安居。常用楊枝。澡豆。三衣。甁
<lb ed="X" n="0177b14"/><lb ed="R106" n="0168a17"/>鉢。坐具。錫杖。香爐。漉水囊。手巾。刀子。火燧。鑷子。繩
<lb ed="X" n="0177b15"/><lb ed="R106" n="0168a18"/>床。經。律。佛像。菩薩形像。而菩薩行頭陀時。及遊方
<lb ed="X" n="0177b16"/><lb ed="R106" n="0168b01"/>時。行來百里。千里。此十八種物。常隨其身。違者結
<lb ed="X" n="0177b17"/><lb ed="R106" n="0168b02"/>罪。蓋三衣。一鉢。乃佛佛親持。祖祖授受。七衆同遵。
<lb ed="X" n="0177b18"/><lb ed="R106" n="0168b03"/>兩乘共制。若云出家佛弟子衣鉢可離。東西兩土。
<lb ed="X" n="0177b19"/><lb ed="R106" n="0168b04"/>軌則不同者。請閱三藏。何經何律。何論。許開。當知
<lb ed="X" n="0177b20"/><lb ed="R106" n="0168b05"/>佛言可信。凡語無憑。有智慧者。勿染邪風。須堅信
<lb ed="X" n="0177b21"/><lb ed="R106" n="0168b06"/>力爾。</p>
<lb ed="X" n="0177b22"/><lb ed="R106" n="0168b07"/><p xml:id="pX60p0177b2201">【記】業疏云。所以衣鉢隨身者。由出家人。虗懷爲本。
<lb ed="X" n="0177b23"/><lb ed="R106" n="0168b08"/>無有住著。有益便停。故制隨身也。大悲經云。但使
<lb ed="X" n="0177b24"/><lb ed="R106" n="0168b09"/>性是沙門。汙沙門行。形是沙門。披著袈裟者。於彌
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0177c" n="0177c"/>
<lb ed="X" n="0177c01"/><lb ed="R106" n="0168b10"/>勒佛。乃至樓至佛所。得入涅槃。無有遺餘。僧祗律
<lb ed="X" n="0177c02"/><lb ed="R106" n="0168b11"/>云。僧尼有戒德者。若俗人求破袈裟段。欲禳灾者。
<lb ed="X" n="0177c03"/><lb ed="R106" n="0168b12"/>聽與少分。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0177c04"/><lb ed="R106" n="0168b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0177c0401">臥具</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0177c05"/><lb ed="R106" n="0168b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0177c0501">【記】尼師壇者。乃百一衣屬也。同氈蓆之形。名爲敷
<lb ed="X" n="0177c06"/><lb ed="R106" n="0168b15"/>具。如衾被之形。名爲臥具。蓋謂敷之而臥也。敷之
<lb ed="X" n="0177c07"/><lb ed="R106" n="0168b16"/>而坐。卽爲坐具。敷之襯足。卽爲襯足衣。名含多義。
<lb ed="X" n="0177c08"/><lb ed="R106" n="0168b17"/>故屬百一衣中之數也。</p>
<lb ed="X" n="0177c09"/><lb ed="R106" n="0168b18"/><p xml:id="pX60p0177c0901">集。梵語尼師壇。此云坐具。亦名隨坐衣。亦名襯足
<lb ed="X" n="0177c10"/><lb ed="R106" n="0169a01"/>衣。長佛二磔手半。廣佛二磔手。僧祇律云。如來一
<lb ed="X" n="0177c11"/><lb ed="R106" n="0169a02"/>磔手。二尺四寸。此約小尺。若准大尺。可二尺許。不
<lb ed="X" n="0177c12"/><lb ed="R106" n="0169a03"/>得作三衣。不得淨施。及取薪草。盛物雜用。唯得敷
<lb ed="X" n="0177c13"/><lb ed="R106" n="0169a04"/>坐。若道行。至坐處。取坐之。十誦律云。新者。二重。故
<lb ed="X" n="0177c14"/><lb ed="R106" n="0169a05"/>者。四重。不應受單尼師壇。律中本制緣起。爲身。爲
<lb ed="X" n="0177c15"/><lb ed="R106" n="0169a06"/>衣。爲臥具故。事鈔云。爲身者。恐坐地有所損故。次
<lb ed="X" n="0177c16"/><lb ed="R106" n="0169a07"/>爲衣者。恐無藉三衣易壞故。爲臥具者。恐身不淨。
<lb ed="X" n="0177c17"/><lb ed="R106" n="0169a08"/>汚僧床榻故。律云。新尼師壇。故者緣四邊。以亂其
<lb ed="X" n="0177c18"/><lb ed="R106" n="0169a09"/>色。若作。應安緣。五分律云。裁作三分。長頭餘一分
<lb ed="X" n="0177c19"/><lb ed="R106" n="0169a10"/>帖四角。不帖則<anchor xml:id="nkr_note_add_0177c1901" n="0177c1901"/><anchor xml:id="beg0177c1901" n="0177c1901"/>已<anchor xml:id="end0177c1901"/>。根本律。幷寄歸傳中。不聽禮拜。
<lb ed="X" n="0177c20"/><lb ed="R106" n="0169a11"/>用以敷展。西域五天竺。罕其見聞。此方禮拜展用。
<lb ed="X" n="0177c21"/><lb ed="R106" n="0169a12"/>不知傳起何時。如遵聖制。不用爲正。若論爲衣。展
<lb ed="X" n="0177c22"/><lb ed="R106" n="0169a13"/>禮無妨。詳明於斯。學者隨便。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0177c23"/><lb ed="R106" n="0169a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0177c2301">臥具尼師壇。長養心苗性。展開登聖地。奉持如來命。</p>
<lb ed="X" n="0177c24"/><lb ed="R106" n="0169a15"/><p cb:type="dharani" xml:id="pX60p0177c2401">唵檀波檀波莎訶<note place="inline">三遍</note></p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0178a" n="0178a"/>
<lb ed="X" n="0178a01"/><lb ed="R106" n="0169a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0178a0101">【記】此偈顯密互用。第一句華梵雙擧。卽此一句。可
<lb ed="X" n="0178a02"/><lb ed="R106" n="0169a17"/>見全體之用也。下三句。乃見全用之體。究竟體不
<lb ed="X" n="0178a03"/><lb ed="R106" n="0169a18"/>離用。用不離體也。心苗者。菩提種子。發生之苗也。
<lb ed="X" n="0178a04"/><lb ed="R106" n="0169b01"/>展開者。如布種之法也。若坐。當改云。展開跏趺坐
<lb ed="X" n="0178a05"/><lb ed="R106" n="0169b02"/>展開之時。如種子之得地。而言聖地者。謂千聖共
<lb ed="X" n="0178a06"/><lb ed="R106" n="0169b03"/>遊之地。卽尼師壇之別名也。言一切凡夫不登此
<lb ed="X" n="0178a07"/><lb ed="R106" n="0169b04"/>地。何由得證聖位。一切種子。不布此地。何由長養
<lb ed="X" n="0178a08"/><lb ed="R106" n="0169b05"/>心苗。如者。法身之理。來者。應身之用。法化冥一。故
<lb ed="X" n="0178a09"/><lb ed="R106" n="0169b06"/>曰如來。奉持者。遵佛之制。而行無持無作之法也。
<lb ed="X" n="0178a10"/><lb ed="R106" n="0169b07"/>無持無作之法。卽是培植心苗之法。培植心苗之
<lb ed="X" n="0178a11"/><lb ed="R106" n="0169b08"/>法。卽是奉持如來之慧命也。昔日有羅漢比丘於
<lb ed="X" n="0178a12"/><lb ed="R106" n="0169b09"/>山嵓入定時。獼猴將坐具偏袒右肩。合掌右遶三
<lb ed="X" n="0178a13"/><lb ed="R106" n="0169b10"/>匝跪地。比丘出定歎曰。畜生尙有佛性。比丘卽與
<lb ed="X" n="0178a14"/><lb ed="R106" n="0169b11"/>受三歸五戒。獼猴歡喜舞跳。失足墜嵓而死。卽生
<lb ed="X" n="0178a15"/><lb ed="R106" n="0169b12"/><name role="" type="person">兜率天</name>宮。名義中。天神黃瓊云。元佛初度五人。迦
<lb ed="X" n="0178a16"/><lb ed="R106" n="0169b13"/>葉兄弟。幷制袈裟左臂。坐具在袈裟之下。後度諸
<lb ed="X" n="0178a17"/><lb ed="R106" n="0169b14"/>徒侶漸多。年少比丘。儀容端美。入城乞食。多爲女
<lb ed="X" n="0178a18"/><lb ed="R106" n="0169b15"/>愛。由是製衣角在左肩。後爲風飄。以尼師壇鎭上。
<lb ed="X" n="0178a19"/><lb ed="R106" n="0169b16"/>增輝記云。佛先許安左肩上鎭衣。後因有一外道。
<lb ed="X" n="0178a20"/><lb ed="R106" n="0169b17"/>名曰達摩多。問一比丘曰。汝肩上片布何名。何用。
<lb ed="X" n="0178a21"/><lb ed="R106" n="0169b18"/>比丘答曰。名尼師壇。是坐具。又問。汝所披衣何名。
<lb ed="X" n="0178a22"/><lb ed="R106" n="0170a01"/>有何功德。答言忍辱衣。三寶之相。上制天魔。下降
<lb ed="X" n="0178a23"/><lb ed="R106" n="0170a02"/>外道。達摩多曰。此衣旣有如是功德可貴。有大威
<lb ed="X" n="0178a24"/><lb ed="R106" n="0170a03"/>靈。豈得以所坐之布居其上。若汝自爲。師何不敎。
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0178b" n="0178b"/>
<lb ed="X" n="0178b01"/><lb ed="R106" n="0170a04"/>若師敎者。此法不足可尊。比丘白佛。佛制還安左
<lb ed="X" n="0178b02"/><lb ed="R106" n="0170a05"/>臂衣下。但不得垂尖角如象鼻。羊耳等相。是故今
<lb ed="X" n="0178b03"/><lb ed="R106" n="0170a06"/>遵佛制。令諸比丘。以坐具置於左臂袈裟之下也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0178b04"/><lb ed="R106" n="0170a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0178b0401">登道場</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0178b05"/><lb ed="R106" n="0170a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0178b0501">【記】登者。陞進也。一達無爲證眞之地。名曰道場。又
<lb ed="X" n="0178b06"/><lb ed="R106" n="0170a09"/>云。十方諸佛得道之場。卽無生庭也。或名爲寺。卽
<lb ed="X" n="0178b07"/><lb ed="R106" n="0170a10"/>法庭也。或名僧伽藍。益福生善也。或名淨住舍。或
<lb ed="X" n="0178b08"/><lb ed="R106" n="0170a11"/>名法同舍。或名出世間舍。或名精舍。或名淸淨無
<lb ed="X" n="0178b09"/><lb ed="R106" n="0170a12"/>極園。或名金剛淨刹。或名寂滅道場。或名遠離惡
<lb ed="X" n="0178b10"/><lb ed="R106" n="0170a13"/>處。或名親近善處。並隨義立名。各有所表。此是善
<lb ed="X" n="0178b11"/><lb ed="R106" n="0170a14"/>人住處。信心長者自念言。我何時當得居如是出
<lb ed="X" n="0178b12"/><lb ed="R106" n="0170a15"/>塵垢之處。今則不論丹靑雕塑。但有佛像在中。卽
<lb ed="X" n="0178b13"/><lb ed="R106" n="0170a16"/>名道場。如一見時。卽當持此偈呪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0178b14"/><lb ed="R106" n="0170a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0178b1401">若得見佛。當願衆生。得無礙眼。見一切佛。</p>
<lb ed="X" n="0178b15"/><lb ed="R106" n="0170a18"/><p cb:type="dharani" xml:id="pX60p0178b1501">唵。阿密栗帝吽癹吒<note place="inline">三遍</note></p></cb:div>
<lb ed="X" n="0178b16"/><lb ed="R106" n="0170b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0178b1601">【記】若得見佛者。卽初心懇意之句。言佛不易見也。
<lb ed="X" n="0178b17"/><lb ed="R106" n="0170b02"/>當願者。是二利之弘誓。謂旣得見佛。當生自慶。然
<lb ed="X" n="0178b18"/><lb ed="R106" n="0170b03"/>佛性人人本具。何不易見。惟其本具。故不易見。所
<lb ed="X" n="0178b19"/><lb ed="R106" n="0170b04"/>謂不見廬山眞面目。只因身在此山中故也。言衆
<lb ed="X" n="0178b20"/><lb ed="R106" n="0170b05"/>生不易見佛者。秪爲妄想執著爲礙耳。若妄想消
<lb ed="X" n="0178b21"/><lb ed="R106" n="0170b06"/>盡。本覺始覺。同一圓明。同一淸淨。況有生佛之名
<lb ed="X" n="0178b22"/><lb ed="R106" n="0170b07"/>能所之相分別哉。所以得無礙眼。卽得見佛。得見
<lb ed="X" n="0178b23"/><lb ed="R106" n="0170b08"/>佛者。卽是佛見。是佛見者。卽無礙眼。言無礙眼者。
<lb ed="X" n="0178b24"/><lb ed="R106" n="0170b09"/>謂具五眼圓明也。所謂天眼通非礙。肉眼礙非通。
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0178c" n="0178c"/>
<lb ed="X" n="0178c01"/><lb ed="R106" n="0170b10"/>法眼唯觀俗。慧眼了知空。佛眼如千日。照異體還
<lb ed="X" n="0178c02"/><lb ed="R106" n="0170b11"/>同。楞嚴經云。阿那律陀。見<name role="" type="person">閻浮提</name>。如觀掌中菴沒
<lb ed="X" n="0178c03"/><lb ed="R106" n="0170b12"/>羅果。諸菩薩等。見百千界。十方如來。窮盡微塵。淸
<lb ed="X" n="0178c04"/><lb ed="R106" n="0170b13"/>淨國土。無所不矚。如天眼通。但能見六道衆生。死
<lb ed="X" n="0178c05"/><lb ed="R106" n="0170b14"/>此生彼。苦樂之相。及見世間種種形色。無有障蔽
<lb ed="X" n="0178c06"/><lb ed="R106" n="0170b15"/>而未得徹見一切佛也。衆生洞視。不過分寸。今之
<lb ed="X" n="0178c07"/><lb ed="R106" n="0170b16"/>所謂無礙眼者。乃是佛之知見。故得見一切佛也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0178c08"/><lb ed="R106" n="0170b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0178c0801">讚佛</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0178c09"/><lb ed="R106" n="0170b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0178c0901">【記】梵語婆師。華言。贊歎。贊者。美其德也。善見律云。
<lb ed="X" n="0178c10"/><lb ed="R106" n="0171a01"/>聽汝作唄。唄。言說之詞。法苑珠林云。尋西方之有
<lb ed="X" n="0178c11"/><lb ed="R106" n="0171a02"/>唄。猶東國之有贊。贊者。從文以結章。唄者。短偈以
<lb ed="X" n="0178c12"/><lb ed="R106" n="0171a03"/>流頌。比其事義名異。意實同耳。佛之功德。贊莫能
<lb ed="X" n="0178c13"/><lb ed="R106" n="0171a04"/>窮。然非贊。無以致其敬。是故凡覩慈顏。應當贊頌。
<lb ed="X" n="0178c14"/><lb ed="R106" n="0171a05"/>佛者。覺行圓滿也。根本雜事云。勿居顯露。違者得
<lb ed="X" n="0178c15"/><lb ed="R106" n="0171a06"/>越法罪。若禮敬之時。端身齊足。合掌贊云。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0178c16"/><lb ed="R106" n="0171a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0178c1601">法王無上尊。三界無倫匹。天人之導師。四生之慈父。
<lb ed="X" n="0178c17"/><lb ed="R106" n="0171a08"/>我今暫歸依。能滅三祗業。稱揚若贊歎。億劫莫能盡。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0178c18"/><lb ed="R106" n="0171a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0178c1801">【記】法者。軌持義。謂一事一法。皆軌持故。王者。往也。
<lb ed="X" n="0178c19"/><lb ed="R106" n="0171a10"/>謂佛所說法。無有高下。平等敎化。一切衆生所歸
<lb ed="X" n="0178c20"/><lb ed="R106" n="0171a11"/>往也。又云王者。自在義。謂以法攝護衆生。令得安
<lb ed="X" n="0178c21"/><lb ed="R106" n="0171a12"/>樂。故名法王。經云。我爲法王。於法自在。又王者。有
<lb ed="X" n="0178c22"/><lb ed="R106" n="0171a13"/>乎二種。一者輪王。王四天下。二者法王。統攝大千。
<lb ed="X" n="0178c23"/><lb ed="R106" n="0171a14"/>如世間以輪王爲尊。而出世間。以法王爲重。故曰
<lb ed="X" n="0178c24"/><lb ed="R106" n="0171a15"/>無上尊也。梵語阿耨多羅。秦言無上。大論云。如諸
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0179a" n="0179a"/>
<lb ed="X" n="0179a01"/><lb ed="R106" n="0171a16"/>法中。涅槃無上。衆聖之中。佛爲無上也。三界無倫
<lb ed="X" n="0179a02"/><lb ed="R106" n="0171a17"/>匹者。依自誓三昧經云。初欲界有四。一情欲。二色
<lb ed="X" n="0179a03"/><lb ed="R106" n="0171a18"/>欲。三貪欲。四婬欲。欲強色微。故云欲界。二色界。有
<lb ed="X" n="0179a04"/><lb ed="R106" n="0171b01"/>二。一情欲。二色欲。色強欲微。故云色界。三無色界
<lb ed="X" n="0179a05"/><lb ed="R106" n="0171b02"/>一種。惟情欲故。色絕欲劣。故云無色界也。倫。等也。
<lb ed="X" n="0179a06"/><lb ed="R106" n="0171b03"/>匹。配也。謂證佛理境。居<name role="" type="person">常寂光土</name>。其餘九法界中。
<lb ed="X" n="0179a07"/><lb ed="R106" n="0171b04"/>皆稱衆生。豈能與佛等配乎。如來爲三界大師。等
<lb ed="X" n="0179a08"/><lb ed="R106" n="0171b05"/>視衆生。猶如赤子。無數方便。引出火宅。故云天人
<lb ed="X" n="0179a09"/><lb ed="R106" n="0171b06"/>之導師。四生之慈父也。我今暫歸依。能滅三祗業
<lb ed="X" n="0179a10"/><lb ed="R106" n="0171b07"/>者。謂行人以凡情名字之我。而稱我也。暫歸依者。
<lb ed="X" n="0179a11"/><lb ed="R106" n="0171b08"/>以一瞻一禮。覩其相好之誠。令無量衆生。滅除無
<lb ed="X" n="0179a12"/><lb ed="R106" n="0171b09"/>始罪垢。而深植慧根也。三祗者。梵語具云。阿僧祗
<lb ed="X" n="0179a13"/><lb ed="R106" n="0171b10"/>劫。華言無數時。有其三解。一。如俱舍論云。如來始
<lb ed="X" n="0179a14"/><lb ed="R106" n="0171b11"/>從古釋迦。至尸棄。値七萬五千佛。名初阿僧祗。次
<lb ed="X" n="0179a15"/><lb ed="R106" n="0171b12"/>從尸棄。至然燈。値七萬六千佛。名二阿祗。僧又從
<lb ed="X" n="0179a16"/><lb ed="R106" n="0171b13"/>然燈。至毗婆尸。値七萬七千佛。名三阿僧祗。此三
<lb ed="X" n="0179a17"/><lb ed="R106" n="0171b14"/>僧祗。乃無數中之有數。約如來因中修行六度所
<lb ed="X" n="0179a18"/><lb ed="R106" n="0171b15"/>歷時論也。又起信疏云。從初發心。至歡喜地。謂之
<lb ed="X" n="0179a19"/><lb ed="R106" n="0171b16"/>一阿僧祗。從二地。至八地。謂之二阿僧祗。從九地。
<lb ed="X" n="0179a20"/><lb ed="R106" n="0171b17"/>至等覺。謂之三阿僧祗。此乃無數中之無數。約菩
<lb ed="X" n="0179a21"/><lb ed="R106" n="0171b18"/>薩修行位次論也。是以卽此現前一念信敬之心。
<lb ed="X" n="0179a22"/><lb ed="R106" n="0172a01"/>勝於如來三大阿僧祗劫。修六度萬行之功。能滅
<lb ed="X" n="0179a23"/><lb ed="R106" n="0172a02"/>三祗生死之罪。何況稱揚贊歎。若論贊佛功德。億
<lb ed="X" n="0179a24"/><lb ed="R106" n="0172a03"/>劫莫能盡述。故行願品云。一者禮敬諸佛。二者稱
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0179b" n="0179b"/>
<lb ed="X" n="0179b01"/><lb ed="R106" n="0172a04"/>贊如來。乃至云。各以一切音聲海。普出無盡妙言
<lb ed="X" n="0179b02"/><lb ed="R106" n="0172a05"/>詞。盡於未來一切劫。贊佛甚深功德海。菩薩本行
<lb ed="X" n="0179b03"/><lb ed="R106" n="0172a06"/>經云。阿難白佛言。若使有人。以四句偈。贊佛如來。
<lb ed="X" n="0179b04"/><lb ed="R106" n="0172a07"/>得幾功德。佛言。正使億百千那由他術。無數衆生。
<lb ed="X" n="0179b05"/><lb ed="R106" n="0172a08"/>皆得辟支佛道。設有人供養是等衣服。飮食醫藥。
<lb ed="X" n="0179b06"/><lb ed="R106" n="0172a09"/>床敷臥具。滿於百歲。其功德多否。阿難言甚多世
<lb ed="X" n="0179b07"/><lb ed="R106" n="0172a10"/>尊。佛言。若人以四句偈。用歡喜心。贊歎如來。所得
<lb ed="X" n="0179b08"/><lb ed="R106" n="0172a11"/>功德。過於上福。百千萬倍。無以爲喩。智度論云。若
<lb ed="X" n="0179b09"/><lb ed="R106" n="0172a12"/>聞諸佛功德。心生尊重。恭敬贊歎。是人得無量福。
<lb ed="X" n="0179b10"/><lb ed="R106" n="0172a13"/>知一切衆生得無過者。故言尊。敬畏之心。過於君
<lb ed="X" n="0179b11"/><lb ed="R106" n="0172a14"/>王。父母。師長之切。故言重。謙遜畏難。故曰恭。推其
<lb ed="X" n="0179b12"/><lb ed="R106" n="0172a15"/>智德。故曰敬。美其功德爲贊。贊之不足。又稱名擧
<lb ed="X" n="0179b13"/><lb ed="R106" n="0172a16"/>揚。爲歎。故華嚴經云。刹塵心念可數知。大海中水
<lb ed="X" n="0179b14"/><lb ed="R106" n="0172a17"/>可飮盡。虗空可量風可繫。無能盡說佛功德。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0179b15"/><lb ed="R106" n="0172a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0179b1501">禮佛</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0179b16"/><lb ed="R106" n="0172b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0179b1601">【記】禮者。履也。謂進退有度。尊卑有分之儀。增一阿
<lb ed="X" n="0179b17"/><lb ed="R106" n="0172b02"/>含經云。禮佛有五種功德。一者端正。以見相好。生
<lb ed="X" n="0179b18"/><lb ed="R106" n="0172b03"/>尊上故。二者得好音聲。以見佛時。三自稱曰。南無
<lb ed="X" n="0179b19"/><lb ed="R106" n="0172b04"/>如來。至眞等正覺故。三者多饒財寶。以見佛時。具
<lb ed="X" n="0179b20"/><lb ed="R106" n="0172b05"/>花香燈明。隨力供養故。四者生處高貴。以見佛時
<lb ed="X" n="0179b21"/><lb ed="R106" n="0172b06"/>心無染著。又能右膝著地。長跪叉手禮故。五者得
<lb ed="X" n="0179b22"/><lb ed="R106" n="0172b07"/>生天上。以念佛功德法爾故。觀音玄記云。底沙佛
<lb ed="X" n="0179b23"/><lb ed="R106" n="0172b08"/>有二弟子。一釋迦。樂修利他行。所化機先熟。二慈
<lb ed="X" n="0179b24"/><lb ed="R106" n="0172b09"/>氏。樂修自利行。所化機在後熟。彼佛念曰多人就
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0179c" n="0179c"/>
<lb ed="X" n="0179c01"/><lb ed="R106" n="0172b10"/>一人則難。一人就多人則易。欲令釋迦先成道故。
<lb ed="X" n="0179c02"/><lb ed="R106" n="0172b11"/>乃捨二弟子入山。時釋迦菩薩。隨後入山。尋師不
<lb ed="X" n="0179c03"/><lb ed="R106" n="0172b12"/>見踪跡。正行次。忽見彼佛在寶龕中。入火界定。威
<lb ed="X" n="0179c04"/><lb ed="R106" n="0172b13"/>光赫奕。特異于常。行次忘下一足。經于七日。說于
<lb ed="X" n="0179c05"/><lb ed="R106" n="0172b14"/>一偈。因此精進超於九劫。在彌勒前成佛。本行經
<lb ed="X" n="0179c06"/><lb ed="R106" n="0172b15"/>云。佛吿阿難。往昔有如來出現於世。號弗沙佛。時
<lb ed="X" n="0179c07"/><lb ed="R106" n="0172b16"/>彼佛在雜寶窟中。我見彼佛。心生歡喜。合掌翹足。
<lb ed="X" n="0179c08"/><lb ed="R106" n="0172b17"/>七日七夜。以此偈贊歎。阿難。我以此偈贊彼佛<anchor xml:id="nkr_note_add_0179c0801" n="0179c0801"/><anchor xml:id="beg0179c0801" n="0179c0801"/>已<anchor xml:id="end0179c0801"/>。
<lb ed="X" n="0179c09"/><lb ed="R106" n="0172b18"/>發如是願。乃至彼佛語侍者言。是人過於九十四
<lb ed="X" n="0179c10"/><lb ed="R106" n="0173a01"/>劫。當得成佛。號釋迦牟尼。我於彼時。得授記<anchor xml:id="nkr_note_add_0179c1001" n="0179c1001"/><anchor xml:id="beg0179c1001" n="0179c1001"/>已<anchor xml:id="end0179c1001"/>。不
<lb ed="X" n="0179c11"/><lb ed="R106" n="0173a02"/>捨精進。增長功德。無量世中。作梵天王。轉輪聖王。
<lb ed="X" n="0179c12"/><lb ed="R106" n="0173a03"/>以是善業因緣力故。我得四種辨才。無有一人。能
<lb ed="X" n="0179c13"/><lb ed="R106" n="0173a04"/>與我論。降伏我者。我得成阿耨菩提。轉於無上法
<lb ed="X" n="0179c14"/><lb ed="R106" n="0173a05"/>輪。旣知聖敎禮贊功德。不可思議。是故行者。常須
<lb ed="X" n="0179c15"/><lb ed="R106" n="0173a06"/>作意。不得自惰。恐無常忽至。瞻禮無處。凡見佛時。
<lb ed="X" n="0179c16"/><lb ed="R106" n="0173a07"/>當以此心此偈。而贊禮也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0179c17"/><lb ed="R106" n="0173a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0179c1701">天上天下無如佛。十方世界亦無比。世間所有我盡
<lb ed="X" n="0179c18"/><lb ed="R106" n="0173a09"/>見。一切無有如佛者。</p>
<lb ed="X" n="0179c19"/><lb ed="R106" n="0173a10"/><p xml:id="pX60p0179c1901">普禮眞言。</p><p cb:type="dharani" xml:id="pX60p0179c1905" cb:place="inline">唵。嚩日囉斛<note place="inline">三贊三禮</note></p></cb:div>
<lb ed="X" n="0179c20"/><lb ed="R106" n="0173a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0179c2001">【記】天上天下無如佛者。指三界而言。以九法界中。
<lb ed="X" n="0179c21"/><lb ed="R106" n="0173a12"/>皆衆生報。諸天著樂所盲。不能深達佛理。衆生無
<lb ed="X" n="0179c22"/><lb ed="R106" n="0173a13"/>明障蔽。不能覺照本源。如來爲天中天。聖中聖。三
<lb ed="X" n="0179c23"/><lb ed="R106" n="0173a14"/>界極尊。誰能與等。非唯竪窮三際。莫與佛等。卽橫
<lb ed="X" n="0179c24"/><lb ed="R106" n="0173a15"/>徧十方。亦無可儔。總而言之。盡虗空。徧法界。亦無
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0180a" n="0180a"/>
<lb ed="X" n="0180a01"/><lb ed="R106" n="0173a16"/>有如世尊百千相好。萬德莊嚴。三覺俱圓。十號具
<lb ed="X" n="0180a02"/><lb ed="R106" n="0173a17"/>足也。第一句贊大。第二句贊多。第三句贊勝。第四
<lb ed="X" n="0180a03"/><lb ed="R106" n="0173a18"/>句總贊大多勝。故行願品云。所有十方世界中。三
<lb ed="X" n="0180a04"/><lb ed="R106" n="0173b01"/>世一切人師子。我以淸淨身語意。一切遍禮盡無
<lb ed="X" n="0180a05"/><lb ed="R106" n="0173b02"/>餘。又般若經云。如來智慧如虗空。悉覩衆生去來
<lb ed="X" n="0180a06"/><lb ed="R106" n="0173b03"/>相。十方一切悉見聞。我當稽首禮法王。今人禮佛
<lb ed="X" n="0180a07"/><lb ed="R106" n="0173b04"/>發願。若能如釋迦之贊弗沙。亦以此偈。七日七夜
<lb ed="X" n="0180a08"/><lb ed="R106" n="0173b05"/>翹一足而贊釋迦。其人必定親見釋迦。而爲授記。
<lb ed="X" n="0180a09"/><lb ed="R106" n="0173b06"/>復見千百億釋迦。不出自心也。普賢觀經云。若有
<lb ed="X" n="0180a10"/><lb ed="R106" n="0173b07"/>晝夜六時。禮十方佛。誦大乘經。思第一義。甚深空
<lb ed="X" n="0180a11"/><lb ed="R106" n="0173b08"/>法。於一彈指項。除百萬億那由他恒河沙劫生死
<lb ed="X" n="0180a12"/><lb ed="R106" n="0173b09"/>之罪。行此法者。眞是佛子。業報差別經云。禮佛一
<lb ed="X" n="0180a13"/><lb ed="R106" n="0173b10"/>拜。從其膝下。至金剛際。一塵一轉輪王位。獲十種
<lb ed="X" n="0180a14"/><lb ed="R106" n="0173b11"/>功德。一。得妙色身。二。出言人信。三。處衆無畏。四。諸
<lb ed="X" n="0180a15"/><lb ed="R106" n="0173b12"/>佛護念。五。具大威儀。六。衆人親附。七。諸天愛敬。八。
<lb ed="X" n="0180a16"/><lb ed="R106" n="0173b13"/>具大福報。九。命終往生。十。速證涅槃。</p>
<lb ed="X" n="0180a17"/><lb ed="R106" n="0173b14"/><p xml:id="pX60p0180a1701">集。禮讚須精誠作觀。五體投地。敎列七種禮。不可
<lb ed="X" n="0180a18"/><lb ed="R106" n="0173b15"/>不知。一。我慢禮。謂依位次。以無恭敬。心馳外境。五
<lb ed="X" n="0180a19"/><lb ed="R106" n="0173b16"/>輪不具。如碓上下。二。唱和禮。謂麤正威儀。心無靜
<lb ed="X" n="0180a20"/><lb ed="R106" n="0173b17"/>想。見人。則身輕急禮。人去則身墮心疲。蓋心散而
<lb ed="X" n="0180a21"/><lb ed="R106" n="0173b18"/>口唱也。三。身心恭敬禮。謂聞唱佛名。便念佛想。身
<lb ed="X" n="0180a22"/><lb ed="R106" n="0174a01"/>心恭敬。精無厭怠。四。發智淸淨禮。謂達佛境界。隨
<lb ed="X" n="0180a23"/><lb ed="R106" n="0174a02"/>心現量。禮一佛。則禮一切佛。禮一拜。則禮法界。以
<lb ed="X" n="0180a24"/><lb ed="R106" n="0174a03"/>佛法身融通故。五。徧入法界禮。謂自觀身心等法。
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0180b" n="0180b"/>
<lb ed="X" n="0180b01"/><lb ed="R106" n="0174a04"/>從本以來。不離法界。佛我平等。今禮一佛。卽遍禮
<lb ed="X" n="0180b02"/><lb ed="R106" n="0174a05"/>法界諸佛。六。正觀禮。謂禮自佛。不緣他佛。何以故。
<lb ed="X" n="0180b03"/><lb ed="R106" n="0174a06"/>一切衆生。各有佛住。平等正覺。七。實相平等禮。謂
<lb ed="X" n="0180b04"/><lb ed="R106" n="0174a07"/>前。有禮。有觀。自他兩異。今此一禮。無自無他。凡聖
<lb ed="X" n="0180b05"/><lb ed="R106" n="0174a08"/>一如。體用不二故。文殊云。能禮所禮性空寂。前三。
<lb ed="X" n="0180b06"/><lb ed="R106" n="0174a09"/>約事。後四。就理大方廣寶篋經中。智燈聲聞。問文
<lb ed="X" n="0180b07"/><lb ed="R106" n="0174a10"/>殊言。云何禮佛。文殊言。若見法淨。名見佛淨。若身
<lb ed="X" n="0180b08"/><lb ed="R106" n="0174a11"/>若心。不低。不昂。正直而住。不動。不搖。其心寂靜。行
<lb ed="X" n="0180b09"/><lb ed="R106" n="0174a12"/>寂靜行。是名禮佛。比丘不得通肩著袈裟禮佛。死
<lb ed="X" n="0180b10"/><lb ed="R106" n="0174a13"/>墮鐵甲地獄。除坐禪。受食。通肩不犯。比丘不得披
<lb ed="X" n="0180b11"/><lb ed="R106" n="0174a14"/>禪衣禮佛。誦經。經行。及禮尊宿。塔殿前行。死變團
<lb ed="X" n="0180b12"/><lb ed="R106" n="0174a15"/>魚。龜黿之類。及不得覆頭。須露頂。違者結罪。唯除
<lb ed="X" n="0180b13"/><lb ed="R106" n="0174a16"/>病時。大寒時。凡正信出家受戒者。切須愼之。</p>
<lb ed="X" n="0180b14"/><lb ed="R106" n="0174a17"/><p xml:id="pX60p0180b1401">【記】五輪著地者。依離垢慧經中。應一一發願。初總
<lb ed="X" n="0180b15"/><lb ed="R106" n="0174a18"/>願云。我今五輪於佛作禮。爲斷五道。離於五蓋。願
<lb ed="X" n="0180b16"/><lb ed="R106" n="0174b01"/>諸衆生。常得安住。不壞五通。具足五眼。願我右膝
<lb ed="X" n="0180b17"/><lb ed="R106" n="0174b02"/>著地之時。令諸衆生。得正覺道。願我左膝著地之
<lb ed="X" n="0180b18"/><lb ed="R106" n="0174b03"/>時。令諸衆生。於外道法。不起邪見。悉得安立。正覺
<lb ed="X" n="0180b19"/><lb ed="R106" n="0174b04"/>道中。願我右手著地之時。猶如世尊。坐金剛座。右
<lb ed="X" n="0180b20"/><lb ed="R106" n="0174b05"/>手指地。震動現瑞。證大菩提。我今亦爾。共諸衆生。
<lb ed="X" n="0180b21"/><lb ed="R106" n="0174b06"/>同證覺道。願我左手著地之時。令諸衆生。離諸外
<lb ed="X" n="0180b22"/><lb ed="R106" n="0174b07"/>道。難調伏者。以四攝法。而攝取之。令入正道。願我
<lb ed="X" n="0180b23"/><lb ed="R106" n="0174b08"/>首頂著地之時。令諸衆生。離憍慢心。發無上意。悉
<lb ed="X" n="0180b24"/><lb ed="R106" n="0174b09"/>得成就。無見頂相。餘義可知。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0180c" n="0180c"/>
<lb ed="X" n="0180c01"/><lb ed="R106" n="0174b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0180c0101">供淨甁</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0180c02"/><lb ed="R106" n="0174b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0180c0201">【記】進奉曰供。甁者。汲水之器。用有淨觸之別。此爲
<lb ed="X" n="0180c03"/><lb ed="R106" n="0174b12"/>淨用。亦名德甁。謂朝暮行持。多功德故。西域記云。
<lb ed="X" n="0180c04"/><lb ed="R106" n="0174b13"/>裙稚迦。卽澡甁也。此爲觸用。佛制比丘。不淨洗潄。
<lb ed="X" n="0180c05"/><lb ed="R106" n="0174b14"/>不得禮拜誦經故。淨甁潄口。澡甁洗手。今則洗潄
<lb ed="X" n="0180c06"/><lb ed="R106" n="0174b15"/>不行。二甁失制。雖復禮敬。焉得無罪。</p>
<lb ed="X" n="0180c07"/><lb ed="R106" n="0174b16"/><p xml:id="pX60p0180c0701">集。梵語軍持。此云甁。寄歸傳云。軍持有二種。一。磁
<lb ed="X" n="0180c08"/><lb ed="R106" n="0174b17"/>瓦者。是淨用。二。銅鐵者。是觸用。今所明者。乃淨甁
<lb ed="X" n="0180c09"/><lb ed="R106" n="0174b18"/>也。比丘每日淸旦。誦經呪畢。用淨甁。盛淨水。供於
<lb ed="X" n="0180c10"/><lb ed="R106" n="0175a01"/>佛菩薩像前。欲須甁盛水時。當觀想佛菩薩尊容。
<lb ed="X" n="0180c11"/><lb ed="R106" n="0175a02"/>具儀作禮。起<anchor xml:id="nkr_note_add_0180c1101" n="0180c1101"/><anchor xml:id="beg0180c1101" n="0180c1101"/>已<anchor xml:id="end0180c1101"/>。取甁。默持此偈呪。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0180c12"/><lb ed="R106" n="0175a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0180c1201">手執淨甁。當願衆生。內外無垢。悉令光潔。</p>
<lb ed="X" n="0180c13"/><lb ed="R106" n="0175a04"/><p cb:type="dharani" xml:id="pX60p0180c1301">唵。勢伽嚕迦叱<g ref="#CB03431">𦎌</g>叱莎訶<note place="inline">三遍</note></p></cb:div>
<lb ed="X" n="0180c14"/><lb ed="R106" n="0175a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0180c1401">【記】手執者。謂以身而擧。以表事也。內外無垢。悉令
<lb ed="X" n="0180c15"/><lb ed="R106" n="0175a06"/>光潔者。卽事以明理也。內卽身心。外卽塵境。謂此
<lb ed="X" n="0180c16"/><lb ed="R106" n="0175a07"/>持戒之心堅淨。則外不染塵勞。內不起煩惱。表裏
<lb ed="X" n="0180c17"/><lb ed="R106" n="0175a08"/>一如。心地淸淨。而智光皎潔矣。故楞嚴經云。根塵
<lb ed="X" n="0180c18"/><lb ed="R106" n="0175a09"/>不偶。現前殘質。不復續生。執心虗明。純是智慧。慧
<lb ed="X" n="0180c19"/><lb ed="R106" n="0175a10"/>性圓明。瑩十方界。卽斯意耳。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0180c20"/><lb ed="R106" n="0175a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0180c2001">蕩淨甁眞言</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0180c21"/><lb ed="R106" n="0175a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0180c2101">【記】蕩者。謂滌去塵垢也。眞言者。樓閣經云。是諸佛
<lb ed="X" n="0180c22"/><lb ed="R106" n="0175a13"/>之母。成佛種子故。若無眞言。終不能成無上正覺
<lb ed="X" n="0180c23"/><lb ed="R106" n="0175a14"/>然水能蕩其甁垢。法能滌其心垢。乃事理雙彰之
<lb ed="X" n="0180c24"/><lb ed="R106" n="0175a15"/>謂也。</p>
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0181a" n="0181a"/>
<lb ed="X" n="0181a01"/><lb ed="R106" n="0175a16"/><p xml:id="pX60p0181a0101">集。旣禮佛起。持空甁至淨水所。左手撩衣。右手持
<lb ed="X" n="0181a02"/><lb ed="R106" n="0175a17"/>甁。徐徐先取水蕩三次。每次誦此呪七遍。其蕩甁
<lb ed="X" n="0181a03"/><lb ed="R106" n="0175a18"/>水。莫仍注淨水中。須棄於外。</p>
<lb ed="X" n="0181a04"/><lb ed="R106" n="0175b01"/><p cb:type="dharani" xml:id="pX60p0181a0401">唵。<g ref="#CB00771">㘕</g>。莎訶<note place="inline">二十一遍</note></p></cb:div>
<lb ed="X" n="0181a05"/><lb ed="R106" n="0175b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0181a0501">灌水眞言</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0181a06"/><lb ed="R106" n="0175b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0181a0601">【記】灌者。注也。謂甁淨堪注水。心淸堪受法。水注於
<lb ed="X" n="0181a07"/><lb ed="R106" n="0175b04"/>甁。則事成矣。法注于心。則理就矣。</p>
<lb ed="X" n="0181a08"/><lb ed="R106" n="0175b05"/><p xml:id="pX60p0181a0801">集。旣<anchor xml:id="nkr_note_add_0181a0801" n="0181a0801"/><anchor xml:id="beg0181a0801" n="0181a0801"/>已<anchor xml:id="end0181a0801"/>蕩淨無塵。滿灌淨水。默持此呪。</p>
<lb ed="X" n="0181a09"/><lb ed="R106" n="0175b06"/><p cb:type="dharani" xml:id="pX60p0181a0901">唵。嚩悉鉢囉摩尼莎訶<note place="inline">三遍</note></p>
<lb ed="X" n="0181a10"/><lb ed="R106" n="0175b07"/><p xml:id="pX60p0181a1001">【記】灌<anchor xml:id="nkr_note_add_0181a1001" n="0181a1001"/><anchor xml:id="beg0181a1001" n="0181a1001"/>已<anchor xml:id="end0181a1001"/>。持歸本處。行時。不得左右傍視。失儀亂走
<lb ed="X" n="0181a11"/><lb ed="R106" n="0175b08"/>當屛息諸緣。念佛持呪。一心正道。珍重而行。</p>
<lb ed="X" n="0181a12"/><lb ed="R106" n="0175b09"/><p xml:id="pX60p0181a1201">集。到佛前。胡跪<note place="inline">右膝著地</note>。左手持甁。右手作普供養印
<lb ed="X" n="0181a13"/><lb ed="R106" n="0175b10"/>念大悲呪七遍。禮拜而退。下晚出水。結印同前。先
<lb ed="X" n="0181a14"/><lb ed="R106" n="0175b11"/>念大悲呪七遍。心經。往生呪。各七遍。出外散水於
<lb ed="X" n="0181a15"/><lb ed="R106" n="0175b12"/>淨地。手作甘露印法。口默念。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0181a16"/><lb ed="R106" n="0175b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX60p0181a1601">甘露眞言</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0181a17"/><lb ed="R106" n="0175b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX60p0181a1701">【記】甘露者。不死之妙藥也。以喩法之殊勝。不可思
<lb ed="X" n="0181a18"/><lb ed="R106" n="0175b15"/>議故。眞言者。乃諸佛秘密之心印也。然甘露能除
<lb ed="X" n="0181a19"/><lb ed="R106" n="0175b16"/>一切衆生身病。此眞言能除一切衆生心病。又甁
<lb ed="X" n="0181a20"/><lb ed="R106" n="0175b17"/>能出生無量珍寶。此眞言能出生無量功德也。</p>
<lb ed="X" n="0181a21"/><lb ed="R106" n="0175b18"/><p cb:type="dharani" xml:id="pX60p0181a2101">曩謨蘇嚕婆耶。怛他誐多耶。怛姪他。唵。蘇嚕蘇嚕。鉢
<lb ed="X" n="0181a22"/><lb ed="R106" n="0176a01"/>囉蘇嚕。鉢囉蘇嚕。娑婆訶<note place="inline">三遍</note></p>
<lb ed="X" n="0181a23"/><lb ed="R106" n="0176a02"/><p xml:id="pX60p0181a2301">集。念時。觀想甁爲如意甁。流出種種飮食。先諸天。
<lb ed="X" n="0181a24"/><lb ed="R106" n="0176a03"/>次鬼神。後餓鬼。畜生。各獲飽滿<anchor xml:id="nkr_note_add_0181a2401" n="0181a2401"/><anchor xml:id="beg0181a2401" n="0181a2401"/>已<anchor xml:id="end0181a2401"/>。又想甁緖出樓
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0181b" n="0181b"/>
<lb ed="X" n="0181b01"/><lb ed="R106" n="0176a04"/>閣。宮殿。珍寶。瓔珞。傘蓋。香花。衣服無不具足。然後
<lb ed="X" n="0181b02"/><lb ed="R106" n="0176a05"/>說十二因緣法。授彼三歸。令聞法受歸。得法喜三
<lb ed="X" n="0181b03"/><lb ed="R106" n="0176a06"/>昧。禮拜而去。</p>
<lb ed="X" n="0181b04"/><lb ed="R106" n="0176a07"/><p xml:id="pX60p0181b0401">【記】如意甁者。謂甁如其意。想物卽出故。亦名摩尼
<lb ed="X" n="0181b05"/><lb ed="R106" n="0176a08"/>甁。華言離垢。此甁光淨不爲塵垢所染。故名離垢
<lb ed="X" n="0181b06"/><lb ed="R106" n="0176a09"/>甁。又名帝甁。卽寶藏甁也。謂能出生種種珍寶故。
<lb ed="X" n="0181b07"/><lb ed="R106" n="0176a10"/>十二因緣者。謂無明。行。識。名色。六入。觸。受。愛。取。有。
<lb ed="X" n="0181b08"/><lb ed="R106" n="0176a11"/>生。老死也。展轉感果爲因。互相由藉爲緣。有三世。
<lb ed="X" n="0181b09"/><lb ed="R106" n="0176a12"/>二世。一念三種。三歸者。令其歸依佛法僧三寶。出
<lb ed="X" n="0181b10"/><lb ed="R106" n="0176a13"/>離輪迴故。法喜者。謂聞法懽喜。離苦得樂故。梵語
<lb ed="X" n="0181b11"/><lb ed="R106" n="0176a14"/>三昧。此云調直定。亦云正受。圭峯云。不受諸受。名
<lb ed="X" n="0181b12"/><lb ed="R106" n="0176a15"/>爲正受。</p></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0181b13"/><lb ed="R106" n="0176a16"/>
<lb ed="X" n="0181b14"/><lb ed="R106" n="0176a17"/><cb:juan fun="close" n="1"><cb:jhead>毗尼日用切要香乳記上卷</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0181b15"/>
<lb ed="X" n="0181b16"/><lb ed="R106" n="0176b01"/><cb:div type="w"><head>音釋</head>
<lb ed="X" n="0181b17"/><lb ed="R106" n="0176b02"/><cb:div type="note"><entry><form>序</form><cb:def><p xml:id="pX60p0181b1702" cb:place="inline">卽次序。爾雅云。東西墻謂之序。所以別內外也。
<lb ed="X" n="0181b18"/><lb ed="R106" n="0176b03"/>謂見墻。別宅舍之內外。觀序。知一記之內外也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0181b19"/><lb ed="R106" n="0176b04"/><entry><form>一乘妙法</form><cb:def><p xml:id="pX60p0181b1905" cb:place="inline">一乘者。佛乘也乘以運載爲義。佛說一
<lb ed="X" n="0181b20"/><lb ed="R106" n="0176b05"/>乘之法。爲令衆生依此修行。出離生死苦海。運至
<lb ed="X" n="0181b21"/><lb ed="R106" n="0176b06"/>涅槃彼岸故。法華云。十方佛土中。惟有一乘法。妙
<lb ed="X" n="0181b22"/><lb ed="R106" n="0176b07"/>者。不可思議也。非諸菩薩心思口議故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0181b23"/><lb ed="R106" n="0176b08"/><entry><form>圓覺</form><cb:def><p xml:id="pX60p0181b2303" cb:place="inline">謂覺法滿足故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0181b24"/><lb ed="R106" n="0176b09"/><entry><form>鎡</form><cb:def><p xml:id="pX60p0181b2402" cb:place="inline">音咨。鉏也。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>駑</form><cb:def><p xml:id="pX60p0181b2407" cb:place="inline">鈍也。</p></cb:def></entry>
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0181c" n="0181c"/>
<lb ed="X" n="0181c01"/><lb ed="R106" n="0176b10"/><entry><form>乾乾惕勵</form><cb:def><p xml:id="pX60p0181c0105" cb:place="inline">謂競競自勉也。易曰。君子終日乾乾。夕
<lb ed="X" n="0181c02"/><lb ed="R106" n="0176b11"/>惕若勵。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0181c03"/><lb ed="R106" n="0176b12"/><entry><form>香乳</form><cb:def><p xml:id="pX60p0181c0303" cb:place="inline">義出請觀音經。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0181c04"/><lb ed="R106" n="0176b13"/><entry><form>膚</form><cb:def><p xml:id="pX60p0181c0402" cb:place="inline">音孚。皮膚。淺學也。魯論云。膚受。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0181c05"/><lb ed="R106" n="0176b14"/><entry><form>江河之日下</form><cb:def><p xml:id="pX60p0181c0506" cb:place="inline">佛道衰微。喩江河之下流。</p></cb:def></entry></cb:div>
<lb ed="X" n="0181c06"/><lb ed="R106" n="0176b15"/><cb:div type="w"><head>懸譚</head>
<lb ed="X" n="0181c07"/><lb ed="R106" n="0176b16"/><cb:div type="note"><entry><form><name role="" type="person">須彌山</name>王</form><cb:def><p xml:id="pX60p0181c0705" cb:place="inline">俱舍云。妙高。四寶所成。故名妙。出七金
<lb ed="X" n="0181c08"/><lb ed="R106" n="0176b17"/>山。故名高。山者。產也。能產萬物故。王者。主也。衆山
<lb ed="X" n="0181c09"/><lb ed="R106" n="0176b18"/>圍繞故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0181c10"/><lb ed="R106" n="0177a01"/><entry><form>師資模範</form><cb:def><p xml:id="pX60p0181c1005" cb:place="inline">師者。授道之人。資。助也。助發<anchor xml:id="nkr_note_add_0181c1001" n="0181c1001"/><anchor xml:id="beg0181c1001" n="0181c1001"/>己<anchor xml:id="end0181c1001"/>身之行
<lb ed="X" n="0181c11"/><lb ed="R106" n="0177a02"/>業故。模範者。軌格也。楞嚴云。嚴淨毗尼。弘範三界。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0181c12"/><lb ed="R106" n="0177a03"/><entry><form>滅衆惑業</form><cb:def><p xml:id="pX60p0181c1205" cb:place="inline">四分偈云。滅除諸結使。說是七戒經。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0181c13"/><lb ed="R106" n="0177a04"/><entry><form>生諸福慧</form><cb:def><p xml:id="pX60p0181c1305" cb:place="inline">梵網云。性戒福慧滿。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0181c14"/><lb ed="R106" n="0177a05"/><entry><form>發覺初因</form><cb:def><p xml:id="pX60p0181c1405" cb:place="inline">多論云。毗尼是趣涅槃之初門。梵網云。
<lb ed="X" n="0181c15"/><lb ed="R106" n="0177a06"/>諸佛薩婆若。悉由是處出。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0181c16"/><lb ed="R106" n="0177a07"/><entry><form>圓滿佛果</form><cb:def><p xml:id="pX60p0181c1605" cb:place="inline">謂覺道成就也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0181c17"/><lb ed="R106" n="0177a08"/><entry><form>陀羅尼</form><cb:def><p xml:id="pX60p0181c1704" cb:place="inline">此云總持。謂總善不失。持惡不生。偈云。譬
<lb ed="X" n="0181c18"/><lb ed="R106" n="0177a09"/>如靈丹藥。點鐵成金寶。誦持陀羅尼。變凡作賢聖。
<lb ed="X" n="0181c19"/><lb ed="R106" n="0177a10"/>又三藏敎。盡從陀羅尼出。卽呪也。該具四悉。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0181c20"/><lb ed="R106" n="0177a11"/><entry><form>我空</form><cb:def><p xml:id="pX60p0181c2003" cb:place="inline">無我。人。衆生。壽者。四相之見。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0181c21"/><lb ed="R106" n="0177a12"/><entry><form>法空</form><cb:def><p xml:id="pX60p0181c2103" cb:place="inline">無色。受。想行。識。五陰之法。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0181c22"/><lb ed="R106" n="0177a13"/><entry><form>染淨根本</form><cb:def><p xml:id="pX60p0181c2205" cb:place="inline">生死爲染。涅槃爲淨。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0181c23"/><lb ed="R106" n="0177a14"/><entry><form>如來藏</form><cb:def><p xml:id="pX60p0181c2304" cb:place="inline">卽眞如性。第八識所依。具足諸法。包含萬
<lb ed="X" n="0181c24"/><lb ed="R106" n="0177a15"/>象。故謂之藏。諸佛證此藏心。利益羣生。應用無盡。
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0182a" n="0182a"/>
<lb ed="X" n="0182a01"/><lb ed="R106" n="0177a16"/>衆生迷此藏心。常爲無明障覆。煩惱牽纏。而不能
<lb ed="X" n="0182a02"/><lb ed="R106" n="0177a17"/>顯。佛令衆生修行一切善法。斷除煩惱無明。顯出
<lb ed="X" n="0182a03"/><lb ed="R106" n="0177a18"/>自<anchor xml:id="nkr_note_add_0182a0301" n="0182a0301"/><anchor xml:id="beg0182a0301" n="0182a0301"/>已<anchor xml:id="end0182a0301"/>如來藏心。淸淨法身之體故。眞如者。體非僞
<lb ed="X" n="0182a04"/><lb ed="R106" n="0177b01"/>妄曰眞。性無改異曰如。卽一實相之體也。此體能
<lb ed="X" n="0182a05"/><lb ed="R106" n="0177b02"/>生世出世間一切諸法故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182a06"/><lb ed="R106" n="0177b03"/><entry><form>阿賴耶識</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182a0605" cb:place="inline">卽第八識名。翻無沒識。取不失爲義。又
<lb ed="X" n="0182a07"/><lb ed="R106" n="0177b04"/>翻藏識。能含藏諸法故。亦名果報識。亦名種子識。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182a08"/><lb ed="R106" n="0177b05"/><entry><form>八識差別</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182a0805" cb:place="inline">第八積集名心。第七思量名意。第六了
<lb ed="X" n="0182a09"/><lb ed="R106" n="0177b06"/>別名識。或云過去名意。未來名心。現在名識。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182a10"/><lb ed="R106" n="0177b07"/><entry><form>訶敎</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182a1003" cb:place="inline">謂以心傳心不立文字故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182a11"/><lb ed="R106" n="0177b08"/><entry><form>勸離</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182a1103" cb:place="inline">此有二義。一。令離敎。二。令離法。法不出色心。
<lb ed="X" n="0182a12"/><lb ed="R106" n="0177b09"/>心色皆離。則契心體。</p></cb:def></entry></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0182a13"/><lb ed="R106" n="0177b10"/><cb:div type="w"><head>法題</head>
<lb ed="X" n="0182a14"/><lb ed="R106" n="0177b11"/><cb:div type="note"><entry><form>大千世界</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182a1405" cb:place="inline">總稱也。別有三千。所謂小千。中千。大千
<lb ed="X" n="0182a15"/><lb ed="R106" n="0177b12"/>也。皆是釋尊所化之境。俱舍云。四大洲日月。須彌
<lb ed="X" n="0182a16"/><lb ed="R106" n="0177b13"/>盧欲天。梵世各一千。此名小千界。此小千千倍。說
<lb ed="X" n="0182a17"/><lb ed="R106" n="0177b14"/>名一中。千此千倍大千。皆同一成壞。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182a18"/><lb ed="R106" n="0177b15"/><entry><form>生處轉熟</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182a1805" cb:place="inline">未聞未解之善法。漸令修習純熟故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182a19"/><lb ed="R106" n="0177b16"/><entry><form>熟處轉生</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182a1905" cb:place="inline">尋常慣習之惡法。漸令放捨生疎故。</p></cb:def></entry></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0182a20"/><lb ed="R106" n="0177b17"/><cb:div type="w"><head>人題</head>
<lb ed="X" n="0182a21"/><lb ed="R106" n="0177b18"/><cb:div type="note"><entry><form>三無漏學</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182a2105" cb:place="inline">戒。定。慧也。三法相資。得成佛道。謂戒出
<lb ed="X" n="0182a22"/><lb ed="R106" n="0178a01"/>三塗。定超六欲。慧脫三界。煩惱淨盡。不漏落生死
<lb ed="X" n="0182a23"/><lb ed="R106" n="0178a02"/>故。學。猶飾也。器不飾。則無以成美觀。人不學。則無
<lb ed="X" n="0182a24"/><lb ed="R106" n="0178a03"/>以成聖果也。</p></cb:def></entry>
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0182b" n="0182b"/>
<lb ed="X" n="0182b01"/><lb ed="R106" n="0178a04"/><entry><form>修正助道</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182b0105" cb:place="inline">三學爲正。三十七品爲助。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182b02"/><lb ed="R106" n="0178a05"/><entry><form>破見思惑</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182b0205" cb:place="inline">分別曰見。貪愛曰思。見有八十八使。思
<lb ed="X" n="0182b03"/><lb ed="R106" n="0178a06"/>有八十一品。能障眞理。故名曰惑。見思惑盡。到無
<lb ed="X" n="0182b04"/><lb ed="R106" n="0178a07"/>學位。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182b05"/><lb ed="R106" n="0178a08"/><entry><form>感異生師</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182b0505" cb:place="inline">生時母夢明月投懷。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182b06"/><lb ed="R106" n="0178a09"/><entry><form>閱世主妙嚴品有省</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182b0609" cb:place="inline">悟佛心宗。見佛妙用。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182b07"/><lb ed="R106" n="0178a10"/><entry><form>傘居道人</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182b0705" cb:place="inline">顓愚法師。常趺傘下閱敎。故以爲號。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182b08"/><lb ed="R106" n="0178a11"/><entry><form>破額山</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182b0804" cb:place="inline">四祖道場。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>馮茂山</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182b0811" cb:place="inline">五祖道場。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182b09"/><lb ed="R106" n="0178a12"/><entry><form>充上座</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182b0904" cb:place="inline">初秉十支。昧祖卽命登座覆講。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182b10"/><lb ed="R106" n="0178a13"/><entry><form>給帖護持</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182b1005" cb:place="inline">順治三年。官兵入山。搜捕土賊。師與大
<lb ed="X" n="0182b11"/><lb ed="R106" n="0178a14"/>衆。悉被押赴軍前。巴廒二將軍。憤師容隱。欲加極
<lb ed="X" n="0182b12"/><lb ed="R106" n="0178a15"/>罪。常住田產。悉沒於官。師雖在刀林劍戟之中。神
<lb ed="X" n="0182b13"/><lb ed="R106" n="0178a16"/>色不變。從容對曰。華山大路。焉能禁彼往來。遂感
<lb ed="X" n="0182b14"/><lb ed="R106" n="0178a17"/>巴廒諸公。輸誠敬服。願爲護法。請師還山。幷復田
<lb ed="X" n="0182b15"/><lb ed="R106" n="0178a18"/>地。給帖永照。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182b16"/><lb ed="R106" n="0178b01"/><entry><form>模楷</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182b1603" cb:place="inline">模生於周公塚上。其葉春靑。夏赤。秋白。冬黑。
<lb ed="X" n="0182b17"/><lb ed="R106" n="0178b02"/>楷生於孔子塚上。其枝疎而不屈。此二木取正直
<lb ed="X" n="0182b18"/><lb ed="R106" n="0178b03"/>爲義。師軌範後昆。亦由是也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182b19"/><lb ed="R106" n="0178b04"/><entry><form>迦葉化身</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182b1905" cb:place="inline">順治年間。滇中善信來參云。弟子禮鷄
<lb ed="X" n="0182b20"/><lb ed="R106" n="0178b05"/>足山。求見迦葉。夢感韋天云。尊者<anchor xml:id="nkr_note_add_0182b2001" n="0182b2001"/><anchor xml:id="beg0182b2001" n="0182b2001"/>已<anchor xml:id="end0182b2001"/>至華山弘律。
<lb ed="X" n="0182b21"/><lb ed="R106" n="0178b06"/>爾欲親覲。當往見之。故來頂禮。師恐衆惑。秘不容
<lb ed="X" n="0182b22"/><lb ed="R106" n="0178b07"/>傳。故維摩云。不起滅定。現諸威儀也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182b23"/><lb ed="R106" n="0178b08"/><entry><form>龍眠之三世冤消</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182b2308" cb:place="inline">龍眠。桐城縣地名。有善信病危。
<lb ed="X" n="0182b24"/><lb ed="R106" n="0178b09"/>三世冤牽。上山求解。師爲懺悔。病愈冤消。</p></cb:def></entry>
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0182c" n="0182c"/>
<lb ed="X" n="0182c01"/><lb ed="R106" n="0178b10"/><entry><form>馬陵枯泉自溢</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182c0107" cb:place="inline">馬陵在宿遷縣師至枯泉自湧。</p></cb:def></entry></cb:div></cb:div>
<lb ed="X" n="0182c02"/><lb ed="R106" n="0178b11"/><cb:div type="w"><head>偈文</head>
<lb ed="X" n="0182c03"/><lb ed="R106" n="0178b12"/><cb:div type="note"><entry><form>六識歸種</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182c0305" cb:place="inline">謂睡眠時。六識不行。攝歸第八種子識
<lb ed="X" n="0182c04"/><lb ed="R106" n="0178b13"/>中故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182c05"/><lb ed="R106" n="0178b14"/><entry><form>五蓋</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182c0503" cb:place="inline">貪欲。瞋恚。睡眠。掉悔。疑惑也。此五通稱爲蓋
<lb ed="X" n="0182c06"/><lb ed="R106" n="0178b15"/>者。謂蓋覆纏綿。定慧不發故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182c07"/><lb ed="R106" n="0178b16"/><entry><form>未受色惑</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182c0705" cb:place="inline">謂眼根未曾受色起惑時也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182c08"/><lb ed="R106" n="0178b17"/><entry><form><g ref="#CB16291">𥉵</g></form><cb:def><p xml:id="pX60p0182c0802" cb:place="inline">音麻。緩視貌。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>瞇</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182c0808" cb:place="inline">音米。眇視也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182c09"/><lb ed="R106" n="0178b18"/><entry><form>涅槃</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182c0903" cb:place="inline">此云大滅度。法身。解脫。般若。如次而配。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182c10"/><lb ed="R106" n="0179a01"/><entry><form>百八愚癡</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182c1005" cb:place="inline">自惑爲愚。惑他爲癡。卽煩惱也。九十八
<lb ed="X" n="0182c11"/><lb ed="R106" n="0179a02"/>使更加十纏。成一百八。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182c12"/><lb ed="R106" n="0179a03"/><entry><form>百八三昧</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182c1205" cb:place="inline">一。首楞嚴三昧。乃至百八離著虗空不
<lb ed="X" n="0182c13"/><lb ed="R106" n="0179a04"/>染三昧。大智度論詳明。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182c14"/><lb ed="R106" n="0179a05"/><entry><form>四聖六凡</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182c1405" cb:place="inline">無漏名聖。有漏名凡。卽十法界。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182c15"/><lb ed="R106" n="0179a06"/><entry><form>十地</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182c1503" cb:place="inline">謂菩薩所證之地位。一切佛法依此發生故。
<lb ed="X" n="0182c16"/><lb ed="R106" n="0179a07"/>然地位各有淺深不同。所以始從歡喜。終於法雲。
<lb ed="X" n="0182c17"/><lb ed="R106" n="0179a08"/>分爲十也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182c18"/><lb ed="R106" n="0179a09"/><entry><form>三乘</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182c1803" cb:place="inline">聲聞以四諦爲乘。緣覺以十二因緣爲乘。菩
<lb ed="X" n="0182c19"/><lb ed="R106" n="0179a10"/>薩以六度爲乘。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182c20"/><lb ed="R106" n="0179a11"/><entry><form>六趣</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182c2003" cb:place="inline">六。卽六道。趣。卽往趣。謂衆生隨所作業。趣往
<lb ed="X" n="0182c21"/><lb ed="R106" n="0179a12"/>六道故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182c22"/><lb ed="R106" n="0179a13"/><entry><form>入流亡所</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182c2205" cb:place="inline">流。謂法性。所。謂音塵。謂不隨聲塵。頓入
<lb ed="X" n="0182c23"/><lb ed="R106" n="0179a14"/>法流。而亡其所入也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0182c24"/><lb ed="R106" n="0179a15"/><entry><form>證入圓通</form><cb:def><p xml:id="pX60p0182c2405" cb:place="inline">性體周徧曰圓。妙用無礙曰通。乃一切
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0183a" n="0183a"/>
<lb ed="X" n="0183a01"/><lb ed="R106" n="0179a16"/>衆生本有之心源。諸佛菩薩所證之聖境。從耳門
<lb ed="X" n="0183a02"/><lb ed="R106" n="0179a17"/>起圓照。隨緣應化。得自在通。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183a03"/><lb ed="R106" n="0179a18"/><entry><form>正覺</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183a0303" cb:place="inline">離邪曰正。背妄曰覺。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183a04"/><lb ed="R106" n="0179b01"/><entry><form>根隨煩惱</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183a0405" cb:place="inline">根有六。謂貪。瞋。癡。慢。疑。見。</p><p xml:id="pX60p0183a0415" cb:place="inline">隨有二十。分
<lb ed="X" n="0183a05"/><lb ed="R106" n="0179b02"/>三。大八。謂不信。懈怠。放逸。昏沉。掉擧。失念。不正知。
<lb ed="X" n="0183a06"/><lb ed="R106" n="0179b03"/>散亂。</p><p xml:id="pX60p0183a0603" cb:place="inline">中二。謂無慚。無愧。</p><p xml:id="pX60p0183a0610" cb:place="inline">小十。謂忿。恨。惱。覆。誑。諂。憍。
<lb ed="X" n="0183a07"/><lb ed="R106" n="0179b04"/>害。嫉。慳。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183a08"/><lb ed="R106" n="0179b05"/><entry><form>根後二智</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183a0805" cb:place="inline">根本智。後得智。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183a09"/><lb ed="R106" n="0179b06"/><entry><form>三摩地</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183a0904" cb:place="inline">此云等持。離沉掉名等。令心住一境名持。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183a10"/><lb ed="R106" n="0179b07"/><entry><form>獲二殊勝</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183a1005" cb:place="inline">上合聖。與諸佛同一慈力。下合凡。與諸
<lb ed="X" n="0183a11"/><lb ed="R106" n="0179b08"/>衆生。同一悲仰。妙用超越。故云殊勝。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183a12"/><lb ed="R106" n="0179b09"/><entry><form>三障</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183a1203" cb:place="inline">煩惱。業。報曰三。覆蔽正道曰障。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183a13"/><lb ed="R106" n="0179b10"/><entry><form>三德</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183a1303" cb:place="inline">法身。解脫。般若爲三。常。樂。我。淨。爲德。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183a14"/><lb ed="R106" n="0179b11"/><entry><form>六度</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183a1403" cb:place="inline">謂以施戒。忍。進。禪。慧。徧施。能度生死流。登涅
<lb ed="X" n="0183a15"/><lb ed="R106" n="0179b12"/>槃岸故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183a16"/><lb ed="R106" n="0179b13"/><entry><form>五欲</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183a1603" cb:place="inline">色。聲。香。味。觸爲五。希須名欲。止觀云。五塵非
<lb ed="X" n="0183a17"/><lb ed="R106" n="0179b14"/>欲。而其中有味。能生行人須欲之心故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183a18"/><lb ed="R106" n="0179b15"/><entry><form>多羅葉</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183a1804" cb:place="inline">此翻岸形。如此方椶櫚相似。直而且高。葉
<lb ed="X" n="0183a19"/><lb ed="R106" n="0179b16"/>可書經。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183a20"/><lb ed="R106" n="0179b17"/><entry><form>見道用</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183a2004" cb:place="inline">初果見理破惑故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183a21"/><lb ed="R106" n="0179b18"/><entry><form><name role="" type="person">閻浮提</name>樹</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183a2105" cb:place="inline">翻爲穢樹。其色赤黃帶紫焰。果汁點物
<lb ed="X" n="0183a22"/><lb ed="R106" n="0180a01"/>成金。汁流入河。染石爲金沙。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183a23"/><lb ed="R106" n="0180a02"/><entry><form>四惡趣</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183a2304" cb:place="inline">地獄。餓鬼。畜生。修羅。爲四。因中不修善法
<lb ed="X" n="0183a24"/><lb ed="R106" n="0180a03"/>爲惡。果感異類受身爲趣。</p></cb:def></entry>
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0183b" n="0183b"/>
<lb ed="X" n="0183b01"/><lb ed="R106" n="0180a04"/><entry><form>千輻相紋</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183b0105" cb:place="inline">輻。車輪中之輻也。如來足下紋相。如千
<lb ed="X" n="0183b02"/><lb ed="R106" n="0180a05"/>輻輪故。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>豸</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183b0205" cb:place="inline">池上聲。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183b03"/><lb ed="R106" n="0180a06"/><entry><form>自然智</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183b0304" cb:place="inline">非佛天人所作。本有之也。亦名一切種智。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183b04"/><lb ed="R106" n="0180a07"/><entry><form>無師智</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183b0404" cb:place="inline">不從他人所聞。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183b05"/><lb ed="R106" n="0180a08"/><entry><form><name role="" type="person">他化自在天</name></form><cb:def><p xml:id="pX60p0183b0506" cb:place="inline">亦名大自在。卽欲界頂天也。若須五
<lb ed="X" n="0183b06"/><lb ed="R106" n="0180a09"/>欲境時。餘天爲化。假他所作。以成<anchor xml:id="nkr_note_add_0183b0601" n="0183b0601"/><anchor xml:id="beg0183b0601" n="0183b0601"/>己<anchor xml:id="end0183b0601"/>樂故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183b07"/><lb ed="R106" n="0180a10"/><entry><form>阿迦尼吒天</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183b0706" cb:place="inline">卽色究竟天。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183b08"/><lb ed="R106" n="0180a11"/><entry><form>無色四天</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183b0805" cb:place="inline">謂空處。識處。無所有非非想也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183b09"/><lb ed="R106" n="0180a12"/><entry><form>有餘</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183b0903" cb:place="inline">謂見思<anchor xml:id="nkr_note_add_0183b0901" n="0183b0901"/><anchor xml:id="beg0183b0901" n="0183b0901"/>已<anchor xml:id="end0183b0901"/>斷。尙餘現受色身故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183b10"/><lb ed="R106" n="0180a13"/><entry><form>分段</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183b1003" cb:place="inline">謂六道衆生。隨其業力所感。壽有分限。身有
<lb ed="X" n="0183b11"/><lb ed="R106" n="0180a14"/>形段故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183b12"/><lb ed="R106" n="0180a15"/><entry><form>無餘</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183b1203" cb:place="inline">謂見思二惑。與所受五衆之身。俱得滅盡故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183b13"/><lb ed="R106" n="0180a16"/><entry><form>變易</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183b1303" cb:place="inline">謂因移果易故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183b14"/><lb ed="R106" n="0180a17"/><entry><form>譬喩</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183b1403" cb:place="inline">以類比況曰譬。開曉令悟曰喩。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183b15"/><lb ed="R106" n="0180a18"/><entry><form>毗盧圓鏡</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183b1505" cb:place="inline">亦云大圓鏡智。以無邊佛智。照廣大佛
<lb ed="X" n="0183b16"/><lb ed="R106" n="0180b01"/>鏡。到其源底故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183b17"/><lb ed="R106" n="0180b02"/><entry><form>三毒</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183b1703" cb:place="inline">貪嗔癡爲三。傷害出世善根曰毒。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183b18"/><lb ed="R106" n="0180b03"/><entry><form>恒河</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183b1803" cb:place="inline">卽<name role="" type="person">殑伽河</name>。華言天堂來。見從高處來故。諸經
<lb ed="X" n="0183b19"/><lb ed="R106" n="0180b04"/>多以爲量者。有四義故。一。人多識之。二。入者得福。
<lb ed="X" n="0183b20"/><lb ed="R106" n="0180b05"/>三。八河中大。四。是佛生處。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183b21"/><lb ed="R106" n="0180b06"/><entry><form>種子不淨</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183b2105" cb:place="inline">父母遺體。赤白所成。經云。此身非蓮華。
<lb ed="X" n="0183b22"/><lb ed="R106" n="0180b07"/>亦不由旃檀。糞穢所長養。但從尿道出。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183b23"/><lb ed="R106" n="0180b08"/><entry><form>我執</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183b2303" cb:place="inline">謂執五蘊等法。有實主宰故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183b24"/><lb ed="R106" n="0180b09"/><entry><form>法執</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183b2403" cb:place="inline">謂執五蘊等法。心外實有故。</p></cb:def></entry>
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0183c" n="0183c"/>
<lb ed="X" n="0183c01"/><lb ed="R106" n="0180b10"/><entry><form>釋迦彌多羅</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183c0106" cb:place="inline">此云能支。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183c02"/><lb ed="R106" n="0180b11"/><entry><form>三果</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183c0203" cb:place="inline">梵語阿那含。華言不來。謂斷欲界後三品思
<lb ed="X" n="0183c03"/><lb ed="R106" n="0180b12"/>惑盡。更不來欲界受生故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183c04"/><lb ed="R106" n="0180b13"/><entry><form>康藏</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183c0403" cb:place="inline"><name role="" type="person">康居國</name>人。諱法藏。賢首國師也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183c05"/><lb ed="R106" n="0180b14"/><entry><form>居士</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183c0503" cb:place="inline">愛譚名言。守道居貞故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183c06"/><lb ed="R106" n="0180b15"/><entry><form>華嚴</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183c0603" cb:place="inline">因行如華。莊嚴果德。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183c07"/><lb ed="R106" n="0180b16"/><entry><form>梵網</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183c0703" cb:place="inline">本源自性淸淨。故稱爲梵。慧命徧傳塵刹。故
<lb ed="X" n="0183c08"/><lb ed="R106" n="0180b17"/>稱爲網。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183c09"/><lb ed="R106" n="0180b18"/><entry><form>敎化</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183c0903" cb:place="inline">以道誨人曰敎。躬行於上。風動於下曰化。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183c10"/><lb ed="R106" n="0181a01"/><entry><form>八萬四千塵勞</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183c1007" cb:place="inline">謂十使互成百。十界成一千。七支
<lb ed="X" n="0183c11"/><lb ed="R106" n="0181a02"/>爲七千。三世二萬一。三毒幷等分。是爲八萬四。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183c12"/><lb ed="R106" n="0181a03"/><entry><form>八萬四千法門</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183c1207" cb:place="inline">謂如來成道。有三百五十。度無極
<lb ed="X" n="0183c13"/><lb ed="R106" n="0181a04"/>法門。度無極者。謂事理行滿。度生死流。登涅槃岸。
<lb ed="X" n="0183c14"/><lb ed="R106" n="0181a05"/>此之功德。無有窮極故。偈曰。第一光耀起。乃至分
<lb ed="X" n="0183c15"/><lb ed="R106" n="0181a06"/>舍利。有三百五十。度無極法門。門門有六度。共成
<lb ed="X" n="0183c16"/><lb ed="R106" n="0181a07"/>二十一。以四大六衰。合二萬一千。加三毒等分。是
<lb ed="X" n="0183c17"/><lb ed="R106" n="0181a08"/>爲八萬四。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183c18"/><lb ed="R106" n="0181a09"/><entry><form>三賢</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183c1803" cb:place="inline">謂十行。十住。十迴向。卽三十心也。梵網云。十
<lb ed="X" n="0183c19"/><lb ed="R106" n="0181a10"/>發趣。十長養。十金剛。賢者。未入聖位故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183c20"/><lb ed="R106" n="0181a11"/><entry><form>眞窮惑盡</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183c2005" cb:place="inline">無學位也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183c21"/><lb ed="R106" n="0181a12"/><entry><form>初果耕地蟲離四寸</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183c2109" cb:place="inline">是道共力。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0183c22"/><lb ed="R106" n="0181a13"/><entry><form>持戒比丘</form><cb:def><p xml:id="pX60p0183c2205" cb:place="inline">謹守不失日持。防非止惡曰戒。比丘。翻
<lb ed="X" n="0183c23"/><lb ed="R106" n="0181a14"/>爲除饉。衆生薄福在因。無法自資。得報多所饉乏。
<lb ed="X" n="0183c24"/><lb ed="R106" n="0181a15"/>出家戒行。是良福田。能生物善。除因果之饉乏故。</p></cb:def></entry>
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0184a" n="0184a"/>
<lb ed="X" n="0184a01"/><lb ed="R106" n="0181a16"/><entry><form>法力</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184a0103" cb:place="inline">以法爲力故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184a02"/><lb ed="R106" n="0181a17"/><entry><form>九十五種外道</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184a0207" cb:place="inline">西域記云。九十五種是邪。惟一是
<lb ed="X" n="0184a03"/><lb ed="R106" n="0181a18"/>正。附佛法一種也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184a04"/><lb ed="R106" n="0181b01"/><entry><form>五分法身</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184a0405" cb:place="inline">分。卽分齊。限量也。戒。定。慧。解脫。解脫知
<lb ed="X" n="0184a05"/><lb ed="R106" n="0181b02"/>見。五種爲法。聚集不散曰身。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184a06"/><lb ed="R106" n="0181b03"/><entry><form>金翅鳥</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184a0604" cb:place="inline">梵語迦樓羅。此云金翅鳥。其翅金色故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184a07"/><lb ed="R106" n="0181b04"/><entry><form>大僊</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184a0703" cb:place="inline">僊者上古修行人之通稱。惟如來稱爲大覺
<lb ed="X" n="0184a08"/><lb ed="R106" n="0181b05"/>金仙。戒經云。能得如是行。是大仙人道。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184a09"/><lb ed="R106" n="0181b06"/><entry><form>結使</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184a0903" cb:place="inline">結。謂結縛。使。謂驅使。謂五鈍。五利。結縛心神。
<lb ed="X" n="0184a10"/><lb ed="R106" n="0181b07"/>驅使流轉三界故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184a11"/><lb ed="R106" n="0181b08"/><entry><form>佛法秋晚</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184a1105" cb:place="inline">無三乘法。故云佛法。秋晚者。末運之際。
<lb ed="X" n="0184a12"/><lb ed="R106" n="0181b09"/>法道凋零也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184a13"/><lb ed="R106" n="0181b10"/><entry><form>十種衣財</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184a1305" cb:place="inline">一。憍賖耶衣。此云蠶衣。二。却貝衣。此云
<lb ed="X" n="0184a14"/><lb ed="R106" n="0181b11"/>木棉花。三。欽婆羅衣。是毛織成。如絨褐類。四。芻摩
<lb ed="X" n="0184a15"/><lb ed="R106" n="0181b12"/>衣。此云麻衣。五。讖摩衣。此云粗布衣。六。扇那衣。此
<lb ed="X" n="0184a16"/><lb ed="R106" n="0181b13"/>是樹名。取皮紡織。七。麻衣。麻有靑黃赤色。多種。八。
<lb ed="X" n="0184a17"/><lb ed="R106" n="0181b14"/>翅夷羅衣。此云細布。九。鳩夷羅衣。此云細毡。十。讖
<lb ed="X" n="0184a18"/><lb ed="R106" n="0181b15"/>摩羅半尼衣。未見翻譯。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184a19"/><lb ed="R106" n="0181b16"/><entry><form>菩提種子</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184a1905" cb:place="inline">種子者。能生一切諸佛法故。體有二種。
<lb ed="X" n="0184a20"/><lb ed="R106" n="0181b17"/>一。當體。悲心。智心。願心。二。所依體。自性圓明妙心。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184a21"/><lb ed="R106" n="0181b18"/><entry><form>樓至</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184a2103" cb:place="inline">此翻愛樂。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184a22"/><lb ed="R106" n="0182a01"/><entry><form>合掌</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184a2203" cb:place="inline">表心合於道。道合於心也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184a23"/><lb ed="R106" n="0182a02"/><entry><form>初度五人</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184a2305" cb:place="inline">陳如。十力迦葉。是母黨。頞<g ref="#CB16014">鞞</g>。<g ref="#CB02494">䟦</g>提。俱利
<lb ed="X" n="0184a24"/><lb ed="R106" n="0182a03"/>太子。是父黨。</p></cb:def></entry>
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0184b" n="0184b"/>
<lb ed="X" n="0184b01"/><lb ed="R106" n="0182a04"/><entry><form>迦葉兄弟</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184b0105" cb:place="inline">謂<name role="" type="person">優樓頻</name>螺。伽耶。那提三迦葉。昔於毗
<lb ed="X" n="0184b02"/><lb ed="R106" n="0182a05"/>婆尸佛時。共豎刹柱。報爲<name role="" type="person">甁沙王</name>師。有五百弟子。
<lb ed="X" n="0184b03"/><lb ed="R106" n="0182a06"/>兩弟共有五百。自恃多能。不肯歸佛。佛現神變。師
<lb ed="X" n="0184b04"/><lb ed="R106" n="0182a07"/>徒感伏。投佛出家。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184b05"/><lb ed="R106" n="0182a08"/><entry><form>達摩多</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184b0504" cb:place="inline">此云能救。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184b06"/><lb ed="R106" n="0182a09"/><entry><form>寺</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184b0602" cb:place="inline">嗣也。弟子居之。承嗣佛道。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184b07"/><lb ed="R106" n="0182a10"/><entry><form>僧伽藍</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184b0704" cb:place="inline">此云衆園。乃生植之所。佛弟子居處。則能
<lb ed="X" n="0184b08"/><lb ed="R106" n="0182a11"/>生植道芽聖果。福利羣生故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184b09"/><lb ed="R106" n="0182a12"/><entry><form>精舍</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184b0903" cb:place="inline">乃行人精修梵行之處。非爲房舍精妙也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184b10"/><lb ed="R106" n="0182a13"/><entry><form>金剛淨刹</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184b1005" cb:place="inline">金剛體最堅利。能破萬物。表此處精修
<lb ed="X" n="0184b11"/><lb ed="R106" n="0182a14"/>善法。能破煩惱惡業也。西域凡沙門得道處。建旛
<lb ed="X" n="0184b12"/><lb ed="R106" n="0182a15"/>以吿四方。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184b13"/><lb ed="R106" n="0182a16"/><entry><form>寂滅道場</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184b1305" cb:place="inline">寂五住煩惱。滅二種生死。得道之場。故
<lb ed="X" n="0184b14"/><lb ed="R106" n="0182a17"/>曰道場。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184b15"/><lb ed="R106" n="0182a18"/><entry><form>本覺</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184b1503" cb:place="inline">謂衆生心體。靈明虗廓。等虗空界。無處不徧。
<lb ed="X" n="0184b16"/><lb ed="R106" n="0182b01"/>卽是如來平等法身。依此法身。說名本覺。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184b17"/><lb ed="R106" n="0182b02"/><entry><form>始覺</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184b1703" cb:place="inline">謂衆生本覺心源。由無明熏動。覺不成覺。多
<lb ed="X" n="0184b18"/><lb ed="R106" n="0182b03"/>劫在迷。今始覺悟。是名始覺。始本不二。名究竟覺。
<lb ed="X" n="0184b19"/><lb ed="R106" n="0182b04"/>卽成佛也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184b20"/><lb ed="R106" n="0182b05"/><entry><form>阿那律陀</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184b2005" cb:place="inline">此云如意。佛之從弟。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184b21"/><lb ed="R106" n="0182b06"/><entry><form>菴沒羅果</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184b2105" cb:place="inline">此云難分別。似桃非桃。似柰非柰故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184b22"/><lb ed="R106" n="0182b07"/><entry><form><name role="" type="person">常寂光土</name></form><cb:def><p xml:id="pX60p0184b2205" cb:place="inline">卽理性土也。常。卽法身。寂。卽般若。光。卽
<lb ed="X" n="0184b23"/><lb ed="R106" n="0182b08"/>解脫。土者。從佛所居故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184b24"/><lb ed="R106" n="0182b09"/><entry><form>尸棄</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184b2403" cb:place="inline">亦名式棄。此云火。火有二義。一。照諸惡不起。
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0184c" n="0184c"/>
<lb ed="X" n="0184c01"/><lb ed="R106" n="0182b10"/>二。燒煩惱不生。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184c02"/><lb ed="R106" n="0182b11"/><entry><form>然燈</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184c0203" cb:place="inline">梵名提洹竭。大論云。太子生時。身光如燈故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184c03"/><lb ed="R106" n="0182b12"/><entry><form>毗婆尸</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184c0304" cb:place="inline">亦云維衛。此翻勝觀。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184c04"/><lb ed="R106" n="0182b13"/><entry><form>歡喜地</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184c0404" cb:place="inline">謂菩薩智同佛智。理齊佛理。徹見大道。盡
<lb ed="X" n="0184c05"/><lb ed="R106" n="0182b14"/>佛境界。而得法喜。登於初地故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184c06"/><lb ed="R106" n="0182b15"/><entry><form>等覺</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184c0603" cb:place="inline">望後妙覺。猶有一等。超前諸位。得稱爲覺。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184c07"/><lb ed="R106" n="0182b16"/><entry><form>底沙</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184c0703" cb:place="inline">此云明。謂光明徧照也。亦云說度。說法度人
<lb ed="X" n="0184c08"/><lb ed="R106" n="0182b17"/>也。亦名弗沙。此云增盛。明達勝義也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184c09"/><lb ed="R106" n="0182b18"/><entry><form>授記</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184c0903" cb:place="inline">聖言說與曰授。果與心期曰記。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184c10"/><lb ed="R106" n="0183a01"/><entry><form>轉輪聖王</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184c1005" cb:place="inline">慈恩云。四種輪王。威定諸方。亦有差別。
<lb ed="X" n="0184c11"/><lb ed="R106" n="0183a02"/>鐵輪獨治南洲。奮威始定。銅輪治東南二洲。震威
<lb ed="X" n="0184c12"/><lb ed="R106" n="0183a03"/>乃伏。銀輪治東西南三洲。遣使方降。金轉輪王德
<lb ed="X" n="0184c13"/><lb ed="R106" n="0183a04"/>振四洲。望風順化。故名聖王也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184c14"/><lb ed="R106" n="0183a05"/><entry><form>不捨精進</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184c1405" cb:place="inline">於法無染曰精。念念趣求曰進。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184c15"/><lb ed="R106" n="0183a06"/><entry><form>四種辯才</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184c1505" cb:place="inline">展轉無滯曰辯。義。法。詞。樂說。四法曰才。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184c16"/><lb ed="R106" n="0183a07"/><entry><form>阿耨菩提</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184c1605" cb:place="inline">阿者言無。無諸垢染故。耨者言上。三界
<lb ed="X" n="0184c17"/><lb ed="R106" n="0183a08"/>無比故。菩提言知。知一切衆生。皆有佛性故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184c18"/><lb ed="R106" n="0183a09"/><entry><form>轉無上法輪</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184c1806" cb:place="inline">凡聖之所軌持曰法。度入他心。令彼
<lb ed="X" n="0184c19"/><lb ed="R106" n="0183a10"/>得悟曰轉。摧碾惑業曰輪。下地所不能測。故曰無
<lb ed="X" n="0184c20"/><lb ed="R106" n="0183a11"/>上。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184c21"/><lb ed="R106" n="0183a12"/><entry><form>著樂所盲</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184c2105" cb:place="inline">貪於勝妙欲故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184c22"/><lb ed="R106" n="0183a13"/><entry><form>無明障蔽</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184c2205" cb:place="inline">謂煩惱覆心。於一切法。無所明了故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184c23"/><lb ed="R106" n="0183a14"/><entry><form>天中天</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184c2304" cb:place="inline">諸天歸仰故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0184c24"/><lb ed="R106" n="0183a15"/><entry><form>聖中聖</form><cb:def><p xml:id="pX60p0184c2404" cb:place="inline">三乘尊敬故。</p></cb:def></entry>
<pb ed="X" xml:id="X60.1116.0185a" n="0185a"/>
<lb ed="X" n="0185a01"/><lb ed="R106" n="0183a16"/><entry><form>三際</form><cb:def><p xml:id="pX60p0185a0103" cb:place="inline">先。中。後也。波斯匿王言。觀身實相。觀佛亦然。
<lb ed="X" n="0185a02"/><lb ed="R106" n="0183a17"/>無前際。無中際。無後際。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0185a03"/><lb ed="R106" n="0183a18"/><entry><form>莊嚴</form><cb:def><p xml:id="pX60p0185a0303" cb:place="inline">戒身淸淨。定慧莊嚴。萬德俱備。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0185a04"/><lb ed="R106" n="0183b01"/><entry><form>稽首</form><cb:def><p xml:id="pX60p0185a0403" cb:place="inline">稽。留也。首。頭也。以頭至地。停留少頃方起。以
<lb ed="X" n="0185a05"/><lb ed="R106" n="0183b02"/>表行人有所禱故。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0185a06"/><lb ed="R106" n="0183b03"/><entry><form>思第一義</form><cb:def><p xml:id="pX60p0185a0605" cb:place="inline">眞諦非有。俗諦非無。不有不無。名中道
<lb ed="X" n="0185a07"/><lb ed="R106" n="0183b04"/>第一義諦。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0185a08"/><lb ed="R106" n="0183b05"/><entry><form>金剛際</form><cb:def><p xml:id="pX60p0185a0804" cb:place="inline">際。邊也。有堅執世界之力。故名金剛。經云。
<lb ed="X" n="0185a09"/><lb ed="R106" n="0183b06"/>地。水。火。風。輪下。有金剛輪。過去諸佛舍利。咸在其
<lb ed="X" n="0185a10"/><lb ed="R106" n="0183b07"/>中。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0185a11"/><lb ed="R106" n="0183b08"/><entry><form>那由他</form><cb:def><p xml:id="pX60p0185a1104" cb:place="inline">千萬億。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0185a12"/><lb ed="R106" n="0183b09"/><entry><form>佛子</form><cb:def><p xml:id="pX60p0185a1203" cb:place="inline">以眞慈悲。紹隆佛種。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0185a13"/><lb ed="R106" n="0183b10"/><entry><form>五輪</form><cb:def><p xml:id="pX60p0185a1303" cb:place="inline">手。膝。與額。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0185a14"/><lb ed="R106" n="0183b11"/><entry><form>五通</form><cb:def><p xml:id="pX60p0185a1403" cb:place="inline">天眼。天耳。他心。宿命。神境也。天。仙。神。咸具。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0185a15"/><lb ed="R106" n="0183b12"/><entry><form>五道</form><cb:def><p xml:id="pX60p0185a1503" cb:place="inline">天人屬善。三塗屬惡。輪轉相通。故名爲道。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0185a16"/><lb ed="R106" n="0183b13"/><entry><form>金剛座</form><cb:def><p xml:id="pX60p0185a1604" cb:place="inline">難斷能斷。故名金剛。謂菩薩處此座。斷結
<lb ed="X" n="0185a17"/><lb ed="R106" n="0183b14"/>成佛故。然三世諸佛。坐斯成道。無少變壞。卽實相
<lb ed="X" n="0185a18"/><lb ed="R106" n="0183b15"/>心地也。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0185a19"/><lb ed="R106" n="0183b16"/><entry><form>四攝法</form><cb:def><p xml:id="pX60p0185a1904" cb:place="inline">布施。愛語。利行。同事。</p></cb:def></entry>
<lb ed="X" n="0185a20"/><lb ed="R106" n="0183b17"/><entry><form>無見頂相</form><cb:def><p xml:id="pX60p0185a2005" cb:place="inline">謂一切人天二乘。及與菩薩。皆不能見
<lb ed="X" n="0185a21"/><lb ed="R106" n="0183b18"/>如來頂故。</p></cb:def></entry></cb:div></cb:div></cb:div>
</body>
<back>
<cb:div type="apparatus">
<head>校注</head>
<p>
<app from="#beg0162b0601" to="#end0162b0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0162b1301" to="#end0162b1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0162c0801" to="#end0162c0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0163a1601" to="#end0163a1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">惕</lem><rdg wit="#wit.orig">愓</rdg></app>
<app from="#beg0163b0601" to="#end0163b0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0163b0801" to="#end0163b0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0163b1001" to="#end0163b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0163b1301" to="#end0163b1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0163b1501" to="#end0163b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0163b1601" to="#end0163b1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0163b2101" to="#end0163b2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0163b2301" to="#end0163b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0163c0101" to="#end0163c0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0163c0401" to="#end0163c0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0163c0601" to="#end0163c0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app>
<app from="#beg0165a2301" to="#end0165a2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0166a1601" to="#end0166a1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">僭</lem><rdg wit="#wit.orig">僣</rdg></app>
<app from="#beg0166c0701" to="#end0166c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0167a1801" to="#end0167a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0167c0901" to="#end0167c0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0167c1801" to="#end0167c1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0168a2301" to="#end0168a2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0168c1201" to="#end0168c1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0169b0501" to="#end0169b0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0170a0401" to="#end0170a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0170b2001" to="#end0170b2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">絛</lem><rdg wit="#wit.orig">條</rdg></app>
<app from="#beg0170c1301" to="#end0170c1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">絛</lem><rdg wit="#wit.orig">條</rdg></app>
<app from="#beg0171a0101" to="#end0171a0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0171a0301" to="#end0171a0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0171b1701" to="#end0171b1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0171c1401" to="#end0171c1401"><lem wit="#wit.cbeta #wit1" resp="#resp5" cb:provider="來函：觀世心 (2024-03-29)">場<note type="cf1">J30nB257_p0852c02</note></lem><rdg wit="#wit.orig">傷</rdg></app>
<app from="#beg0172a0301" to="#end0172a0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0172a1401" to="#end0172a1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0172c0801" to="#end0172c0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0172c1101" to="#end0172c1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0173b0901" to="#end0173b0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0173b1501" to="#end0173b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0174a0401" to="#end0174a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0174b2401" to="#end0174b2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0176a0901" to="#end0176a0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0176a2201" to="#end0176a2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">采</lem><rdg wit="#wit.orig">釆</rdg></app>
<app from="#beg0176a2202" to="#end0176a2202"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0176a2401" to="#end0176a2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0176b0101" to="#end0176b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0176b1201" to="#end0176b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0177a0401" to="#end0177a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0177c1901" to="#end0177c1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0179c0801" to="#end0179c0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0179c1001" to="#end0179c1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0180c1101" to="#end0180c1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0181a0801" to="#end0181a0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0181a1001" to="#end0181a1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0181a2401" to="#end0181a2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0181c1001" to="#end0181c1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0182a0301" to="#end0182a0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0182b2001" to="#end0182b2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0183b0601" to="#end0183b0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0183b0901" to="#end0183b0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="xuzang-notes">
<head>卍續藏 校注</head>
<p>
<note n="0164001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0164001">二疑上</note>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="add-notes">
<head>新增校注</head>
<p>
<note n="0162b0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0162b0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0162b1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0162b1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0162c0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0162c0801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0163a1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0163a1601">惕【CB】，愓【卍續】</note>
<note n="0163b0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0163b0601">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0163b0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0163b0801">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0163b1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0163b1001">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0163b1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0163b1301">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0163b1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0163b1501">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0163b1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0163b1601">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0163b2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0163b2101">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0163b2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0163b2301">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0163c0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0163c0101">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0163c0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0163c0401">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0163c0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0163c0601">［－］【CB】，一【卍續】</note>
<note n="0165a2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0165a2301">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0166a1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0166a1601">僭【CB】，僣【卍續】</note>
<note n="0166c0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0166c0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0167a1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0167a1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0167c0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0167c0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0167c1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0167c1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0168a2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0168a2301">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0168c1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0168c1201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0169b0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0169b0501">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0170a0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0170a0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0170b2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0170b2001">絛【CB】，條【卍續】</note>
<note n="0170c1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0170c1301">絛【CB】，條【卍續】</note>
<note n="0171a0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0171a0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0171a0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0171a0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0171b1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0171b1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0171c1401" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="X60.0171c14.14" target="#nkr_note_add_0171c1401">場【CB】【嘉興-CB】，傷【卍續】</note>
<note n="0172a0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0172a0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0172a1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0172a1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0172c0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0172c0801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0172c1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0172c1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0173b0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0173b0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0173b1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0173b1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0174a0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0174a0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0174b2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0174b2401">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0176a0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0176a0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0176a2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0176a2201">采【CB】，釆【卍續】</note>
<note n="0176a2202" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0176a2202">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0176a2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0176a2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0176b0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0176b0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0176b1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0176b1201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0177a0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0177a0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0177c1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0177c1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0179c0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0179c0801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0179c1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0179c1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0180c1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0180c1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0181a0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0181a0801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0181a1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0181a1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0181a2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0181a2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0181c1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0181c1001">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0182a0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0182a0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0182b2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0182b2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0183b0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0183b0601">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0183b0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0183b0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
</p>
</cb:div>
</back></text></TEI>